Advertentie
Advertentie

Vreemd record

©Saskia Vanderstichele

De aandelenmarkten blijven aan het feest. In New York sloopte de Dow Jones voor de eerste maal de grens van 16.000 punten. En dat terwijl de reële economie in de lappenmand ligt.

Sinds de financiële crisis van 2008 proberen de centrale banken wereldwijd de economische groei weer op gang te brengen. Daarom houden ze de kostprijs van het geld extreem laag. In sommige gevallen, ­zoals in de Verenigde Staten, koopt de centrale bank nog eens schuldpapier op zodat de rente extra gedrukt wordt.

Het idee achter de volgehouden lage rente is dat goedkoop geld naar de reële economie stroomt en op die manier de economische groeimotor doet aanslaan. Maar dat wil niet echt goed lukken en de economische prestaties komen nog niet eens in de buurt van de cijfers van voor de crisis.

Het gezamenlijke geldbeleid van de centrale banken is vooral voor de overheden goed nieuws. Die profiteren voluit van de lage rentestand om hun schuld goedkoop te financieren. Ook grote bedrijven zijn - om dezelfde reden - gebaat met de lage rente. Maar net als de overheden gingen die bedrijven niet over tot hogere investeringen en blijft de stimulus om te groeien uit. De andere economische spelers in dit verhaal zijn verliezers. De verzekeraars en pensioenfondsen bijvoorbeeld zien hun resultaten onder druk komen door de lage rente en de huishoudens zien hun spaargeld steeds minder opbrengen. De financiële ­repressie speelt volop. Er zijn maar weinig winnaars, en toch.

In die barre omgeving blijven de aandelenmarkten opmerkelijk goed presteren. Dat de Dow Jones gisteren nog maar eens een record verpulverde, is daarvan het zoveelste bewijs. Steeds meer groeit de overtuiging dat het losse geldbeleid van de centrale banken vooral zeepbellen op de beurs creëert. De centrale banken mogen dan op economische groei mikken, het resultaat is dat vooral de beurskoersen aangroeien.

Daardoor missen de centrale banken een deel van hun doelstelling. Het goedkope geld komt niet of nauwelijks in de reële economie terecht, waardoor die op een te laag toerental blijft draaien en er niet in slaagt uit de economische dip te klimmen. De centraal bankiers hebben evenwel geen ander wapen. Tijdens de vorige crisissen stond de lage rente altijd garant voor een economische herneming, al dan niet gevolgd door een volgende crisis. Ook nu zitten de centraal bankiers op dat spoor.

Maar ze kunnen niet blijven doorgaan met de lage rente, laat staan met het opkopen van overheidsobligaties. Voorlopig zijn de markten gerustgesteld. Ook de volgende voorzitter van de Amerikaanse centrale bank, Janet Yellen, heeft al beloofd niet overhaast het aankoopprogramma af te zullen bouwen. Ook de centraal bankiers zelf vrezen voor een verstrenging van hun eigen rentebeleid.

Dat maakt voor de aandelenmarkten de weg vrij naar hoge waarderingen en verse records. Zolang de illusie gehandhaafd blijft dat de koersen zich spiegelen naar een verwachte of verhoopte realiteit, kan dit beursfeest doorgaan. Maar hoe heftiger het feest, hoe groter de kater. Dat is niet alleen in het echte leven zo, dat geldt ook op de beurs.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud