Gevecht rond hoger minimumloon is vooral een symbolenstrijd

©belgaimage

Door van het minimumloon een strijdpunt te maken willen de socialisten bewijzen dat ze met de zwaksten inzitten. Maar in de strijd tegen armoede zijn hogere minimumlonen zeker niet de efficiëntste maatregel. Bovendien dreigt het bedrijven die het al moeilijk hebben nog dieper in de problemen te steken.

Na het mislukte loonoverleg tussen de vakbonden en de werkgeversorganisaties ligt de bal in het kamp van de federale regering. Volgens de loonwet kunnen de lonen dit en volgend jaar met maximaal 0,4 procent stijgen boven op de verwachte indexatie van 2,8 procent. Te weinig, vinden de socialisten. Maar in ruil voor een eenmalige coronapremie en garanties over hogere minimumlonen zijn ze bereid om hun fiat te geven.

De essentie

  • In het loondebat schuiven de socialisten een verhoging van het minimumloon naar voren.
  • Een Europese vergelijking leert dat België behoorlijk hoge minimumlonen heeft.
  • De werkgevers vrezen dat hogere minimumlonen leiden tot jobverlies.
  • Volgens experts moet de focus in het armoedebeleid niet zozeer liggen op hogere minimumlonen, maar op een efficiënter sociaal beleid.

Hogere minimumlonen zijn een syndicale eis, die wordt onderschreven door de socialisten. Het Belgische minimumloon bedraagt nu 1.625,72 euro bruto per maand, wat neerkomt op zo’n 9,5 euro per uur. Tijdens de verkiezingscampagne van 2019 beloofde de PS op aangeven van de socialistische vakbond ABVV de brutominimumlonen te verhogen tot 14 euro per uur. Vooruit heeft dat voorstel inmiddels overgenomen.

Amerikaanse strijd

14 euro is een symbolisch getal, dat geënt is op de Amerikaanse strijd voor een minimumloon van 15 dollar, wat omgerekend ongeveer 14 euro is. Het Amerikaanse minimum bedraagt momenteel slechts 7,25 dollar per uur. Bovendien is de situatie in de VS moeilijk te vergelijken met de Belgische. Anders dan hun Amerikaanse lotgenoten genieten Belgische werknemers met het minimumloon van een veel ruimere sociale bescherming – denk aan de ziekteverzekering of het pensioen.

1.625
Euro
Het Belgische minimummaandloon bedraagt 1.625,72 euro bruto.

Ook in de Europese Unie ligt het Belgische minimumloon aan de hoge kant. Enkel in Luxemburg, Ierland en Nederland ligt het net iets hoger. Daar komt bovenop dat in ons land al veel sectoren hogere minima toepassen, waardoor volgens de vakbonden slechts 68.000 Belgische werknemers het minimumloon verdienen.

Jobverlies

De werkgeversorganisatie Unizo waarschuwt voor de gevolgen als de minimumlonen voor die werknemers stijgen. ‘In de chemie- of IT-sector wordt niet voor minimumlonen gewerkt’, zegt topman Danny Van Assche. ‘Die worden betaald in sectoren met een erg lage arbeidsproductiviteit. Een werkgever betaalt geen minimumloon uit gierigheid, maar omdat het economisch niet rendabel is een hoger loon toe te kennen.’

Een werkgever betaalt geen minimumloon uit gierigheid, maar omdat het economisch niet rendabel is om een hoger loon toe te kennen.
Danny Van Assche
Topman Unizo

Als de minimumlonen in zulke bedrijven te hard stijgen, zal dat volgens Unizo gepaard gaan met jobverlies. Dat zou problematisch zijn, zeker in een land waar al relatief weinig banen zijn voor laaggeschoolden. Slechts 4 procent van de Belgische werknemers valt volgens de rijkelandenclub OESO in het lageloonsegment. In Nederland is dat 15 procent, in Duitsland 18 procent.

Als alle Belgen hoogopgeleid zouden zijn, zou dat geen groot probleem zijn. Maar de realiteit is anders. Doordat laaggeschoolden in ons land behoorlijk duur zijn, geraken ze niet aan de bak en moeten ze leven van een uitkering. Nauwelijks 44 procent van de laagopgeleiden is in België aan de slag, tegenover meer dan 60 procent in Nederland en Duitsland.

Sociaal beleid

Zeker Nederland scoort wel veel beter in het bestrijden van armoede. Dat komt doordat de focus er niet meteen ligt op hogere minimumlonen, maar op het maximaal activeren van wie kan werken. Een omkaderend beleid zoals een hogere kinderbijslag voor gezinnen met een laag inkomen of huursubsidies voor wie moeilijk rondkomt, moet garanderen dat wie werkt niet in armoede hoeft te leven.

In een recente studie houdt econoom Ive Marx, die het Centrum voor Sociaal Beleid van de Universiteit Antwerpen leidt en Nederland een voorbeeld noemt, een pleidooi voor het verlagen van de hoge sectorale minimumlonen. ‘Met laagbetaalde en flexibele banen creëer je werk voor wie nu uit de boot valt. Die mensen kunnen zo stappen vooruitzetten, waardoor ze er beter voor staan dan als ze een uitkering krijgen’, zei hij enkele weken geleden in De Tijd.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud