Voor de regering in lopende zaken dreigt het politiek explosieve dossier van deze winter de opvang van asielzoekers te worden.

Het is veelzeggend dat Maggie De Block (Open VLD) in het voorjaar van 2013 als een komeet omhoogschoot in de peilingen, nadat ze had kunnen aantonen dat haar winterplan voor opvang van asielzoekers had gewerkt. De beelden van mensen die aan het Noordstation op straat moesten slapen, waren voorbij. De verhalen over mensen die bij gebrek aan opvang op hotel moesten, op straffe van rechterlijke dwangsommen, eveneens.

De Block werd later dat jaar de populairste politicus van het land. Een van haar opvolgers voor die titel was ook haar opvolger op Asiel en Migratie: Theo Francken (N-VA). Het toont hoe groot de politieke beloning is voor wie kan aantonen dat migratie minstens wordt beheerd. Qua retoriek was en blijft er een hemelsbreed verschil tussen De Block en Francken, maar beiden toonden in de feiten dat ze het beleid weer onder controle hadden.

Alarmlichten

Daar zitten we dan opnieuw. Halfweg tussen de angst dat migratie onze ‘way of life’ aantast en de morele schaamte dat we niet doen wat moet.

In die zin is het problematisch dat de alarmlichten voor een nieuwe asielcrisis op rood staan. Volgens Fedasil zitten de asielcentra - een goede 25.000 plaatsen - voor 97 procent vol. Dit jaar vragen naar schatting 18 procent meer mensen asiel aan dan in 2018.

Het is belangrijk die cijfers in de goede context te zien. We zitten nog ver onder de recordcijfers van de vluchtelingencrisis van 2015. Op dit moment is er nog voldoende opvang. Er zijn plannen om de capaciteit aan asielcentra weer op te trekken, ook al stoot dat op lokaal protest.

Het alarmerende zit in de snelheid waarmee die situatie deze winter kan veranderen en in de traagheid van de politiek. De EU-landen zijn er nog altijd niet in geslaagd samen een goed asielbeleid uit te tekenen. Ze zijn er nog altijd niet in geslaagd de Oost-Europese landen mee te krijgen. Boven op die Europese onmacht komt de onmacht van de federale regering in lopende zaken.

Angst

Hoe bedwingen we die nakende crisis? Het wordt een bijzonder lastige opdracht. Gemakkelijker dan precies te zeggen wat moet gebeuren, is daarom afbakenen wat echt niet kan.

Wat niét kan, is een beleid waarvoor je je moet schamen. Onder die categorie valt niet eens meer proberen om wie op de vlucht is voor oorlog op te vangen. In die zin was de uithaal van Vlaams minister Bart Somers (Open VLD) naar het Vlaams Belang terecht. Het is één ding de angst bij burgers te erkennen. Het is iets anders niet eens te proberen die angst weg te nemen.

Het is één ding de angst bij burgers te erkennen. Het is iets anders niet eens te proberen die angst weg te nemen.

Het andere uiterste is een beleid waarvan je niet eens kan uitleggen hoe het kan werken. In die zin was de resolutie in de Kamer waarin steun werd geuit voor de gespreide opvang van bootvluchtelingen problematisch. Ze is nobel, maar het blijft duister hoe het functioneert als maar een paar Europese landen meedoen. Dat is een probleem omdat politici de angst voor migratie maar beetje bij beetje kunnen wegnemen als ze heel precies kunnen uitleggen wat gebeurt en wat daar de grenzen van zijn.

En daar zitten we dan opnieuw. Halfweg tussen de angst dat migratie onze ‘way of life’ aantast en de morele schaamte dat we niet doen wat moet. Alleen wordt de zoektocht stilaan weer politiek explosief.

Lees verder

Tijd Connect

Gesponsorde berichten

n