interview

Luc De Broe: ‘Belastingparadijzen gaan hier niets tegen kunnen ondernemen’

Ook op de Kaaimaneilanden zullen multinationals met een omzet van 750 miljoen dollar niet kunnen ontsnappen aan 15 procent belastingen.

In de internationale fiscaliteit is 2021 een jaar voor de geschiedenisboeken aan het worden, zegt hoogleraar Luc De Broe. Al is er voor België een pijnpunt: de farmasector.

Een historische doorbraak. Zo noemt hoogleraar internatio- nale fiscaliteit Luc De Broe (KULeuven) wat aan het bewegen is rond belastingen voor multi- nationals. Op een G7-bijeenkomst dit weekend zullen Canada, Duitsland, Frankrijk, Italië, Japan, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten hun plannen bevestigen om de allergrootste bedrijven ter wereld meer belastingen te doen betalen.

De OESO werkt sinds 2012 als reactie op de financiële crisis aan die plannen en wilde ze vorig jaar afronden. De Amerikaanse president Donald Trump blokkeerde ze uit vrees dat vooral Amerikaanse multinationals elders ter wereld taksen zouden betalen. Begin dit jaar nam de Amerikaanse minister van Financiën Janet Yellen iedereen in snelheid met nieuwe plannen.

Na de G7 van dit weekend blijft het in een rotvaart gaan. Volgende maand worden ze een eerste keer in de OESO besproken, de internationale instelling met de meeste fiscale expertise. Ook in juli komt de G20 van de rijkste en grootste landen bijeen. Het wordt uitkijken wat China doet. Het is de bedoeling tegen oktober met 140 landen in de OESO een deal te hebben. Opnieuw bepalen de Amerikanen het tempo: voor de midtermverkiezingen van eind 2022 willen ze het rond hebben.

Op de tafel liggen twee plannen. Het eerste is een taks op de megawinsten van megabedrijven. Iedere multinational met meer dan 20 miljard dollar omzet en meer dan 10 procent winstmarge moet belastingen betalen in de landen waar haar klanten wonen. ‘Dat is een keerpunt in de internationale fiscaliteit’, zegt De Broe, ‘omdat bedrijven vandaag alleen maar inkomstenbelastingen betalen in de landen waar ze een vestiging of inrichting hebben.’

Het tweede plan is een sleepnet: ieder bedrijf met een omzet van 750 miljoen dollar moet in ieder land waar het actief is 15 procent belastingen op de winst betalen. Als dat niet gebeurt, mag het land waar het hoofdkwartier is gevestigd extra belastingen heffen tot de 15 procent is bereikt. Als de plannen slagen, hebben ze grote gevolgen voor belastingparadijzen, big tech, ontwikkelingslanden en België.

De essentie

Op de G7 wordt dit weekend verder koers gezet naar een belasting op megawinsten van megabedrijven en een minimumbelasting op multinationals.
Het eerste plan is ontgoochelend, omdat het geen antwoord is op het fiscale probleem van big tech, zegt hoogleraar Luc De Broe.
De minimumbelasting noemt hij wel een historische doorbraak.

Belastingparadijzen

‘Wat ondernemingsfiscaliteit betreft, is het voor hen game over’, zegt De Broe. Door het sleepnet zullen grote multinationals ook op hun winsten in bijvoorbeeld de Kaaimaneilanden niet kunnen ontsnappen aan 15 procent belastingen. Die belastingparadijzen gaan daar niets kunnen tegen ondernemen. Ze zijn zwak en staan in het vizier.’

Zodra een onderneming van haar belasting- paradijs afkomt om zaken te doen met de rest van de wereld, heeft ze het zitten.
Luc De Broe
Hoogleraar internationale fiscaliteit

‘De plannen voor een minimumbelasting zitten namelijk zeer goed ineen. Zelfs als een multinational het hoofdkwartier op de Kaaimaneilanden vestigt en de lokale overheid daar zou beslissen de 15 procent niet te innen, haalt dat niets uit. De minimumbelasting kan dan worden geïnd bij de eerste buitenlandse dochter van het bedrijf. En iedere inkomstenstroom richting het moederbedrijf op de Kaaiman- eilanden - dividenden, intresten, royalty’s, … - kan ook tegen 15 procent belast worden in het land van de betaler. Zodra de onderneming dus van het eiland af komt om zaken te doen met de rest van de wereld, heeft ze het zitten. Dit is een historische doorbraak die ik niet had verwacht ooit nog te zullen zien.’

‘Toch is het niet helemaal over and out voor hen. Vermogende particulieren kunnen er nog altijd terecht. Hedge funds en investeringsfondsen eveneens. En natuurlijk ook kleinere multinationals, die geen omzet van 750 miljoen dollar hebben.’

Big tech

Zo lovend De Broe is over de minimumtaks, zo ontgoocheld is hij over de belasting op de megawinsten van megabedrijven. ‘Het was de bedoeling een antwoord te zoeken op een lastig probleem: de tech- reuzen boeken veel winst in landen waar hun klanten zitten, terwijl ze er nauwelijks belastingen betalen. Daar ging dit oorspronkelijk over. Die piste is volledig verlaten door te focussen op de bedrijven met meer dan 20 miljard dollar omzet en meer dan 10 procent winstmarge. De ironie is dat Amazon daar niet onder valt, omdat het die winstmarge niet haalt, tenzij haar cloudbusiness apart belast wordt. Maar dat wordt dan weer bijzonder complex.’

‘Bovendien hebben de Britten een uitzondering gekregen voor banken en ver- zekeraars en is er ook een uitzondering voor olie- en gasbedrijven en voor lucht- en scheepvaart. Dat lijkt me niet alleen fiscale discriminatie, de vraag wordt ook of dit in Europa neerkomt op verboden staatssteun voor die sectoren. Het is sowieso bizar: we gaan de allergrootste bedrijven ter wereld extra belasten, maar de nummer één - het Saoedische oliebedrijf Aramco - ontsnapt de dans? Dat strookt niet met de bedoeling de bedrijfsfiscaliteit rechtvaardig te maken.’

De Broe acht het mogelijk dat dat luik van de plannen de komende maanden sneuvelt. De Amerikanen eisen dat de Europese Unie in ruil voor deze belasting haar plannen voor een digitale taks opbergt, wat de EU niet wil. En de VS moeten voor dat luik een verdrag aannemen, waarvoor een tweederde meerderheid in de Senaat nodig is. Die is er nu niet.

Als dat luik sneuvelt, blijft de minimumtaks van 15 procent over, gecombineerd met de huidige Europese plannen voor een taks op de digitale reuzen. Dat zou volgens De Broe beter zijn.

Ontwikkelingslanden

Wie wint bij de minimumtaks, is niet duidelijk. Daarvoor hangt alles af van de mate waarin landen hun tarief naar 15 procent optrekken, zodat er voor de andere niets overblijft. Wel duidelijk is dat deze plannen op maat van de rijke landen zijn geschreven, zegt De Broe, omdat de extra belastingen eindigen op de plaats waar de hoofdkwartieren zijn gevestigd.

‘Dat is onevenwichtig. Er ligt echter een voorstel op tafel waarbij ontwikkelingslanden voorrang zouden krijgen op het land van het hoofdkwartier om de extra heffing tot 15 procent te innen. Als je 140 landen mee wil krijgen, zal zo’n maatregel nodig zijn. Voor ontwikkelingslanden, met een arme bevolking, zijn inkomsten uit vennootschapsbelasting veel belangrijker dan voor de rijke landen.’

België

Het grootste pijnpunt voor ons land wordt de farmasector, zegt De Broe. Die sector betaalt dankzij het gunstregime voor onderzoek en ontwikkeling minder dan 15 procent in ons land en zou dus kunnen vertrekken omdat ze dat fiscaal voordeel kwijt is.

Wat kan de Belgische regering doen? ‘Ze zou kunnen lobbyen om een uitzondering voor onderzoek en onwikkeling in de minimumbelasting in te schrijven. Dat zou niet zo raar zijn, aangezien de OESO zelf de voorbije jaren al voorstelde onderzoek fiscaal aan te moedigen en daar nu op terugkeert. Ze doet dat omdat ze vreest de superwinsten van big tech te missen.’

‘Een andere oplossing is de fiscale aftrek voor onderzoek overdraagbaar maken. Wat je dit jaar niet gebruikt, zou je dan volgend jaar mogen gebruiken. Op die manier creëer je over de lange leeftijdscyclus van een patent een rechtszeker tarief van 15 procent op de inkomsten.’

‘En de laatste strategie is van je nadeel een voordeel te maken: overtuig de farmabedrijven om ook zwaarder belaste activiteiten naar België te brengen die niets met onderzoek en ontwikkeling te maken hebben, zoals marketing, distributie of productie. Door die zwaarder belaste activiteiten met de bestaande O&O-inkomsten te blenden, kan je het tarief dat in België wordt betaald naar 15 procent brengen en blijf je de O&O-korting volledig benutten.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud