analyse

Vivaldi maakt de files... stiller

Vooral CD&V, Open VLD en Groen zetten de vergroening van de bedrijfswagens gretig in de markt. ©BELGA

Voor de groenen en de socialisten is de elektrificatie van het bedrijfswagenpark maar half werk. Voor een echte fiscale hervorming hangen ze van de goodwill van de liberalen af, maar laat het onderlinge vertrouwen tussen rood en blauw nu net niet in het zenit staan.

Om te weten of partijen tevreden zijn over een fel bevochten compromis is het aangeraden hun Twitter-accounts in de gaten te houden. Dinsdagmorgen zetten vooral CD&V, Open VLD en Groen de vergroening van de bedrijfswagens gretig in de markt, maar Vooruit beperkte zich tot één droge tweet: ‘Next: ervoor zorgen dat werknemers volledig in euro’s in plaats van in auto’s worden uitbetaald. Ondertussen worden salariswagens niet aantrekkelijker, maar wel groener’. De uren daarvoor hadden socialisten en groenen een felle strijd gevoerd om het fiscale voordeel voor elektrische wagens alsnog af te bouwen en te verhinderen dat de files nog langer zouden worden.

De essentie

  • Nadat ze garanties hadden gekregen dat de bedrijfswagens op termijn niet nog aantrekkelijker worden dan vandaag, stemden socialisten en groenen in met een vergroening.
  • Om helemaal komaf te maken met het subsidiëren van files rekenen ze op de fiscale hervorming die tegen 2024 in de steigers wordt gezet.
  • Maar daarvoor is vertrouwen nodig tussen socialisten en liberalen, en dat is op dit moment zoek.

Dat CD&V opgetogen is, hoeft niet te verbazen. In welke richting zijn voorstel ook werd bijgestuurd, het deed er eigenlijk niet echt toe: minister van Financiën Vincent Van Peteghem (CD&V) 'delivert', en sneller dan verwacht. Met de effectentaks, de buitenlandse huurinkomsten en de vergroening van de bedrijfswagens ontmijnde hij drie toxische dossiers voor ze konden ontploffen. Voor CD&V kan het compromis er helemaal mee door: er wordt een investeringsgolf in duurzaamheid in de steigers gezet, zonder de werknemers met een bedrijfswagen te raken. Ook voor de liberalen was dat laatste een must. De oppositiepartij N-VA herhaalt al maanden dat Open VLD zal moeten bloeden onder de socialistische karwats, maar voorlopig ontspringen Alexander De Croo en co. de dans. Ook het loonakkoord werd geen blauwe martelgang. Al merken N-VA en ook enkele werkgeversorganisaties wel op dat de belastingdruk op fossiele én hybride wagens -samen nog altijd 80 procent van alle inschrijvingen- al in 2023 en 2026 stijgt voor de bedrijven.

Dat experten her en der benadrukken dat de vergroening de files alleen stiller maakt en een weinig sociaal systeem in stand houdt, is zuur voor de groenen.

Aan het budgettaire plaatje van de vergroening van de bedrijfswagens zitten nog wel wat losse eindjes. Door de fiscale aftrek voor elektrische wagens na 2026 te verlagen en de sociale bijdragen voor fossiele wagens op te trekken, zijn de oorspronkelijke bressen in de vennootschapsbelasting wel gedicht. Maar het verlies aan accijnzen kan op termijn tot boven het miljard lopen.

De Vivaldi-partijen hebben afgesproken de evolutie goed te monitoren. De partijen mogen voorstellen indienen om de tekorten op te vullen. Dat zou wel eens een nieuw fiscaal front kunnen worden, al wijzen CD&V en Open VLD erop dat de accijnzen hoe dan ook zouden dalen doordat het Europese wagenpark sowieso voor een groene omwenteling staat. Groen hint voorzichtig op een kilometerheffing, maar dat is deelstaatmaterie.

Eerste stap

De groenen kunnen uitpakken met ‘een van de meest ingrijpende federale klimaathefbomen’, zoals vicepremier Petra De Sutter het noemt. Toch kan de partij daar in progressieve middens niet helemaal mee pronken. Dat experten in koor roepen dat de files alleen stiller worden en dat een weinig sociaal en peperduur fiscaal instrument in stand wordt gehouden, is zuur en noopt Groen te benadrukken dat dit nog maar een eerste luik van het werk is. ‘We hebben nu een grote stap voor het klimaat gezet, daarna moeten we de mobiliteit en de sociale rechtvaardigheid aanpakken. Dat is voor de grote fiscale hervorming die minister van Financiën Van Peteghem voorbereidt’, aldus Kamerlid Dieter Van Besien.

De socialisten dreigden maandag dat ze het voordeel alle aard - de belasting voor de werknemers met een bedrijfswagen - alsnog op tafel zouden leggen, maar beseften goed dat ze die discussie - net als de loonnormkwestie - al verloren hadden bij de regeringsonderhandelingen. De druk wordt nu al opgevoerd om in de grote fiscale hervorming werk te maken van een uitdoving van de salariswagens, maar dat wordt niet evident. Het regeerakkoord schotelt alleen vage principes voor en al helemaal geen heldere timing: tegen 2024.

Respect

Van Peteghem wil snel gaan, maar voor de liberalen is de uitvoering van zijn studiewerk voor de volgende legislatuur. MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez tweette dinsdag dat de vergroening 'het systeem van de bedrijfswagens duurzaam vastlegt'. Bouchez heeft er overigens voor geijverd dat de lichte vracht uit de hervorming werd gehaald.

De socialisten voelen zich niet gerespecteerd door de liberalen. De blauwen begrijpen dan weer niet hoe de roden hun nederlagen etaleren.

Hoe ver men met de fiscale hervorming uiteindelijk kan springen, hangt vooral af van de mate waarin men elkaar iets gunt. En laat het vertrouwen tussen socialisten en liberalen juist nu niet zo groot zijn. De rode partijen voelen zich gekrenkt door de manier waarop Egbert Lachaert (Open VLD) en Bouchez (MR) het loonakkoord hebben gepresenteerd als een blauwe triomf. Ook de manier waarop premier De Croo in corona-aanpak plots helemaal voor de bevrijding ging en daarmee zijn vicepremier Frank Vandenbroucke (Vooruit) geïsoleerd achterliet, zindert na.

Bij de liberalen begrijpen ze niet 'hoe de socialisten telkens weer hun eigen nederlagen etaleren'. 'Ze zijn blijkbaar op oorlogspad, maar dat is nergens voor nodig', valt te horen. Toch is het iets waar premier De Croo maar beter rekening mee houdt. Als de socialisten het gevoel krijgen dat ze niet gerespecteerd worden, dreigt van de hervorming van de pensioenen en van de arbeidsmarkt weinig in huis te komen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud