Leren debatteren in de ‘sossenschool'

©Kristof Vadino

Op het partijhoofdkwartier van de sp.a wordt een nieuwe generatie klaargestoomd. Politici in spe leren er de kneepjes om in debatten de Theo Franckens van de toekomst het hoofd te bieden.

‘Als de sossen beginnen te rommelen aan de belastingen, hou je aan het einde van de maand altijd minder over.’ Het zijn scherpe woorden waarmee debatcoach Alex Klein enkele jonge socialisten in het verweer dwingt. Op het partijhoofdkwartier van de sp.a aan de Grasmarkt in Brussel zijn ze in volle voorbereiding om een kweekvijver van politieke talenten aan te leggen. Met twee verkiezingsjaren voor de deur, startte de partij vorig najaar de sp.academy, een opleiding voor vooral jonge partijleden waar ze de stiel onder de knie moeten krijgen.

‘Door die platte politieke tegenstoten leer je je te verweren’, zegt Jan Cornillie, de politiek directeur van de partij. ‘Dezelfde argumenten komen ook in het echt telkens terug. Hier leer je wat je daar tegenin kan brengen.’

De opdracht voor de 36 socialistische studenten is niet van de minste. Een voor een moeten ze het opnemen tegen een van de Nederlandse coaches. Die spelen de rol van ‘grofgebekte N-VA-tegenstrever’. Alex Klein, voormalig Nederlands kampioen debatteren, krijgt de bijnaam Theo Francken, wanneer hij weer eens uithaalt naar ‘de sossen waarmee je altijd meer belastingen moet betalen’. Veel heeft hij niet nodig om een debat naar zijn hand te zetten. ‘Zelfs als je niets van het onderwerp afweet, kan je met stijl al ver komen’, zegt Klein. ‘Kijk naar de Verenigde Staten, waar je louter op debatvorm president kan worden.’

Truukjes

Klein haalt een palet aan retorische truukjes boven om de sp.a-beloften uit evenwicht te brengen. Als hij geen gevatte repliek meer klaar heeft, doet hij kort alsof hij op het onderwerp ingaat, om dan over iets anders te beginnen. ‘Touch en go’, noemen ze die strategie. ‘Alles waar je aandacht aan geeft groeit’, zegt trainer Ruud de Joode. ‘Je moet dus enkel ingaan op punten waar je sterk op staat. De rest moet je negeren of je wordt onderuitgehaald.’

De Joode legt uit hoe de socialistische beloften zich met gerichte vragen kunnen verweren tegen een ontwijkende tegenstander. ‘Als je een gerichte vraag twee keer herhaalt en je krijgt geen antwoord, kan je daarna in zijn plaats de conclusie trekken. Dan moet hij wel reageren.’

Natascha Clerinx, een jonge communicatiemedewerkster bij de sp.a, brengt het advies meteen in de praktijk: ‘Als jullie zeggen de armoede aan te pakken, hoe verklaar je dan dat 20 procent meer mensen bij de voedselbanken moeten aankloppen?’ Onmiddellijk heeft ze haar tegenstrever in het nauw gedreven.

Kernboodschap

Vooraf moet je heel helder weten wat je kernboodschap is, zegt Cornillie. ‘Je mag je daarin niet van de wijs laten brengen door de tegenstander. Het is dezelfde oefening die we als partij hebben gemaakt met ons Go Left-congres afgelopen weekend. We hebben ons de vraag gesteld wat onze kernboodschap is. Door zorgzekerheid naar voren te schuiven als thema zitten we terug bij onze socialistische corebusiness.’

Daarmee hervonden de Vlaamse socialisten hun zelfzekerheid. Met het thema zorg blijven ze weg van het identiteitsdebat, waarop de socialisten het moeilijk hebben. Met de thema’s kinderopvang, gehandicaptenzorg, ouderenzorg en pensioenen voelen ze veel meer in hun sas. ‘Waarom is het normaal dat ouders jaren moeten wachten op de juiste zorg voor een kind met een handicap of met psychische moeilijkheden’, speechte voorzitter John Crombez op het congres. ‘Waarom vergoelijkt de ene minister de wachtlijsten terwijl zijn collega doodleuk 15 miljard wil uitgeven aan nieuwe straaljagers?’

Tweede adem

Dat was het startschot voor een week waarin de sp.a haar tweede adem leek te vinden als oppositiepartij. Met een strak georkestreerd offensief bracht ze defensieminister Steven Vandeput (N-VA) in de problemen, omdat in het leger de informatie was achtergehouden dat de Belgische F-16-gevechtsvliegtuigen langer kunnen meegaan dan eerst gedacht.

‘We zaten in de verdrukking, maar met het congres hebben we vorig weekend een nieuwe boost gekregen’, zegt Kelly Verheyen, die bij de gemeenteraadsverkiezingen in oktober haar debuut maakt op de sp.a-lijst in Turnhout. Die verkiesbare plaats was voor de 37-jarige socialiste reden om zich in te schrijven voor de sp.academy. ‘In debatten voelde ik me nog onzeker. Hier op het nationale partijbureau kan ik in een veilige omgeving leren hoe je dat best aanpakt. Een misstap is namelijk snel gemaakt en dan tonen de media geen genade.’

Naast debattraining krijgen de politici in spe verschillende andere sessies, waarin ze leren speechen, interviews geven en inhoudelijke vorming krijgen. De ‘stoomcursus socialisme’ duurt drie maanden, met iedere week een ander thema. ‘Wij verwachten niet dat iedereen daarna bovenaan een lijst gaat staan en een bestuursfunctie opneemt’, zegt Stephanie Van Houtven, de ondervoorzitster van de partij. ‘Sommigen staan hoog op een lokale lijst, maar van de vorige lichting is ook iemand op onze studiedienst terechtgekomen en anderen zijn parlementair medewerker. Wat ze hier leren komt ook achter de schermen goed van pas.’

De partijtop gebruikt de opleiding ook als screeningsinstrument om beloftevolle partijleden beter te leren kennen. ‘Het is een investering op lange termijn’, zegt Cornillie. ‘We verwachten niet dat ze na deze opleiding een debat in Terzake naar hun hand kunnen zetten. Maar ze krijgen wel de basistechnieken om hun mannetje te staan in een lokaal schooldebat.’

Autootjes pesten

Hij slaat zichzelf voor het hoofd als een van zijn poulains de bocht uitgaat. ‘De sp.a doet aan autootje pesten’, krijgt de jonge sp.a’er meteen om de oren geslagen in een discussie over luchtkwaliteit in steden. ‘Dat is precies waar wij nog te vaak de mist in gaan’, windt de politiek directeur zich op. ‘Wij beginnen ons betoog vanuit het belang van de luchtkwaliteit voor onze gezondheid om dan meteen te concluderen dat de auto weg moet. Dan ben je al meteen iedereen in de zaal kwijt die een auto heeft. Nochtans zou je die groep makkelijk mee kunnen krijgen als je de argumentatie omdraait: mensen hebben soms een auto nodig en moeten daarmee vlot door het verkeer geraken. Maar dat lukt niet meer als iedereen altijd de auto neemt. Daarom moeten we alternatieven uitwerken die beter zijn voor de gezondheid.’

De debatcoach schiet zijn volgende pijl al af. ‘De sossen roepen nu reeds 100 jaar dat het geld moet gaan naar zij die het nodig hebben. Waarom hebben ze dat niet gedaan toen ze in de regering zaten?’ Er volgen verontwaardigde kreten uit het publiek. De sp.a-belofte in de ring gaat aarzelend op zoek naar de juiste woorden om zijn sparringpartner van repliek te dienen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud