Advertentie
Advertentie

Eric Van Rompuy: 'Yves Leterme heb ik nooit meer gesproken'

Eric Van Rompuy: 'Ik was de 'kleine' Van Rompuy.' ©SISKA VANDECASTEELE

Nadat hij zowat veertig jaar aan de kar heeft getrokken voor meer Vlaamse autonomie kan Eric Van Rompuy het moeilijk verkroppen dat de omvorming van België tot een federale staat wordt afgedaan als broddelwerk. 'Plots is het niets meer waard', hekelt hij in een gesprek over zijn memoires 'Rebel met een missie'.

Toen corona toesloeg, zat Eric Van Rompuy (71) plots alleen thuis. Hij begon de memoires van Wilfried Martens en Jean-Luc Dehaene te herlezen, waarna hij de mappen uit zijn eigen archief opdiepte. Het leverde stof genoeg op voor zijn eigen memoires, waarin hij terugblikt op 42 jaar actieve politiek. Een overzicht aan de hand van vier quotes uit zijn boek.

1/ 'Ik heb politiek bedreven op mijn manier. I DID IT MY WAY. Mijn grote inspiratiebronnen waren Leo Tindemans en mijn broer Herman.'

De memoires van Van Rompuy zijn geen dikke turf geworden, zoals die van Dehaene of Martens. 'Ik was ook geen toppoliticus, mijn rol was die van een kritische backbencher in het parlement die freedom of speech hoog in het vaandel droeg. Ik was de 'kleine' Van Rompuy', zegt hij met pretoogjes.

Terwijl zijn broer Herman het tot premier en Europees president schopte, was Eric minister van Media en Economie in de Vlaamse regering. Tot Yves Leterme hem aan de kant schoof. Dat is een litteken gebleven. 'Met Leterme heb ik nooit meer een woord gesproken, nadat hij me had gebeld om te zeggen dat ik geen minister meer zou worden', zegt Van Rompuy.

Van Rompuy treurde niet lang en zijn broer sprak hem moed in verder te doen onder het motto 'be free'. 'Herman raadde me aan weer de rebel te worden die ik als jongerenvoorzitter was geweest. Er volgden nog vijftien mooie jaren in de politiek, waarin ik de strijdbaarheid uit mijn jonge periode terugvond.'

2/ 'We vreesden als jongeren dat de torenhoge openbare schuld een hypotheek zou leggen op de schouders van de komende generaties.'

De bezorgdheid om de overheidsfinanciën loopt als een rode draad door de politieke carrière van Van Rompuy. 'Het is de erfzonde van de Belgische politiek', zegt hij, 'want budgettaire ontsporingen en een oplopende staatsschuld zijn niet alleen cijfers. Ze bezwaren de toekomstkansen van hele generaties.'

Als CD&V-Jongerenvoorzitter deed Van Rompuy de eerste regering-Martens vallen. Het kwam niet meer goed met Martens. 'Hij is mij blijven verwijten dat ik hem verantwoordelijk had gesteld voor de groei van de Belgische staatsschuld. Maar de cijfers liegen er niet om. Toen Martens premier werd, bedroeg de Belgische schuld 1.500 miljard Belgische frank. Toen hij in 1992 vertrok, was ze opgelopen tot 8.000 miljard Belgische frank.'

Na Martens' vertrek uit de Wetstraat 16 hadden ze geen contact meer. Pas toen Van Rompuy een openhartoperatie had ondergaan, dertig jaar nadat bij Martens eenzelfde ingreep was uitgevoerd, vond hij bij zijn thuiskomst een persoonlijke brief van Martens. 'Beste Eric, naar aanleiding van uw openhartoperatie wens ik u een spoedig herstel toe, getekend: Wilfried Martens, Voorzitter van de Europese Volkspartij, Gewezen Eerste Minister.'

Van Rompuy was er erg door getroffen. 'Het was de eerste brief die ik ooit van Martens kreeg. Ik heb evenwel de kans niet gehad hem daarvoor te bedanken, want enkele weken later is hij overleden. De tijd heelt de wonden, ook in de politiek.'

3/ 'Corona heeft duidelijk gemaakt dat ons land geen nood heeft aan een nieuwe (zevende) staatshervorming'.

'Mijn grote ontgoocheling is dat de Vlaamse Beweging niet langer Vlaamse autonomie in federaal verband nastreeft, maar separatisme onder de dekmantel 'confederalisme'', schrijft Van Rompuy.

Dat zelfs professor André Alen, de bouwheer van het federale België, meestapt in die confederale logica en invulling wil geven aan grondwetsartikel 35 - waarbij de deelstaten afspreken wat federaal nog samen wordt gedaan - vindt Van Rompuy onbegrijpelijk. 'Alsof dat een kans op slagen heeft. De Franstaligen zullen nooit de fiscaliteit en de sociale zekerheid splitsen. Toch niet als het gaat om de centen', merkt hij op.

De Franstaligen zullen nooit de fiscaliteit en de sociale zekerheid splitsen. Toch niet als het gaat om de centen.
Eric Van Rompuy

Een beetje tot zijn eigen verbazing heeft corona volgens hem aangetoond dat het 'samenwerkingsfederalisme' wel degelijk kan werken. Dat CD&V-voorzitter Joachim Coens het Zwitserse model als toekomst voor België naar voren heeft geschoven, vindt Van Rompuy onbegrijpelijk. 'Het Zwitsers confederale model dateert van 1291, hé', grijnst hij.

4/ 'CD&V is door haar jarenlange machtsuitoefening te veel de partij van het compromis geworden.'

Van Rompuy heeft nooit een blad voor de mond genomen als het gaat over zijn eigen partij, de CD&V. Ook nu niet. Volgens hem heeft de CD&V 'durf en duidelijkheid nodig, en mag de partij zich niet beperken tot het zogenaamd goed bestuur van zijn ministers'.

In zijn memoires verwijst hij naar een brief die Tindemans hem schreef. Die maakte daarin duidelijk dat de CD&V geen toekomst had als partij van enerzijds-anderzijds. 'Het wezen van de christendemocratie is niet het zoeken van het compromis (...) Beweren dat je een compromispartij bent, wil in feite zeggen dat je geen eigen opvattingen hebt', citeert Van Rompuy uit die brief.

Volgens Van Rompuy heeft de huidige CD&V-top dat nog altijd niet begrepen. Het congres in het najaar moet hierover duidelijkheid brengen en de CD&V wapenen met een concrete visie over de toekomst, zegt Van Rompuy, die ook als voorzitter van de CD&V-senioren de eeuwige rebel met een missie is gebleven.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud