opinie

Dagboek Marc Noppen | 'Crisis betekent doorbraak van telegeneeskunde'

Nu de normale raadplegingen beperkt zijn tot de dringendste gevallen, doet het UZ Brussel al een vierhonderdtal teleconsultaties per dag. ‘Na de crisis wordt dat een blijver’, zegt directeur Marc Noppen.

‘We hebben een relatief rustig weekend achter de rug. In het UZ Brussel hebben we 139 Covid-patiënten in behandeling, van wie 22 op intensieve en 8 op onze midcare-afdeling. We hebben een soort dynamisch evenwicht bereikt. Laat ons hopen dat we dat kunnen vasthouden en over enkele dagen een grotere uit- dan instroom zien.’

‘In onze polikliniek krijgen we in normale tijden dagelijks 2.000 tot 3.000 patiënten op raadpleging. Het lijkt er dan een bijenkorf. Maar in sommige wachtzalen die normaal tjokvol zitten, zoals van de afdeling keel-, neus- en oorgeneeskunde (KNO) en oftalmologie, zat vandaag gewoonweg niemand.’

Merkwaardig genoeg hebben we zelfs minder bevallingen. De daling bedraagt 15 procent.
Marc Noppen
Directeur UZ Brussel

‘Niet dat er helemaal niemand meer komt. Dringende gevallen zoals intra-oculaire injecties of trauma’s behandelen we nog ter plaatse. Maar bijvoorbeeld operaties voor cataract zijn uitgesteld. Ook op afdelingen als interne geneeskunde en dermatologie is het heel stil. Zelfs op cardiologie en pneumologie zijn veel consultaties weggevallen.’

‘We hebben zelfs minder bevallingen. De daling bedraagt 15 procent. Van de vroedvrouwen horen we dat de vraag naar thuisbevallingen sterk toegenomen is. Misschien wordt dat over een kleine negen maanden gecompenseerd door een piek aan nieuwe baby’s, zoals na een grote stroompanne in New York.’

‘Ongeveer 80 procent van de fysieke consultaties zijn weggevallen. Er zijn wel nog volle wachtzalen van zware nierpatiënten, mensen met ernstige diabetes en op oncologie natuurlijk. Wat die laatste betreft: het gaat om al opgestarte behandelingen. Het aantal nieuwe kankerpatiënten is opmerkelijk gedaald, en dat baart mij zorgen. Ik hoor van Nederlandse collega’s dat zij 35 procent minder nieuwe gevallen zien.’

Teleconsultaties betekenen niet alleen een rechtstreekse besparing voor de gezondheidszorg, je snijdt ook veel indirecte kosten weg.
Marc Noppen
Directeur UZ Brussel

‘Binnen enkele maanden zal zich dat wreken. Wellicht cijferen te veel mensen hun klachten weg. Ze hebben een schroom om hulp te zoeken, en willen hun huisarts bij wijze van spreken niet lastigvallen. Dat is echt een foute houding. Wie klachten heeft, moet hulp zoeken. De huisartsen zijn beschikbaar en een raadpleging bij hen is veilig. Ook van de polikliniek moeten mensen geen schrik hebben. We ontsmetten alle klinken, passen de regels van social distancing strikt toe, en personeelsleden uit de logistiek en het onderhoud die op Covid-afdelingen komen, dragen mondmaskers.’

‘Maar het is niet omdat het opvallend leeg is in sommige wachtzalen, dat er helemaal niets gebeurt. We doen al zo'n 400 teleconsultaties per dag. Het gaat voornamelijk om opvolgingsgeneeskunde. Een voorbeeld zijn patiënten die een afspraak hadden voor de opvolging van een chronische aandoening. Zij worden opgebeld en we vragen hoe het gaat. Ook psychologisch is dat voor die patiënten enorm belangrijk.’

‘We hebben daar een vast honorarium voor: 20 euro per teleconsultatie. Dat wordt geregeld via het systeem van de derde betaler, zodat de patiënt niet rechtstreeks gefactureerd wordt. Minister van Volksgezondheid Maggie De Block ijverde al vijf jaar om zo’n systeem in te voeren, nu werd het in enkele dagen tijd geregeld.’

‘We gaan dat systeem van de teleconsultaties na de crisis voor een deel zeker in stand houden. Veel zorgverleners ontdekken nu dat ook zo kan. In pre-Covid-tijden waren we daar al een businesscase rond aan het ontwikkelen. Het aantal parkeerplaatsen is beperkt en de mobiliteit blijft een uitdaging, zodat we ons al afvroegen of we het aantal fysieke verplaatsingen niet konden verminderen.’

‘Dat betekent niet alleen een rechtstreekse besparing voor de gezondheidszorg, je snijdt ook veel indirecte kosten weg: dure parkings, CO2-uitstoot van het vervoer en patiënten die een halve dag werkverlet moeten opnemen. Ik schat dat we 5 of 10 procent van de consultaties op die manier kunnen organiseren. Deze crisis betekent dus wellicht de doorbraak van de telegeneeskunde.’

Lees verder

Gesponsorde inhoud