Advertentie

‘Wat zijn we met vaccins zonder spuiten en diepvriezers?’

De verscheping van miljoenen mondmaskers op de luchthaven van Luik. ©Photo News

De luchthaven van Luik werd tijdens de coronacrisis een internationale hub om hulpgoederen snel wereldwijd verdelen. De Verenigde Naties, dankbaar voor de donaties van westerse landen, zijn er kind aan huis. Al is er ook kritiek. ‘Ook diepvriezers zijn voor Afrikaanse landen een goede investering.'

‘Veertig? Nee, het zijn er amper vier, maar wel hele grote.’ In de laadruimte van de luchthaven van Luik staat een lading vriezers uit China die straks naar Burkina Faso vertrekt. Die diepvriezers worden gematcht met een andere gift: Pfizer-vaccins uit de Verenigde Staten. In een grote diepvriezer passen 300.000 vaccins.

De essentie

  • Bij het begin van de pandemie werd Liege Airport een van de acht hubs in de wereld om COVID-hulpgoederen te verschepen. De Verenigde Naties zijn er kind aan huis.
  • Unicef, erg actief op de luchthaven, ziet een grote nood aan diepvriezers en spuiten.
  • Minister van Ontwikkelingssamenwerking, Meryame Kitir (Vooruit), bekijkt de vraag in Covax, het initiatief dat instaat voor de verdeling van vaccins in ontwikkelingslanden.

‘De vriezers vertrekken deze middag met een vrachtvliegtuig’, zegt Bert Selis, hoofd cargo op Liege Airport, waar minister van Ontwikkelingssamenwerking Meryame Kitir (Vooruit) maandag op werkbezoek was. ‘De vaccins komen een week later. Dat geeft het land tijd genoeg om de diepvriezers te installeren.’

Geen wachtzaal

Dat de verscheping op de luchthaven van Luik gebeurt, is geen toeval. Bij het begin van de pandemie werd de Belgische luchthaven een van de acht hubs in de wereld - geselecteerd door de Verenigde Naties - voor coronagerelateerd materiaal. Mondmaskers, handgel, beschermingskledij, het passeert hier allemaal. De vrachtluchthaven zegt gekozen te zijn wegens haar beschikbaarheid dag en nacht, haar geografische ligging en haar flexibiliteit.

Toen de covidvaccins het levenslicht zagen, ging de Luikse luchthaven nog een versnelling hoger. Ook Covax, het internationaal initiatief om vaccins aan te kopen en te distribueren naar ontwikkelingslanden, maakt volop gebruik van de luchthaven. Voor het vervoer van vaccins, van alle merken, maar ook van vriezers en alle materiaal om vaccins toe te dienen.

Selis: ‘Zaventem verscheept ook vaccins, maar gebruikt vaak de ruimte onderin in passagiersvluchten. Bij complexe vrachten is dat simpelweg onmogelijk. Enorme vriezers zet je niet zomaar onderaan in de buik van een lijnvliegtuig. Bovendien zijn we erg flexibel. Als een Afrikaanse vlucht te vroeg of te laat aankomt - en dat gebeurt geregeld - is dat niet zo erg. Bij ons zitten geen mensen in de wachtzaal, in Zaventem wel.’

Minister van Ontwikkelingssamenwerking Meryame Kitir en Jean-Cedric Meeus, hoofd Global Transport voor UNICEF, aan het vrachtvliegtuig dat naar Burkina Faso vertrekt.

‘Goede investering’

‘Ah, daar is hij’, zegt Selis wijzend naar de grauwe lucht. Een enorme kist breekt door de laaghangende wolken en landt op de natte Luikse tarmac. Het vrachtvliegtuig doet een passagiersvliegtuig op een dwerg lijken. ‘Zelfs de neus kan open als grote stukken vervoerd moeten worden’, zegt Selis, duidelijk gebeten door zijn job.

Ook Kitir, bevoegd minister voor Covax, is onder de indruk van het gevaarte. België doneerde al 4 miljoen vaccins en 4 miljoen euro aan financiële steun aan Covax. Vooral de publiek-private samenwerkingen kan de minister smaken. Voor het logistiek huzarenstukje dat het verdelen van vaccins is, slaan meerdere actoren de handen ineen: de luchthaven, de overheid, de VN en tal van privéspelers.

‘We zijn erg dankbaar voor die vaccins’, zegt Jean-Cedric Meeus, hoofd Global Transport van Unicef. Het VN-filiaal kreeg de opdracht van Covax alles wereldwijd in goede banen te leiden. ‘Maar als ik een verzoek mag doen, mevrouw de minister? De meeste donaties zijn vaccins. Dat is fijn, maar eigenlijk hebben we spuiten en diepvriezers nodig. Wat zijn landen met honderdduizenden vaccins als er geen spuiten zijn om ze toe te dienen of diepvriezers om ze te bewaren?’

Minister Kitir inspecteert de verpakte diepvriezers die naar Burkina Faso vertrekken.

Waarom leveren westerse landen zo weinig ondersteunend materiaal? ‘Dat is simpel. Dat geven ze niet zo gemakkelijk weg. Ze kunnen het altijd gebruiken, corona of niet’, zegt Meeus tussen de ronkende vliegtuigen.

Diepvriezers voor Afrikaanse landen zijn een goede investering. Ook ebolavaccins hebben een vriezer nodig.
Jean-Cedric Meeus
Hoofd Global Transport UNICEF

‘Het verschepen van Pfizer is een heel gedoe wegens de vriestemperaturen waarop de vaccins bewaard moeten worden’, zegt Meeus. ‘Maar diepvriezers voor Afrikaanse landen zijn een goede investering. Ook ebolavaccins hebben een diepvriezer nodig.’

‘We zullen de vragen bekijken’, zegt Kitir als het busje terug van de tarmac rijdt. 'Het is te overwegen.'

Booster of delen?

Kitir kaart geregeld de vaccinongelijkheid aan. 1,2 miljard Afrikanen moeten nog gevaccineerd worden. In veel Afrikaanse landen ligt de vaccinatiegraad onder 5 procent. ‘We zijn pas veilig als iedereen veilig is’, is het mantra van de minister.

Overschotten aan vaccins moeten in eerste instantie naar landen die er amper hebben. En dus niet naar boostershots voor min-65-jarigen in België.
Meryame Kitir
Minister van Ontwikkelingssamenwerking

Hoe kijkt de minister naar de beslissing van zaterdag om alle Belgische 65-plussers een derde boostershot te geven? Was het niet beter geweest die vaccins te delen met Afrikaanse landen? ‘Er zijn wetenschappelijk argumenten om 65-plussers een derde boost te geven’, zegt Kitir. ‘Maar het klopt dat we prioriteiten moeten stellen. Voor mensen onder 65 is een derde shot momenteel niet aan de orde. Overschotten moeten dus in eerste instantie naar landen die er amper hebben.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud