Bea Cantillon: 'Aan de rechterzijde leeft een nieuwe gratis-illusie'

©Wim Kempenaers

De federale en Vlaamse regering nemen niet de juiste maatregelen om de groeiende onderstroom van ongelijkheid tegen te gaan, waarschuwt armoedespecialist Bea Cantillon. ‘Mensen liggen al lang niet meer in hangmatten’

Bea Cantillon, de directeur van het Centrum voor Sociaal Beleid Herman Deleeck aan de Universiteit Antwerpen, maakt zich ongerust. ‘Als je in de cijfers duikt zie je dat de kloof tussen laag- en hoogopgeleiden steeds groter wordt. Aan de ene kant is er een groter wordende groep hooggeschoolden, die van de toenemende tewerkstelling, de globalisering en de technologisering van onze maatschappij profiteert. Aan de andere kant is er een kleinere groep van laaggeschoolden. Zij zijn niet op de arbeidsmarkt geraakt. Onze welvaartsstaat zorgt van langsom minder goed voor hen.’

‘De jobs die gecrëerd worden, komen vooral toe aan hoger opgeleiden. Het aantal gezinnen waarin iedereen aan het werk is, is spectaculair toegenomen. Het activeringsbeleid werkt wel, maar onvoldoende voor de onderlaag.’

Trampolines

‘Het discours dat we mensen uit hun hangmat moeten schoppen, heeft zijn limieten bereikt', vindt ze. 'Op alle mogelijke manieren hebben we geprobeerd mensen te activeren. Een werkloze ligt vandaag echt niet meer in de hangmat. Die wordt eruit geschopt. Die moet solliciteren, die wordt aan alle kanten gecontroleerd. We laten mensen tientallen sollicitatiebrieven schrijven en er kopieën van bijhouden voor als er een controleur komt. Terwijl zijzelf, de RVA, de VDAB en iedereen die het veld kent, weet dat dat een oefening in absolute zinloosheid is.’

We hebben van die hangmatten trampolines gemaakt, waarop we mensen laten springen voor hun uitkering.
Bea Cantillon
Armoedespecialist

‘Amper 40 procent van de laaggeschoolden werkt. Dat is al veertig jaar zo, ondanks een immense tewerktellingsgroei. We hebben van die hangmatten trampolines gemaakt, waarop we mensen laten springen voor hun uitkering. Maar de jobs zijn niet gevolgd. Het gros van de langdurig werklozen is werkloos door ons economisch systeem, niet door zijn eigen schuld.’

Het voorstel om aan het pensioen van werkloze 50-plussers te raken, doet Cantillon steigeren: ‘Net toen ik dacht dat we alles hadden gehad, dat ze met alle verbeeldingskracht van de wereld niets meer zouden vinden....’

‘Welk probleem los je op door aan de pensioenen van de werkloze 50-plussers te raken? Zo duw je mensen die amper kansen hebben op een job in de armoede. Weet u hoe hoog het minimumpensioen is voor iemand die 45 jaar gewerkt heeft? 1.200 euro.’

‘En ja, het is onrechtvaardig dat een zelfstandige die zijn hele leven gewerkt heeft, soms minder krijgt dan een werkloze. Maar los je dat probleem werkelijk op door de pensioenen van die werklozen te verlagen? Sorry, voor die mensen - het gaat om werklozen boven de vijftig - zijn er gewoon weinig jobs.’

Jobs, jobs, jobs

40
Amper 40 procent van de laaggeschoolden werkt.

Cantillon is streng voor de regering Michel en voor de Vlaamse regering, die met de hervorming van de kinderbijslag en de afgezwakte onderwijshervorming enormen kansen heeft laten liggen. ‘Maar ik wil ook niet te streng zijn. De huidige generatie beleidsmakers borduurt voort op het discours dat al door hun voorgangers werd uitgezet: blinde lastenverlagingen, en inzetten op jobs, jobs, jobs. De markt zal het wel oplossen!’

‘Kijk naar die flexi-jobs: dat is een zui­vere subsidiëring ten voordele van de werkgevers en de mensen die al werk hebben. Die jobs komen niet ten goede aan de mensen die vandaag op de bank zitten, en dus is er geen besparing in de werkloosheidsuitgaven. Die jobs zijn niet gratis.’

‘Ik merk dat er aan de rechterzijde een nieuwe gratisillusie leeft. Hoera, gratis jobs! Maar wie betaalt de sociale zekerheidsbijdragen voor de bijklussers in de horeca? Wie betaalt het uitgestelde loon van die mensen: hun pensioen, hun ziektekostenverzekering, hun verzekering tegen invaliditeit en werkloosheid? Wij allemaal, inclusief de gepensioneerden en de werklozen die hun uitkeringen zullen zien dalen.’

Lees het volledige interview met Bea Cantillon morgen in De Tijd en op tijd.be.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content