Logo
Partner Content biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.

Terug naar trager, kleiner en menselijker

©Dieter Telemans

In zijn nieuwe boek ‘Gigantisme’ klaagt econoom Geert Noels de drang om almaar groter te worden aan. Hij pleit voor een wereld waarin lokaal ondernemerschap opnieuw de plaats krijgt die het verdient.

Onze wereld moet opnieuw trager, kleiner en menselijker worden. Die gedachte vormt de rode draad in ‘Gigantisme’, de opvolger van de tien jaar oude bestseller ‘Econoshock’ van Geert Noels. In zijn nieuwste boek maakt hij opnieuw een analyse van de wereldeconomie. ‘Bedrijven en organisaties worden steeds groter en machtiger’, stelt Noels vast. ‘Groei op zich is uiteraard geen probleem, maar overdreven groei is dat wél. Want die leidt tot oneerlijkheid, en dat werkt een ongezonde concurrentie in de hand.’

Ook welvaartsziektes, zoals burn-outs, depressies en zelfs obesitas zijn volgens Noels een gevolg van die ontembare grootheidswaanzin. ‘Het ontspoorde kapitalisme brengt de mens in verdrukking’, zegt hij. ‘Medewerkers voelen zich almaar meer verloren in reusachtige ondernemingen. Dat werkt sociale spanningen in de hand. Ook de klimaatproblematiek wordt mee veroorzaakt door bedrijven die louter focussen op schaalgrootte. Protestacties zoals die van de gele hesjes en de talrijke klimaatbewegingen illustreren de omvang van het probleem.’

‘Medewerkers voelen zich almaar meer verloren in reusachtige ondernemingen. Dat werkt sociale spanningen in de hand.'
Geert Noels
econoom

Geen verrassing

Volgens Noels mag dit alles geen verrassing zijn. ‘We kenden al veel langer de gevaren van het kapitalisme’, klinkt het. ‘Economen hebben meermaals gewaarschuwd voor de risico’s.’ Daarom stelt hij voor om de spelregels bij te stellen, en zo de mens en het milieu weer een plaats te geven in de wereldeconomie. Het gaat vooral om een evenwicht zoeken in de groei. Dat betekent bijvoorbeeld nadenken over de mogelijkheden van decentralisatie en subsidiariteit, waarbij beslissingen maximaal op lokaal niveau genomen kunnen worden.

©Racine

In zijn boek pleit Geert Noels voor de kracht van lokaal ondernemerschap. ‘Regelgevers maken het kleinere bedrijven vaak veel moeilijker dan de grotere corporates’, merkt hij op. ‘Er gelden bijvoorbeeld een heleboel startersvereisten, het vennootschapsbelastingtarief is nadeliger en de kapitaalkosten zijn veel hoger. Maar hoe meer het gigantisme blijft toenemen, hoe meer ruimte er is voor organisaties die net het omgekeerde doen. Door hun kleinschaligheid kunnen zij het verschil maken en een gevoelige snaar raken bij hun doelpubliek.’

(Geen) klein bier

Als voorbeeld haalt Noels de talrijke microbreweries aan die als paddenstoelen uit de grond schieten. ‘AB Inbev bouwde een gigantisch imperium uit, maar loopt vandaag tegen zijn limieten aan’, illustreert hij. ‘Zijn klanten zijn niet langer loyaal. In die context worden kleine brouwerijtjes almaar belangrijker. Die spelen met hun authentieke smaken in op het lokale aspect. Uiteraard kunnen zulke microbreweries gedeeltelijk samenwerken om bepaalde schaalvoordelen te bekomen, maar de band met de klant en de medewerker blijft cruciaal.’

‘Ook in de dienstensector is er plaats voor kleinere spelers. Terwijl grootbanken hun gigantisme voortzetten, focussen spelers zoals Crelan op proximiteit. De nood aan zulke lokale spelers zal alleen maar toenemen. Want klanten willen te allen tijde kunnen terugvallen op een agentennetwerk dat dicht bij hen staat. De geplande overname van AXA Bank zal niets aan deze aanpak veranderen.’ Ter info: in zijn businesssegment richt Crelan zich louter op kleine ondernemingen en zelfstandigen.

Lees verder

Logo
Partner Content biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.