1
analyse

De nutteloze maanden van Michel

©Photo News

Met het Paasakkoord sloot premier Charles Michel (MR) een niet-aanvalspact in de federale regering. Maar het is de vraag of er nog veel regeringsbeslissingen zullen volgen, nu de politiek in verkiezingsmodus gaat. Het dreigen nutteloze maanden te worden voor de ploeg-Michel.

‘Het Paasakkoord was niet meer dan een akkoord om geen ruzie te maken’, wordt een beetje smalend in regeringskringen gezegd. Het was belangrijk voor de premier om aan te geven dat zijn regering de rit zal uitdoen. ‘We doen dus voort, maar hoe lang houdt Michel dat vol?’, klinkt het.

De politieke vrede is afgekocht met het Paasakkoord, maar eigenlijk zijn er geen knopen doorgehakt. Nu de paasvakantie is afgelopen, is de vraag of de federale regering nog iets voor elkaar krijgt in de dossiers die nog op de regeringstafel liggen: het pensioendossier, het Energiepact, Arco-Belfius, de woonstbetredingen en het legerdossier.

1 Zware beroepen

In het pensioendossier legde de regering de criteria vast om van een zwaar beroep te kunnen spreken: fysiek zwaar werk, onregelmatige uren en werk dat een veiligheidsrisico inhoudt. Stress is een verzwarend element, maar is op zich niet voldoende om van een zwaar beroep te spreken. De discussie ligt moeilijk voor de N-VA. Ze vreest dat de pensioenhervorming dusdanig wordt uitgehold dat men onder Michel de facto minder lang moet werken dan onder diens voorganger Di Rupo.

De Vlaams-nationalisten zetten daarom eerst de hakken in het zand, maar beslisten toch akkoord te gaan met het Paasakkoord. Uiteindelijk is het maar een adempauze, de veldslag over de zware beroepen moet nog worden uitgevochten.

‘Het Paasakkoord was niet meer dan een akkoord om geen ruzie te maken.’
Regeringsbron

Hoe meer de verkiezingen in zicht komen, hoe moeilijker het evenwel wordt knopen door te hakken. Het is ook geen makkelijke hervorming, want ze vraagt een fijnmazige aanpak. In bepaalde beroepscategorieën zou ook een onderscheid moeten worden gemaakt tussen de functies, om te bepalen wat als zwaar werk wordt beschouwd. Maar hoe ongelijker, hoe verongelijkter de reacties dreigen te worden. 

Het is niet uitgesloten dat minister van Pensioenen Daniel Bacquelaine (MR) alsnog een akkoord met de vakbonden bereikt over de lijst van zware beroepen. ‘De vakbonden die het sterkste staan, zullen het meest uit de brand slepen voor hun mensen. Punt’, luidt het cynisch in de regering. Meteen is het de vraag of Bacquelaine ook van de regering nog een fiat zal krijgen.

Het is al even twijfelachtig of de regering nog een vuist kan maken bij het opbreken van de bestaande privileges, zoals bij het leger en de politie, waar men nog altijd voor zijn zestigste op pensioen kan gaan. Het gaat over twee departementen die in handen van N-VA-ministers zijn, en blijkbaar is die partij dan wat minder streng in de leer.

2 Energiepact

In het energiedossier wordt al evenmin nog een grote doorbraak verwacht. De regering is het wel eens geraakt over het Energiepact, waarin de kernuitstap in 2025 wordt bevestigd. Maar er komt een monitoring die moet bepalen of de kernuitstap haalbaar is tegen 2025 zonder dat de bevoorradingszekerheid in het gedrang komt of de prijzen fors stijgen.

Voor de industrie is er een energienorm vastgelegd, waarmee de regering de garantie geeft dat de energieprijzen voor de industrie noch voor de gezinnen hoger zullen zijn dan in de buurlanden. Hoe ze dat wil waarmaken, is vooralsnog een goed bewaard geheim. Iedereen is het er wel over eens dat de sluiting van de kerncentrales een kostprijs heeft. Een onderzoeker heeft het zelfs over 900 miljoen euro per jaar. De vraag is vooral wie de rekening gepresenteerd krijgt, de bedrijven of de gezinnen? 

Het is duidelijk dat de echte beslissing over de kernuitstap nog niet is gevallen. Ze wordt een zaak voor de volgende regeringsonderhandelingen, zoals N-VA-voorzitter Bart De Wever al eerder heeft gezegd. De echte vraag is of minister van Energie Marghem (MR) er alsnog zal in slagen de procedures in gang te zetten voor de bouw van gascentrales, die de sluiting van de kerncentrales moeten opvangen en de overgang naar hernieuwbare energie mogelijk maken. Die gascentrales moeten er komen, ongeacht of er nog kerncentrales langer open worden gehouden. Maar Marghems trackrecord is niet zo indrukwekkend dat er vanuit mag worden gegaan dat ze dit varkentje wel zal wassen.

3 Woonstbetredingen

De woonstbetredingen bij illegalen achtervolgen de regering ook nog altijd. Of daar in een pre-electoraal klimaat nog iets van zal komen is twijfelachtig.

De woonstbetredingen bij illegalen achtervolgen de regering nog altijd. ©Wouter Van Vooren / ID

Dat de relatie tussen de premier en de N-VA bekoeld is, weegt op het dossier. Temeer omdat Michel in zijn eigen partij onder vuur kwam te liggen omdat hij de N-VA leek te volgen in de ‘criminalisering’ van wie om humane redenen illegalen wil helpen. 

Een vergelijk ligt nochtans binnen handbereik. Als de onderzoeksrechters meer betrokken zouden worden bij woonstbetredingen en ze niet enkel pro forma worden gevraagd daarvoor hun handtekening te zetten, kan het dossier politiek worden gedeblokkeerd. Maar de verkiezingen werpen hun lange schaduw vooruit, waardoor de kans klein is dat de premier zijn nek nog wil uitsteken in dit ontvlambare dossier.

4 Arco-Belfius

Het is ook nog maar de vraag of er nog een regeling komt voor de Arco-gedupeerden. Op aandringen van CD&V is dat in het regeerakkoord opgenomen. In de ‘geheime’ Atoma-schriftjes zijn afspraken gemaakt over wie wat moet bijdragen, maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Er komt maar geen schot in de zaak.

De regering-Michel lijkt het momentum te verspelen om Belfius onder gunstige voorwaarden naar de beurs te brengen.

Vicepremier Kris Peeters (CD&V) heeft de druk nu verhoogd, sommigen spreken van chantage, door het dossier aan de geplande beursgang van de staatsbank Belfius te koppelen. Zolang er geen doorbraak komt voor de Arco-gedupeerden, gaat de beursgang van Belfius niet door, zo houdt Peeters het been stijf. Er is nu eindelijk een voorstel ingediend bij de Europese Commissie, maar de moeilijkheid is en blijft dat vanuit Europa een vergoeding voor de Arco-gedupeerden al snel gezien wordt als illegale staatssteun. 

Een politieke doorbraak zou erin kunnen bestaan dat de regering een potje opzijzet dat kan dienen om de Arco-gedupeerden te vergoeden, in afwachting van een Europees fiat voor een dading die dan kan worden afgesloten met de Arco-gedupeerden. De volgende vraag wordt dan wel meteen hoeveel geld er op tafel moet worden gelegd en wie daaraan moet bijdragen. En zal CD&V dan toch weer geen gezichtsverlies lijden?

Ondertussen lijkt de regering-Michel het momentum te verspelen om Belfius onder gunstige voorwaarden naar de beurs te brengen, waardoor CD&V en alle regeringspartijen met lege handen achterblijven.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content