Heisa over greep moslimfundamentalisme op Nederlands onderwijs

In Nederland is er ophef over het dubieus allooi van de levensbeschouwing in islamitisch onderwijs. ©ANP

Aanwijzingen voor het oprukkende extreem-conservatieve islam in het Nederlandse onderwijs zorgen ook in België voor kopbrekens.

N-VA-kopstuk Zuhal Demir riep gisteren lokale besturen en de ordediensten op werk te maken van onderzoek naar de 'wildgroei' aan koranscholen in ons land. Theo Francken verwees op Twitter naar het onderhoud dat hij met Demir had bij de Moslimexecutieve, de spreekbuis van moslims in ons land, over het salafisme op koranscholen. 'Salafisme staat haaks op onze westerse way of life.'

Basis- en koranscholen

De twee N-VA-toppers reageren ermee op de ophef die er in Nederland is ontstaan rond oprukkend radicalisme in het islamonderwijs. De media NRC en Nieuwsuur onderzochten zowel koranscholen - privélessen in en rond moskeeën - als het reguliere onderwijs.

Het gaat om een vrij specifieke Nederlandse situatie. Vlaanderen kent geen lager of middelbaar onderwijs van moslimstrekking, zoals katholieke of joodse scholen. Nederland telt 52 islamitische basisscholen. Daarvan zijn er 44 aangesloten bij een officiële koepel, de Islamitische Schoolbesturen Organisatie (ISBO).

De koranscholen vallen buiten het officiële circuit, waardoor ze moeilijker te controleren zijn. De rest moet door zijn overheidsfinanciering wel inspectie toelaten.

Doodstraf

De conclusie is behoorlijk grimmig. Kinderen krijgen op de koranscholen onder meer te horen dat mensen met een ander geloof de doodstraf verdienen, de islamitische rechtsregels boven de wet staan en vrome moslims het best emigreren naar een islamitisch land.

'Nederland zal nooit je land zijn, ook al heb je een Nederlands paspoort', wordt verkondigd. Ook op de officiële basisscholen is de levensbeschouwing van dubieus allooi. Kinderen leren dat jongens en meisjes elkaar niet mogen aankijken, dat ze geen kleding van ongelovigen mogen dragen en dat God homoseksualiteit verafschuwt.

Flinke opschudding

De zaak zorgt voor flinke opschudding in Nederland. Er wordt door politieke partijen voor gepleit om de wet aan te passen, zodat de onderwijsinspectie toch kan ingrijpen in het informele onderwijs.

Maar ook in het officiële onderwijs is het niet zo simpel. De inspectie onderwijs ziet niet meteen aanleiding om op te treden omdat het voorgelegde materiaal niet in strijd zou zijn met de basiswaarden van de democratische rechtsstaat. Het doet wenkbrauwen fronsen, maar past opnieuw binnen de specifieke Nederlandse context. Het land kent nog altijd een 'bible belt', een regio met een streng-christelijke gemeenschap die ook invloed heeft op de poltiek. Er is daarom geregeld discussie over de seksuele opvoeding in dat reformatorische onderwijs.

Salafisme

De schuld voor problemen met islam in het onderwijs wordt gelegd bij het salafisme. Dat is een reactionaire interpretatie van de islam die teruggaat op de zevende eeuw, de tijd van de profeet Mohammed. Het salafisme is sinds de jaren tachtig in de moslimwereld aan een opmars bezig. De reden ligt in petrodollars, die aanvankelijk uit Saudi-Arabië, maar intussen ook uit Qatar en Koeweit rijkelijk naar West-Europa vloeien. De trend leidt in een rechte lijn naar de duizenden jongeren die in heel Europa naar de slagvelden van Islamitische Staat (IS) leidden.

Satellietzenders uit het Midden-Oosten brengen de conservatieve islam tot in de West-Europese huiskamer. Haatpredikers van eigen bodem verkopen het fundamentalisme via een netwerk van garagemoskeeën, verenigingen, boekhandels, websites en smartphones. En jongeren radicaliseren verder door elkaar in chatrooms op te jutten.

Het salafisme telt vele kamers: een deel is hypervroom en sluit zich volledig af van de samenleving waarin ze leven, zonder tot geweld op te roepen. Een deel is politiek en ijvert voor de installatie van een nieuwe islamitische orde op aarde, zonder zelf de daad bij het woord te voegen. En nog een deel wordt jihadi, vertrekt naar oorlogen ver van bij ons of pleegt hier aanslagen.

Inlichtingendiensten

De Nederlandse inlichtingendienst AIVD waarschuwde in zijn jaarverslag dit jaar dat het salafisme binnen het informele islamitische onderwijs steeds invloedrijker wordt. De Belgische antiterreurwaakhond OCAD stelt in een reactie dat de veiligheidsdiensten het salafisme al jaren opvolgen.

Volgens cijfers van de Staatsveiligheid zijn er bijna 100 salafistische organisaties in ons land, zowel moskeeën, religieuze centra als onderwijsinstanties. Er worden geen cijfers bijgehouden over hoeveel salafistische organisaties er elk jaar bijkomen, maar er wordt wel een toename waargenomen 'van groepen en initiatieven die verbonden zijn aan het salafisme', liet de Staatsveiligheid toen weten.

Vlaams minister-president Liesbeth Homans (N-VA) startte recent nog de procedure tot intrekking van erkenning van een Leuvense moskee, omdat er linken zouden zijn met salafistisch onderwijs.

Conservatieve interpretatie

Het is niet geweten hoeveel salafisten er precies zijn in ons land. Kwalijker is dat de meerderheid van gematigde moslims het steeds lastiger heeft zich af te zetten tegen de conservatieve interpretatie. Het tapijtbombardement van literatuur, op tv en internet laat het uitschijnen alsof er geen andere versie van islam meer bestaat. Terwijl het salafisme geen uitstaans heeft met de islam zoals die in andere delen van de wereld eeuwenlang beleden is.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect