interview

Luc Sels: ‘KU Leuven is meer dan één persoon'

©ID/ photo agency

Kandidaat-rector Luc Sels pleit voor een meer verbindende manier van besturen aan het hoofd van de KU Leuven. Dat wil hij doen met een ploeg die evenveel vrouwen als mannen bevat.

‘Plus est en nous’ is het vertrekpunt van de Leuvense decaan economie en bedrijfswetenschappen Luc Sels. Die ‘nous’ is voor de kandidaatrector meer dan een gevatte woordspeling. ‘We willen het collectief meer op de voorgrond brengen’, zegt Sels.

‘Ik wil ingaan tegen de individualisering van het academisch onderzoek, maar ook tegen de verpersoonlijking van het instituut in de persoon van de rector. De KU Leuven is meer dan één persoon. De ‘plus’ hangt daarmee samen. De KU Leuven kan beter dan vandaag. Dat betekent niet dat we nog meer moeten publiceren, nog harder moeten werken of nog meer marktaandeel moeten behalen. Ik pleit voor een kwalitatievere verdieping in de drie basisopdrachten: onderwijs, onderzoek en maatschappelijke dienstverlening.’

De kwaliteit van de academische wereld kan niet worden afgemeten aan het aantal televisieoptredens van een rector.
Luc Sels
Kandidaat-rector KU Leuven

Dat vraagt een cultuuromslag, zegt de decaan van de grootste Leuvense faculteit. ‘Ik wil staan voor een stijl van rectorschap die meer dienend en verbindend is. We moeten de expertise in de onderzoeksgroepen en de faculteiten meer op de voorgrond halen. Ik wil de universiteit teruggeven aan de experten en focussen op grote maatschappelijke vraagstukken. Met collectieve inzichten kunnen we veel betere antwoorden geven op complexe uitdagingen zoals het klimaat, het energievraagstuk of de radicalisering.’

Ook de Antwerpse en Brusselse rectoren wegen meer op het publieke debat dan hun voorgangers. Is dat niet wat de maatschappij verwacht?
Luc Sels: ‘De kwaliteit van de academische wereld kan niet worden afgemeten aan het aantal televisieoptredens van een rector. Voor het gezicht van de universiteit en voor de ernst van de wetenschap is het belangrijk dat een rector niet de indruk geeft in alle debatten het voortouw te moeten nemen. Een rector mag niet te veel namens, laat staan in de plaats van de experten spreken. We willen de experten weer expert laten zijn, ook in de buitenwereld. Een rector is vooral een primus inter pares die zijn collega’s de ruimte geeft om hun werk goed te doen.’

Ik wil weg van de ‘KU Leuven first’-aanpak.

De KU Leuven staat daardoor opnieuw op de voorgrond, argumenteert de huidige rector.
Sels: ‘Versta me niet verkeerd: ik wil ook vechten voor de unieke positie van de KU Leuven in Vlaanderen, maar ik wil weg van de ‘KU Leuven first’-aanpak. Onze positie moet blijken uit onze resulaten.’

‘Ik wil vechten voor de instelling, maar met eerbied voor de andere spelers. Laat ons met de vijf Vlaamse universiteiten meer samenwerken om samen te wegen op de besluitvorming en ons voor te bereiden op de toekomst. Hoe garanderen we dat we als universiteiten een antwoord hebben op de grote uitdagingen rond levenslang leren? Hoe verzekeren we de verdere democratisering van het hoger onderwijs als het overheidsbudget onder druk komt te staan? En wat is de rol van een universiteit op lange termijn - pakweg in 2040?’

Zegt u het maar.

Sels: ‘Het zou vreselijk arrogant van me zijn om daar nu al een definitief antwoord op te formuleren. Voor dat antwoord wil ik breed steunen op de collectieve expertise van de KU Leuven. Maar het is wel nodig die oefening op te starten en een visie te hebben voor 2040. Dat is voluntaristisch, maar die keuzes moeten we nu maken.’

‘Daarom pleit ik voor een representatief forum dat de opdracht krijgt om geduldig de richting van verandering te bepalen. Voor verbetering is meer nodig dan elke vier jaar in de rij te gaan staan voor de verkiezing van een nieuwe rector.’

Hoe ziet u uw rol als primus inter pares in het bestuur van de universiteit?
Sels: ‘Ik wil het universitaire be-stuursniveau opnieuw naar de faculteiten, de departementen en de diensten brengen. Het niveau waar de kerntaken gebeuren, is het belangrijkste. Er moet meer vertrouwen zijn tussen de bestuurslagen van de universiteit. De academische flank moet ook meer vertegenwoordiging krijgen in de raad van bestuur.’

‘Die raad moet ook diverser zijn. Genderactieplannen missen ernst als een instelling bestuurd wordt door 21 mannen en slechts 4 vrouwen.’

Ik engageer me om een ploeg samen te stellen met evenveel mannen als vrouwen.
Luc Sels
Kandidaat-rector KU Leuven

Hoe ambitieus bent u als het op gendergelijkheid aankomt?
Sels: ‘De raden van bestuur van beursgenoteerde bedrijven moeten tegen 2017 voor minstens een derde uit vrouwen bestaan. De KU Leuven is niet beursgenoteerd, maar we zijn wel 2017. Laten we onszelf die eenvoudige regel opleggen en bij nieuwe aanstellingen voorrang geven aan vrouwelijke bestuurders.’

‘Ik wil ook bijdragen aan de genderbalans in de raad van bestuur. Ik had gehoopt dat een sterke kandidate zou opstaan voor de rectorverkiezingen. Dat is niet gebeurd. In afwachting engageer ik me om een team van de rector en de vicerectoren samen te stellen waarin evenveel mannen en vrouwen zetelen en waarvoor ik de universitaire gemeenschap via een nominatieprocedure zal raadplegen. Ik denk dat het een verschil kan maken voor de toekomst van ons bestuur en dat het bovendien een belangrijk signaal uitstuurt.’

Het huidige bestuur heeft stappen gezet om de publicatiedruk in te dammen. Wilt u daar nog verder in gaan?
Sels: ‘De bioschets was een eerste goede stap, maar het blijft een symptoombestrijding die ten gronde weinig verandert. We hebben op de faculteit economie een Vlaamse professor uit Princeton die negen publicaties had als gewoon hoogleraar binnengehaald. Dat leek absurd weinig, maar ze waren wel van hoge kwaliteit en ze waren gepubliceerd in toptijdschriften. Zo kijk je dus naar kwaliteit.’

‘We moeten het debat over de publicatiedruk opentrekken naar een gesprek over de loopbaandruk. Hard werken en voldoende publiceren is belangrijk, maar er moet voldoende variatie zijn in een academische loopbaan.’

‘Er moet een vorm van basisfinanciering mogelijk zijn om zoals in het buitenland af en toe een rustmoment in te passen. In het buitenland nemen academici regelmatig zo’n sabbaticals. Dat zijn vaak de meest onderzoeksintensieve periodes van hun carrière.’

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content