Nieuwe studie: bijna helft coronabesmettingen door mensen die niet ziek zijn

Een corona-app en teams van speurders moeten het virus na de lockdown onder de knoet houden. ©saskia vanderstichele

In een Chinees onderzoek blijkt 44 procent van de besmettingen met het coronavirus te gebeuren door mensen die pas een tot twee dagen later ziekteverschijnselen krijgen. Het toont nog eens het belang van 'contact tracing' in een exitstrategie.

Hoe besmetten mensen elkaar nog terwijl een lockdown van kracht is? In ons land worden ondanks de strenge coronamaatregelen, die mensen oplegt 1,5 meter afstand van elkaar te bewaren, nog zo'n 1.000 nieuwe besmettingen per dag vastgesteld. En dat is een onderschatting. Wetenschappers gaan ervan uit dat in realiteit vijf tot tien keer meer mensen besmet raken. De meesten van hen ontwikkelen geen of heel lichte symptomen.

Lockdown

Viroloog Steven Van Gucht verwijst naar een belangrijke studie, waarvan de resultaten zijn gepubliceerd in het wetenschapsblad Nature Medicine. Het onderzoek gebeurde bij zo'n 100 mensen tijdens de lockdown in de Chinese stad Wuhan, waar het coronavirus zijn eerste uitbraak kende. Iedereen die besmet was met het coronavirus bleek meestal net voor het uitbreken van de symptomen iemand anders te hebben besmet. Volgens de studie vond de besmetting in 44 procent van de gevallen plaats in de twee dagen voor de eerste coronasymptomen. 56 procent gebeurde door mensen die al duidelijk ziek waren.

Van Gucht gebruikt de studie om nog eens op het belang van zelfdiscipline bij de quarantaine te hameren. 'De onderzoekers hebben ook aangetoond dat de besmettelijkheid piekt bij het prille begin van de symptomen. Dan scheiden we het meeste virusdeeltjes af. Naarmate we langer ziek zijn, wordt steeds minder virus geproduceerd.'

De onderzoekers hebben aangetoond dat de besmettelijkheid piekt bij het prille begin van de symptomen. Daarom is het belangrijk dat we ons direct gaan isoleren zodra we ons wat ziek voelen, keelpijn of lichte hoest hebben.
Steven Van Gucht
Viroloog volksgezondheid

'Daarom is het belangrijk dat we ons direct isoleren zodra we ons wat ziek voelen, keelpijn of een lichte hoest hebben. Dat we direct beslissen thuis te blijven. Dan zijn we het besmettelijkst en gaan we anderen besmetten. We mogen niet denken: mij overkomt dat niet.'

Contact tracing

Het virus is niet alleen erg besmettelijk - de studie bepaalde dat één persoon gemiddeld meer dan twee anderen aanstak. De ziekte blijft ook lang symptoomloos, wat de verspreiding indammen bemoeilijkt. Van Gucht: 'Een mogelijke strategie is het opsporen van contacten, de veelbesproken contact tracing. Wanneer mensen via hun telefoon of arts het bericht krijgen dat ze in contact zijn geweest met een besmet persoon of mogelijk zelf het virus dragen, kunnen ze zich uit voorzorg thuis isoleren. Dan kunnen ze niemand besmetten in de dagen voor ze symptomen krijgen of echt ziek worden. Door dat systematisch toe te passen gaan we virus in zijn kot kunnen houden.'

Als mensen het bericht krijgen dat ze in contact zijn geweest met een besmet persoon of mogelijk zelf het virus dragen, kunnen ze zich uit voorzorg thuis isoleren. Door dat systematisch toe te passen gaan we virus in zijn kot kunnen houden.
Steven Van Gucht
Viroloog Volksgezondheid

De studie wordt internationaal opgepikt. De wereldvermaarde Duitse viroloog Christian Drosten, die via een dagelijkse podcast balsem voor de natie is en ook als eerste een paper schreef over het opsporen van het virus via een test, baseert zich erop om te pleiten voor een trackingapp. Fysieke teams van speurders - zoals België bij het prille begin van de epidemie gebruikte - komen te laat. Als iemand symptomen krijgt, heeft die persoon allicht al twee dagen mensen kunnen besmetten.

Het netwerk van die mensen in kaart brengen en iedereen contacteren en vragen zich te isoleren duurt nog eens enige tijd. Tegen dat je die mensen bereikt hebt, zijn ze misschien nog niet ziek maar hebben ze mogelijk wel mensen besmet. Daarom is er de hoop dat die app kan werken, op voorwaarde dat die op punt staat. België heeft nog niet beslist over de apptechnologie, maar via de regio's worden wel 2.000 speurders gerekruteerd om na de lockdown nieuwe, hopelijk kleinere uitbraken snel in de kiem te smoren.

Aziatische landen

Enkele Aziatische landen werken intussen met contact tracing. Daar is de eerste golf achter de rug of de landen waren er heel snel bij, waardoor het aantal besmettingen laag genoeg is. China werkt met een voor democratieën onmogelijk model, waarbij elke vorm van privacy en andere burgerlijke vrijheden opzij wordt geschoven. Zuid-Korea is dan wel een democratie, maar gaat ook erg ver met het publiceren van routes die besmette personen hebben afgelegd, met zoveel persoonlijke data dat sommigen van hen te identificeren vielen. Winkels die langs de routes liggen, lopen leeg.

Zowel Zuid-Korea als de stadstaten Hongkong en Singapore blijken ondanks verregaande contact tracing de grootste moeite te hebben nieuwe uitbraken te vermijden. Bovendien draaien de economieën er ondanks soepeler maatregelen allesbehalve op volle toeren. In het Chinese Wuhan is sprake van 50 procent.

In België wordt de introductie van een app wellicht vrijwillig. Maar 60 procent van de bevolking moet gebruikmaken van de app om effectief te zijn. In landen waar het gebruik vrijwillig is, wordt dat percentage voorlopig niet gehaald. 'Het zou al groot verschil maken als we 50 tot 60 procent van de personen met wie contact is geweest kunnen traceren', zegt Van Gucht.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud