column

De prijs van de apocalyps

De politiek wil in dialoog gaan met het klimaatfront en met de klimaatspijbelaars. In zo’n dialoog zal de politiek, die ook andere borden in de lucht moet houden, altijd ontgoochelen.

In het avondlijke praatprogramma ‘De afspraak’ werd Phara de Aguirre onlangs tot de orde geroepen door een van haar gasten.

Journaliste Tine Hens vond het niet kunnen dat in een vorige uitzending de politicus Jean-Marie Dedecker aan het woord werd gelaten over de klimaatopwarming. Dedecker is geen wetenschapper en bestaat het de wetenschappelijke consensus daarover te negeren. Zo’n sujet moet buiten de discussie worden gehouden. Bij de Britse openbare omroep BBC zou het volgens Hens niet waar zijn geweest.

Sacha Dierckx, wetenschappelijk medewerker van de linkse denktank Minerva, lanceerde op Twitter een gelijkaardige waarschuwing aan het adres van de media: ‘Wie een charlatan als Rik Torfs nog aan het woord laat, is medeplichtig aan het legitimeren van klimaatontkenning.’

Dokter en onderzoeker Wouter Arrazola de Oñate trok in een opiniebijdrage in de krant De Standaard van leer tegen de klimaatontkenners die in het VRT-nieuwsprogramma ‘Terzake’ en in het weekblad Knack aan het woord werden gelaten.

Vooral de spijbelende scholieren bemoeilijken voor sommige partijen de aanloop naar de verkiezingen in mei. Omdat de politiek nooit raad weet met betogende schooljeugd.

Hij had het over ‘valse experts’. Want geologen of zelfs Nobelprijswinnaars die nog nooit over het klimaat publiceerden, zijn volgens Arrazola de Oñate geen experts. Dat zijn alleen de wetenschappers die peer-reviewed studiewerk leveren in gereputeerde internationale publicaties.

Klimaatontkenners

Onder die erkende experts is er voor 97 procent consensus dat een gevaarlijke klimaatopwarming aan de gang is die door menselijke activiteit wordt veroorzaakt. In die samenspraak is geen plaats voor tegenstemmen. En al zeker niet voor klimaatontkenners, zelfs al zijn die behangen met academische titels.

‘Journalisten en presentatoren moeten leren de tactieken snel te doorzien, zodat ze die kunnen pareren en aan non-wetenschap niet te veel aandacht (zendtijd) besteden’, ordonneert Arrazola de Oñate.

De richtlijn roept herinneringen op aan kerkelijke brochures van weleer waarin werd uitgelegd hoe de jonge gelovige zich moest pantseren tegen godloochenaars. Of aan de aanpak van de Communistische Partij om wie twijfelde aan de ware marxistisch-leninistische leer in de pas te houden.

Groen zeilt mee op de golven van het protest en heeft al een omstandig klimaatdecreet klaar. Alleen de factuur bij dit alles ontbreekt.

In het klimaatdebat staan gelovigen en sceptici opnieuw neus aan neus te argumenteren. De opflakkering van de polemiek is een gevolg van de klimaatacties. Vooral de spijbelende scholieren bemoeilijken voor sommige partijen de aanloop naar de verkiezingen in mei. Omdat de politiek nooit raad weet met betogende schooljeugd.

In juni 2008 kwamen leerlingen van het Antwerpse Sint-Jozef Instituut, mondmaskers op en zuurstofflessen meezeulend, voor het stadhuis betogen tegen de Oosterweelplannen.

Daaraan koppelde Wim Van Hees, reclamegoeroe en activist van Ademloos, de eis voor een referendum. Toenmalig burgemeester Patrick Janssens (sp.a) wist meteen hoe laat het was. Het referendum kwam er. De originele Oosterweelplannen werden opgeborgen. Tegen kinderen met mondmaskertjes kan de politiek het nooit halen.

Iets gelijkaardigs herhaalt zich nu met de betogingen van de spijbelende scholieren. Premier Charles Michel (MR) en zelfs koning Filip spraken sussend.

Partijen sloven zich uit met klimaatplannen en -pacten. Groen zeilt mee op de golven van het protest en heeft al een omstandig klimaatdecreet klaar. Alleen de factuur bij dit alles ontbreekt. Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) wil zelfs in dialoog gaan met de klimaatspijbelaars. Maar dat is een dialoog waarin de politiek, die meerdere borden in de lucht moet houden, gedoemd is te ontgoochelen.

De klimaatbrossers willen nu een eigen onafhankelijke denktank bevolkt met wetenschappers, die het hele probleem in kaart brengen en de regering een totaalplan voor een systeemverandering aanreiken.

Kortom: ze willen het werk van het Federaal Planbureau overlappen. De Wetstraat beseft de onzin daarvan, speelt het communicatiespel mee en probeert tijd te winnen. Want tot de verkiezingen is niets mogelijk.

Subsidiëren of taxeren

Zo’n klimaatplan of minstens een transitieplan had er twintig jaar geleden al moeten zijn.

In 2003 besloot de paars-groene regering tot de kernuitstap. Die keuze werd in 1999 al vastgelegd in het regeerakkoord. Jammer genoeg leverde de toenmalige coalitie daar geen plan bij om het wegvallen van de nucleaire capaciteit op te vangen noch om schadelijke emissies en het verkwanselen van energie te voorkomen.

Ook de volgende regeringen met christendemocraten bleven in gebreke. Twintig jaar ging voorbij. En dé klimaatoplossing is er nog altijd niet, zoals in De Tijd omstandig werd uitgelegd.

De federale en de regionale overheid hebben geen andere middelen dan subsidiëren en taxeren. De energiesector is nu al subsidieverslaafd. De energie bijkomend taxeren met een CO2-taks weegt dan weer meteen op de concurrentiekracht van de bedrijven. En de Belgische energieprijzen zijn al van de hoogste in Europa, zowel voor de bedrijven als voor de gezinnen.

Miguel Arias Cañete, Europees commissaris voor Klimaat. ©EPA

Er wordt soms schamper gedaan over de vier klimaatministers in ons land. Maar met de Belgen erbij telt de Europese Unie er een dertigtal. Er is zelfs een Europese Commissaris voor Klimaatzaken, de Spanjaard Miguel Arias Cañete. Toch kampt zelfs de rijkste lidstaat van de EU, Duitsland, met een bedenkelijke reputatie in de klimaataanpak.

In heel Europa gaan de industriële noden lijnrecht in tegen de eisen van de klimaatactivisten die graag apocalyptische toekomstbeelden oproepen. In De Tijd voorspelde Jean-Pascal van Ypersele, huisexpert van de Verenigde Naties, dat de klimaatverandering er is en vooral Vlaanderen zal raken.

‘We kunnen niet voorkomen dat grote delen van de regio onder water komen te staan’, zei hij. Op allerlei kaartjes verdwijnt Lokeren zoals Atlantis in zee en komt het Noordzeestrand tot vlak voor Vilvoorde. Al voegt van Ypersele eraan toe dat zijn voorspelling ‘binnen driehonderd jaar, misschien vroeger’ zou uitkomen.

Ook het gezaghebbende Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) is wat genuanceerder dan de strijders voor een forse klimaataanpak. Als het IPCC het heeft over klimaatopwarming met weggesmolten Groenlandijs en verdwenen poolijskappen, en met een forse stijging van de zeespiegel als gevolg, dan rekent het met ‘hundreds to thousands of years’.

En dat als we de opwarming niet onder de 1,5 tot 2 graden Celcius kunnen houden. Want zo’n toename van de temperatuurstijging kan de oorzaak zijn van dergelijke instabiliteit, stellen de rapportschrijver met ‘medium confidence’. Dat is al wat anders dan de bewering van het Amerikaanse congreslid Alexandria Ocasio-Cortez dat de wereld binnen twaalf jaar naar de verdommenis is.

De klimaatopwarming is een dwingend probleem en het broeikaseffect is grotendeels te wijten aan menselijke interventie, blijkt uit de computermodellen van het IPCC. Blijft de vraag of de mens erin kan slagen dat opwarmingsproces te keren. De wereldbevolking groeit, tegen 2055 wordt gerekend met 10 miljard aardbewoners. Die menselijke aanwezigheid heeft een proces in gang gezet dat amper te stoppen is.

Het voorkomen van de gevreesde apocalyps vergt hoe dan ook wereldwijde investeringen die in de triljoenen - in euro of dollar, u mag kiezen - worden begroot.

Bovendien moet nog blijken of het opleggen van de urgentiemaatregelen die de wetenschappers voorstaan, mogelijk is zonder het democratische systeem uit de hengsels te lichten. Dat is een vraag die ooit moet worden beantwoord, maar waarover voorlopig niemand in het Westen wil nadenken. Ook de wetenschappers niet.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud