Commotie over ‘ontmaskering' Schild & Vrienden-criticus

Vlaams Belang-parlementslid en Schild & Vrienden-voorman Dries Van Langenhove. ©Photo News

De bezieler van een kritische, anonieme Twitter-account over de rechtse club Schild & Vrienden is het voorwerp van een haatcampagne na de online onthulling van zijn identiteit. ‘Er zijn serieuze privacy-issues met het gedrag van beide kampen’, stelt professor internetrecht Patrick Van Eecke.

Een onderzoeker van de Universiteit Gent (UGent) is online opgejaagd wild en wordt met de dood bedreigd op anonieme internetfora. Gebruikers van een politiek prikbord in het internetforum 4chan, een praatbarak voor anonieme, ongefilterde commentaar, konden na lang zoeken achterhalen dat de man schuilgaat achter de Twitter-account Schuld & Vrienden. Die deelde geregeld info over de aanhangers van de rechtse club Schild & Vrienden (S&V), waarvan het net verkozen Vlaams Belang-parlementslid Dries Van Langenhove de oprichter is.

Lang voor de VRT uitpakte met een docu over de ranzige racistische praat in afgesloten chatgroepen door aanhangers van Schild & Vrienden deelde de man via de anonieme account al screenshots van de chats. Hij publiceerde ook de naam en foto van tot dan toe onbekende S&V-aanhangers.

Lang voor de VRT uitpakte met een docu over de ranzige racistische praat in afgesloten chatgroepen door aanhangers van Schild & Vrienden deelde de man via de anonieme account al screenshots van de chats.

De account is dinsdag offline gehaald. En de man verwijderde al zijn socialemediaprofielen. Dat deed hij toen zijn identiteit online begon te circuleren. Ook Van Langenhove deelde de naam en foto van de man en postte een reactie in een filmpje.

Van Langenhove stelt nog dat hij niets te maken heeft met de ‘ontmaskering’. Hij zegt al een jaar te weten om wie het gaat. Ook zegt Van Langenhove dat hij een advocaat in de arm genomen heeft. ‘Langer dan een jaar heeft hij de toekomst van Schild & Vrienden-leden proberen kapot te maken door hun namen, privégegevens en bankgegevens online te gooien’, klinkt het in De Morgen.

Die bankgegevens waren het rekeningnummer waarop S&V-sympathisanten konden storten. Volgens Schuld & Vrienden was dat het nummer van de rekening van Van Langenhoves eigen bedrijfje, waarvan de gegevens overigens voor iedereen toegankelijk zijn.

Nog volgens Van Langenhove gebruikte de man privégegevens waarover hij als UGent-medewerker kon beschikken ‘om studenten te pesten als ze rechts zijn’. Mocht de man persoonlijke info van de studenten zonder hun toestemming hebben gebruikt, zou dat een inbreuk op de privacyregels zijn.

Op gespannen voet

De Universiteit Gent zegt geen aanwijzingen te hebben voor deontologische fouten door de assistent. De unief ontkent dat hij tweets zou hebben gestuurd over studenten wier examens hij moest verbeteren. Volgens de universiteit verklaart de onderzoeker geen toegang te hebben tot privégegevens van studenten. Ook kon hij geen punten invoeren of wijzigen.

De Universiteit Gent zegt geen aanwijzingen te hebben voor deontologische fouten door de assistent.

De UGent en Van Langenhove leven op gespannen voet. Het Kamerlid staat - ondanks een schorsing door de universiteit na de uitzending van de VRT-reportage - vandaag nog altijd op de website van de UGent als lid van de raad van bestuur.

De kwestie is voer voor topjuristen. Zeker sinds de invoering van de nieuwe Europese privacyregels (GDPR) een jaar geleden. Die werden ook omgezet in Belgische wetgeving. ‘Het is duidelijk dat de GDPR-regels in deze zaak van toepassing zijn’, zegt Patrick Van Eecke, professor internet- en privacyrecht aan de Universiteit Antwerpen. ‘Het gaat om persoonlijke gegevens die ingezameld zijn, bewerkt en gepubliceerd’, luidt het.

Van Eecke ziet mogelijke privacyinbreuken door beide kampen. ‘De wet bepaalt dat in principe niemands persoonsgegevens zonder zijn toestemming gebruikt mogen worden’, aldus Van Eecke. Er zijn wel uitzonderingen mogelijk om toch zonder toestemming info te gebruiken.

Daarvoor kan een beroep worden gedaan op het wat vage juridische begrip ‘eigen gerechtvaardigd belang’. Maar dat is geen vrijbrief, omdat de voorwaarde is dat je de fundamentele rechten en vrijheden van de persoon in kwestie er niet mee beknot. Van Eecke: ‘Dat laatste lijkt me niet helemaal koosjer als sprake is van doodsbedreigingen en haatberichten tegen de bezieler van de anonieme account. Hier zijn issues met de bescherming van zijn privacy.’

Maar ook de man achter Schuld & Vrienden ging mogelijk te ver. Van Eecke: ‘Er zijn speciale privacyregels als de politiek erbij komt kijken. Dan is altijd uitdrukkelijke toestemming nodig, tenzij de persoon in kwestie zijn politieke voorkeur publiek heeft gemaakt. Bij meneer Van Langenhove is dat het geval, maar bij een deel van zijn aanhang niet. Dus de Gentse onderzoeker zou hier op aangesproken kunnen worden.’

Meer tanden

De privacywaakhond GBA laat weten geen officiële klacht in het dossier te hebben ontvangen. De GBA kreeg met de invoering van de nieuwe privacyregels meer tanden. Ze mag een onderzoek opstarten zonder dat een klacht is ingediend en kan een waaier aan sancties opleggen, van een waarschuwing tot miljoenenboetes.

De GBA gaf precies een week geleden haar allereerste boete. Een burgemeester moest 2.000 euro betalen omdat hij zijn functie had misbruikt door een adressenbestand van de gemeente te gebruiken voor het versturen van verkiezingspropaganda. De voorzitter van de GBA, David Stevens, laat in het midden of hij zelf een onderzoek gaat opstarten naar S&V en Schuld & Vrienden. De kwestie kan mogelijk leiden tot een strafdossier rond privacy-inbreuken, cyberpesten en computermisdrijven.

Er is ook steeds meer te doen over onlinefora als 4- en 8chan. Berucht is het 4chan-kanaal /pol/, dat een verzamelplek zou zijn voor de meest ranzige racistische haatpraat. Die zou, zoals in de meeste subculturen, wel vol ironische dubbele bodems zitten, waardoor niet altijd duidelijk is wat gemeend is of als grap bedoeld is.

Lees verder

Advertentie
Advertentie