Begroting kleurt nog jaren dieprood

Koen De Leus, hoofdeconoom van BNP Paribas Fortis.

De grootbanken zien het begrotingstekort in 2020 oplopen naar bijna 10 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Het zal jaren vergen om de overheidsfinanciën gezond te maken.

De coronacrisis slaat een enorm gat in de Belgische begroting, blijkt uit de vooruitzichten van drie grootbanken. Het tekort op de begroting 2020 zal volgens de gemiddelde prognose van BNP Paribas Fortis, KBC en ING oplopen tot liefst 9,8 procent van het bbp, tegenover 1,9 procent in 2019. Het is van 1986 geleden dat het deficit zo groot was.

De forse stijging van het tekort is vooral toe te schrijven aan de zware recessie. De daling van de economische activiteit doet de fiscale ontvangsten kelderen. Bovendien heeft de overheid voor zowat 10 miljard euro maatregelen aangekondigd om de economie te ondersteunen.

In combinatie met de krimp van de economie doet het grote deficit de schuldgraad van de overheid sterk oplopen. De overheidsschuld klimt dit jaar van 98,7 naar zowat 118 procent van het bbp, het hoogste niveau sinds de invoering van de euro.

Relanceplan

De budgettaire vooruitzichten op wat langere termijn zijn niet veel beter. De grootbanken zien het tekort in 2021 weliswaar dalen naar 6,1 procent van het bbp, maar de schuldgraad vermindert nauwelijks. Bovendien houden die cijfers nog geen rekening met stimuleringsmaatregelen die nog in de pijplijn zitten. PS-voorzitter Paul Magnette pleitte vorige week in een interview met De Tijd voor een relanceplan van 30 tot 50 miljard euro.

De grootbanken verwachten dat de economische activiteit pas in 2023 weer even hoog is als net voor de start van de coronacrisis. Daardoor zullen het begrotingstekort en de overheidsschuld bij een ongewijzigd beleid nog jaren hoog blijven. Dat doet de vraag rijzen of de overheid vanaf 2021 of 2022 extra maatregelen moet lanceren om het begrotingstekort te verminderen. 

Belastingverhoging?

'Hier en daar zullen we de overheidsuitgaven moeten verlagen en belastingen verhogen', zei Geert Langenus, econoom van de Nationale Bank, vorige week. 'Ik vrees dat u en ik, alle Belgen, de kosten van de crisis zullen betalen.' 

Véronique Goossens en Annelore Van Hecke, respectievelijk hoofdeconome en econome van Belfius, zitten op dezelfde golflengte. 'We kunnen er als belastingbetaler zeker van zijn dat een coronabelasting of nieuwe besparingen op middellange termijn aan de orde zijn', stellen ze in een artikel over de ontsporing van de begroting. 'Bij een opstoot van de inflatie zal de Europese Centrale Bank de rente moeten verhogen. Het is minder waarschijnijk dat we schulden kunnen wegwerken met hoge groei.'

Gentse en Leuvense economen zijn het daar niet mee eens. Ze beklemtoonden vorige maand dat belastingverhogingen of besparingen niet aangewezen zijn. 'De eerste bekommernis mag niet de factuur zijn van de crisis, wel de economie intact houden', waarschuwde André Decoster van de KU Leuven. Freddy Heylen van de Universiteit Gent zei dat niemand het extra tekort moet betalen als dat tijdelijk is. 'Door de zeer lage rente in verhouding tot de groei wordt de extra schuld op termijn automatisch kleiner.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud