Eén aandeel, één stem

Een werkgroep bij het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) stelt voor, bedrijven toe te laten aandelen met dubbel stemrecht uit te geven. Op die manier kunnen vennootschappen meer aandelen naar de beurs brengen, zonder dat de meerderheidsaandeelhouders de controle over hun onderneming verliezen. De maatregel moet de kleinere bedrijven op Euronext Brussel in staat stellen de povere verhandelbaarheid van hun aandelen te verhogen, zodat meer investeerders in het bedrijf geïnteresseerd raken en de aandelenkoersen kunnen stijgen.

Tot voor kort achtte vrijwel niemand het mogelijk dat de ijzeren wet dat één aandeel één stem vertegenwoordigt, in België zou worden afgeschaft. Deze keer echter schaart zich een reeks prominente instituten achter het voorstel, gaande van Euronext over de Commissie voor het Bank- en Financiewezen tot het VBO. Hun motieven om de Belgische KMO's op de beurs nieuwe impulsen te geven, zijn lovenswaardig. Hun oplossingen zijn dat allerminst.

In de eerste plaats leidt de creatie van twee soorten aandelen onherroepelijk tot de minachting van de kleine belegger. Het meervoudig aandelenstemrecht werd in België al eens toegepast, van 1927 tot 1936, en werd wegens misbruiken afgeschaft. Holdings kunnen van de structuur gebruikmaken om met een kleine kapitaalinjectie de controle uit te oefenen, terwijl de kleine aandeelhouders de onderneming financieren, maar niets in de pap te brokken hebben. De Belgische beurs staat al bekend als een kluwen van holdings, cascadestructuren en verankeringsmaatschappijen. In een klimaat waar alles en iedereen werkt aan deugdelijk bestuur en openheid, kan een wet om macht wanhopig veilig te stellen het imago van de Belgische aandelen alleen maar meer bezoedelen.

Voor bedrijven is een duale aandeelhoudersstructuur evenmin positief. De referentieaandeelhouders zullen minder geneigd zijn mee te stappen in een kapitaalverhoging, omdat ze hun controle kunnen behouden zonder diep in de zakken te tasten. Dat kan de groei op een lager pitje zetten.

De stelling dat de verankering via een klein pakket aandelen bij één of enkele machtsgroepen een betere bescherming biedt tegen vijandige overnames, klopt ook niet. Een kandidaat-overnemer kan immers een veel hogere som bieden voor het kleine pakket aandelen met de meeste stemrechten. Uit het verleden weten we ook dat sommige machtsholdings aandelen zonder stemrecht dumpen, om die met stemrecht te kopen. Het koersverschil tussen beide bedraagt meestal tientallen procenten.

Dat sommige buurlanden deze beschermingsconstructies wel behouden, is betreurenswaardig en roept om een Europees initiatief. Maar ook in Frankrijk of Nederland lijden de kleine genoteerde bedrijven aan identieke symptomen als in België. Het gebrek aan belangstelling wordt veroorzaakt door de internationalisering en de voorliefde voor aandelen uit grote indexen, niet alleen omdat er te weinig stukken op de beurs staan. Meer nog, het bestaan van twee soorten aandelen is slecht voor de liquiditeit. Niet voor niets kiezen ondernemingen als de Duitse energiegroep RWE voor de afschaffing van de duale structuur.

Serge MAMPAEY

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud