'Begrotingstekort moet weer omlaag'

Gouverneur Pierre Wunsch van de Nationale Bank zegt dat we weer moeten aanknopen met begrotingsdiscipline.

De overheidsmaatregelen in de coronacrisis doen het begrotingstekort exploderen. 'Dat is niet houdbaar en moet weer omlaag’, zegt Pierre Wunsch, gouverneur van de Nationale Bank.

De coronacrisis veroorzaakt een welvaartsverlies van bijna 50 miljard euro voor ons land, schat de Nationale Bank (NBB). De gezinnen leveren 5 miljard euro in (2 van hun beschikbaar inkomen), de bedrijven 8 miljard (10% van hun inkomen). Maar de overheid raapt het grootste deel - 34 miljard - van de factuur op. Door de steun die ze geeft aan gezinnen, zelfstandigen en bedrijven.

De overheidsuitgaven stijgen zo dit jaar van 50,3 naar 58,9 procent van het bruto binnenlands product. Omdat de economie een geweldige dreun heeft gekregen - de NBB ziet een krimp van 9 procent dit jaar - stijgt de verhouding van het begrotingstekort tot het bbp van 1,9 procent in 2019 naar 10,6 procent dit jaar. In 2021 en 2022 zou het begrotingstekort uitkomen op 6 procent van het bbp, vooral omdat de economie dan deels herstelt en er weer een positieve economische groei is.

'Maar een begrotingstekort van 6 procent van het bbp is niet houdbaar', zei Wunsch maandag bij de voorstelling van de economische prognoses van de Nationale Bank. Daardoor zwelt de al hoge overheidsschuld te sterk aan. De Nationale Bank ziet de overheidsschuld dit jaar aandikken van 100 naar 120 procent van het bbp. In 2021  en 2022 zou die min of meer op dat peil stabiliseren. Maar alleen door de tijdelijke opstoot van de economische groei als de economie deels weer uit het dal klimt.

In het pessimistische scenario dat het virus weer de kop opsteekt en een tweede lockdown nodig is, met bijbehorende economische schade, zou de schuldgraad stijgen naar 131 procent.

Besparen

Om te vermijden dat de schuldgraad jaar na jaar verder klimt, moet het begrotingstekort weer naar 3 procent van het bbp worden gebracht – het verwachte groeitempo van het nominale bbp, de reële groei plus inflatie. 'België kan het zich niet veroorloven maatregelen te nemen die het overheidstekort de volgende jaren structureel bezwaren', zegt Wunsch. De overheidsfinanciën bieden volgens hem geen ruimte voor een grootschalig relanceplan, dat ook 'economisch niet zinvol zou zijn'. (zie pagina 1)

We zitten nu in het gemakkelijke deel van de crisis: geld uitgeven.
Pierre Wunsch
Gouverneur Nationale Bank

'Dit is het gemakkelijk deel van de crisis: geld uitgeven', zegt Wunsch. Het moeilijke deel komt als weer bespaard moet worden om het begrotingstekort terug te dringen.' Dat mag volgens hem niet te snel gebeuren, om het economisch herstel niet te hypothekeren. 'De volgende regering zal werken in een moeilijk financieel kader', zegt Wunsch. De begrotingsuitdagingen van voor de crisis zijn niet weg. Hij wijst op de strijd tegen de klimaatverandering - 'waar minder geld voor zal zijn', de kosten van de vergrijzing, en de lage productiviteitsgroei.

'De manier waarop de overheden in ons land hebben gereageerd op de crisis, met tal van steunmaatregelen, was gepast', zegt Wunsch. 'Maar we hebben de budgettaire middelen niet voor extra stimuleringsmaatregelen. De burgers/belastingbetalers weten dat een groot begrotingstekort en hoge overheidsschuld niet houdbaar zijn. Ze passen dan hun gedrag aan en dat zet een rem op de economische groei.'

Wunsch wijst erop dat België nu een prijs betaalt omdat het de voorbije jaren verzuimd heeft begrotingsbuffers aan te leggen. 'Landen die dat wel hebben gedaan, zoals Duitsland, kunnen meer doen.'

Ook in Nederland heeft de coronacrisis een zware impact op de overheidsfinanciën. 'We gaan naar een tekort van 6,4 procent dit jaar, en de schuldgraad stijgt in 2020 scherp met 9 procentpunt. Om daarna verder te klimmen tot 63 procent in 2022', meldde De Nederlandsche Bank maandag. Die cijfers zijn evenwel een pak minder dramatisch dan de Belgische.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud