Als vacatures niet ingevuld raken, zullen de lonen stijgen

Werkgevers hebben meer moeite de juiste profielen te vinden. ©BELGAIMAGE

Gaan bedrijven hogere lonen moeten betalen om in de ‘war for talent’ nog personeel te vinden? Werkgeversorganisatie VBO vreest van wel. ‘Dat zou een slechte zaak zijn voor onze concurrentiepositie.’

De Belgische economie kan in 2018 groeipijnen verwachten. Daarvoor waarschuwt het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO). De werkgeversorganisatie voorspelt dat de economische groei begin dit jaar eindelijk terug boven de 2 procent zal klimmen, met ook de bijhorende jobcreatie.

De krapte op de arbeidsmarkt dreigt de groei van onze bedrijven af te remmen.
pieter timmermans
gedelegeerd bestuurder vbo

Toch zit aan die stevige herleving ook een keerzijde. ‘De jobs zijn er, ze invullen wordt de grote uitdaging’, zegt Pieter Timmermans, de topman van het VBO. ‘Bedrijven hebben vandaag al veel moeite om geschikte kandidaten te vinden voor bepaalde vacatures. Tegen het einde van het jaar zal die krapte op de arbeidsmarkt overal een rol gaan spelen. Het gebrek aan personeel dreigt dan ons groeipotentieel af te remmen.’

In de conjunctuurenquête van het VBO geven zowat alle sectoren aan dat ze het moeilijk hebben om voor bepaalde jobs geschikte kandidaten te vinden. In de hout- en textielsector, de uitzendsector en de ICT-wereld blijven voor zowat alle profielen posities oningevuld.

Schaarste

Het personeelstekort is duidelijk zichtbaar in de vacaturecijfers van de Vlaamse arbeidsbemiddelaar VDAB. Met 260.000 vacatures in een jaar tijd zit het aantal jobaanbiedingen in Vlaanderen op een recordniveau. Eind november stonden 41.000 vacatures open, een situatie die al geleden is van de zomer van 2008, vóór de economische crisis.

Ook in vergelijking met de rest van Europa swingt de vacaturekoorts de pan uit. Per 100 arbeidsplaatsen telt België 3,6 openstaande vacatures. Enkel Tsjechische bedrijven hebben het nog moeilijker om volk te vinden, leren cijfers van het Europees statistisch bureau Eurostat.

‘De krapte op de arbeidsmarkt gaat niet meer enkel over een tekort aan ingenieurs en technisch hooggeschoolden’, duidt Edward Roosens, hoofdeconoom van het VBO. ‘Het gaat veel breder. Tegen eind dit jaar evolueren we naar een economie met veralgemeende krapte op de arbeidsmarkt. Dan dreigt opwaartse druk te ontstaan op de lonen.’

‘Het slechtste dat zou kunnen gebeuren, is dat activiteiten naar het buitenland verhuizen, omdat we hier niet de juiste mensen vinden.’
Pieter Timmermans
Topman VBO

Als er minder geschikte kandidaten zijn voor een job, dan zullen bedrijven dieper in de buidel moeten tasten, is de redenering. Als bedrijven uit de kleine pool van arbeidskrachten geschikte kandidaten willen opvissen, dan zullen ze met een beter salaris over de brug moeten komen dan hun concurrenten. 

Voor werknemers is dat een goede zaak. Als er geen vervangers klaarstaan, hebben ze een sterkere positie in de loononderhandelingen met hun werkgever. Maar vanuit het oogpunt van de bedrijven ziet het VBO dat anders.

‘We moeten absoluut vermijden dat de lonen tegen het einde van het jaar zouden beginnen te stijgen’, zegt Timmermans. ‘Als de loonkosten stijgen, neemt onze concurrentiekracht af, met nefaste economische gevolgen, zoals afslankingen en herstructureringen. Om dat te vermijden moeten we de beschikbare arbeidsreserve zo veel mogelijk aan het werk krijgen.’

Mismatch

Het probleem van krapte op de arbeidsmarkt is niet zozeer een gebrek aan mensen. Met ruim 200.000 werklozen en een werkloosheidsgraad van 7 procent heeft Vlaanderen nog een stevige reserve aan mensen die kunnen werken. Het probleem is vooral dat hun competenties niet overeenkomen met de profielen waar bedrijven naar op zoek zijn. Werklozen hebben onvoldoende of niet de juiste scholing, wonen niet in de regio’s waar het meeste werk is of hebben niet de juiste ervaring. 

‘Het probleem is een mismatch van vraag en aanbod’, zegt Timmermans. ‘De gewesten hebben daarin een verpletterende verantwoordelijkheid om hun arbeidsmarktbeleid activerender te maken en meer mensen aan het werk te krijgen’, klinkt het. 

Tegelijkertijd moet in het onderwijs veel meer aandacht komen voor de reële noden van de arbeidsmarkt. Ook werkgevers zullen water bij de wijn moeten doen. De witte raaf die perfect voldoet aan alle 15 criteria van een vacature, die bestaat niet meer. In hun aanwervingen zullen bedrijven de lat lager moeten leggen om daarna hun mensen via opleiding en begeleiding de nodige competenties bij te brengen.’

Loonakkoord

Samen met de andere werkgeversorganisaties en de vakbonden moet het VBO eind dit jaar een nieuw loonakkoord sluiten, waarin de nationale loonafspraken worden vastgelegd voor 2019 en 2020. De sociale partners bepalen daarin samen hoeveel ruimte bedrijven krijgen voor loonsverhogingen. ‘Ik hoop dat we een akkoord kunnen vinden dat de inspanningen van de voorbije jaren niet tenietdoet’, zegt Timmermans daarover. ‘De krappe arbeidsmarkt mag in geen geval aanleiding zijn om de loonkostenen opnieuw te laten ontsporen.’

Daarnaast ziet Timmermans ook een rol weggelegd voor arbeidsmigratie, om mensen met de nodige competenties naar ons land te halen. ‘Het slechtste dat zou kunnen gebeuren, is dat activiteiten naar het buitenland verhuizen, omdat we hier niet de juiste mensen vinden’, zegt de VBO-topman.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud