Genadeloos voor Belgische zwaktes

©ANP

De beslissing België géén boete te geven, was een politiek besluit. Maar de aanbevelingen voor ons land gebeurden op basis van een vooraf gemaakte diepgaande economische doorlichting door de EU-Commissie. Die analyse legt genadeloos de pijnpunten van de Belgische economie, de onvolkomenheden van de hervormingen en vaak ook de regionale verschillen bloot.

 

Zo merkt Europa een duidelijke correlatie tussen de loonkosten in ons land en de werkloosheid. De diensten van de Commissie splitsten die gegevens uit over de provincies. Het resultaat valt af te lezen als een stikte communautaire scheidingslijn (zie tabel).

De hoge loonkosten blijven wel een Belgisch probleem. De loonkosten per eenheid stegen in België sneller dan het gemiddelde van de eurozone. De loonstop die de regering voor dit en volgend jaar afkondigde zal niet voldoende zijn om de handicap weg te nemen, schrijft de Europese Commissie. Europa pleit voor het herdenken van het hele systeem van loonvorming. Enkel zo kan het verlies aan concurrentiekracht internationaal worden tegengegaan.

Een ander typisch regionaal probleem is het groeiende aantal schoolverlaters zonder diploma in Brussel (19,9 procent) en Wallonië (15,3 procent) terwijl in Vlaanderen het aantal jongeren dat vervroegd de schoolbanken verlaat daalt. De percentages in het zuiden van het land bestempelt de Europese Commissie als ‘verontrustend’.

Zorgwekkende vindt Europa het aantal ouderen dat een groter risico loopt dan elders in de EU om in de armoede te verzeilen. Een ander aandachtspunt is de sociale uitsluiting van migranten die in alle Belgische gewesten speelt.

Europa tikt ook Vlaanderen op de vingers omdat er geen centraal administratief contactpunt is voor het verkrijgen van bedrijfsvergunningen. Een betere samenwerking tussen de gewesten moet ondernemingen in staat stellen de administratieve procedures sneller af te wikkelen, meent de Commissie.

Ook over het gebruik van Europese regionale fondsen moeten er afspraken komen tussen de diverse deelregeringen. De samenwerking die de Europese Commissie eist moet ook tot een grotere arbeidsmobiliteit van Brussel naar andere gewesten leiden. Bovendien zal samenwerking ‘de coherentie verbeteren en resulteren in doelgerichtere investeringen’.

Lange termijn

Dé grote kopzorg van Europa is de betaalbaarheid van de overheidsfinanciën op langere termijn. Europa vreest dat na de verkiezingen van 2014 opnieuw een lange periode van politieke onzekerheid aantreedt. Terwijl de budgettaire kosten van de vergrijzing en met name de pensioenuitgaven vanaf 2015 toenemen.

De pensioenhervorming gaat dus niet ver genoeg. De EU-ambtenaren stellen voor de kloof tussen de wettelijke en de werkelijke pensioenleeftijd op korte termijn te dichten door in snel tempo de prepensioenen af te schaffen. Op langere termijn moet de pensioenleeftijd beter aansluiten op de levensverwachting. Dat betekent ook arbeidsmarkthervorming om oudere werknemers aan het werk te houden of aan het werk te helpen.

Ook de Belgische uitgaven voor gezondheidszorg en langdurige zorg moeten dringend onder handen genomen worden, oordeelt de Commissie. Met 2,3 procent van het bbp in 2020 liggen die een pak hoger dan het EU-gemiddelde van 1,8 procent. De projecties voor de toekomstige zorguitgaven van de overheid zijn eveneens zorgwekkend: plus 2,7 procentpunten van het bbp tegen 2060, terwijl het EU-gemiddelde 1,5 procentpunten bedraagt.

Voor de uitgaven zijn afspraken tussen de federale overheid en de regio’s nodig. De gewesten krijgen immers door de staatshervorming meer fiscale autonomie. Maar ze staan niet in voor de volledige financiële gevolgen van hun beleid, zoals de ambtenarenpensioenen die ten laste van het federale niveau blijven.

Van een verschuiving van de belastingen van arbeid naar milieu is nauwelijks iets in huis gekomen, merkt de Commissie op. Bovendien belopen de jaarlijkse subsidies aan fossiele brandstoffen 2,1 miljard euro of 194 euro per hoofd van de bevolking. Nergens anders in Europa bestaat zo’n hoog bedrag voor fossiele brandstoffen.

Volgens de Europese Commissie schiet België hopeloos tekort in het terugdringen van de CO2-uitstoot: het doel wordt met 11 procent voorbijgeschoten.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud