Het lobbywerk van de Belgen voor Azerbeidzjan

Stef Goris. ©BELGA

In de Raad van Europa gingen meerdere politici over de schreef met hun lobbywerk voor Azerbeidzjan. Onder hen ook de Belgen Alain Destexhe en Stef Goris, meldt een onderzoeksrapport.

In september vorig jaar onthulde De Tijd dat twee Belgische politici zich hadden laten gebruiken door de lobbymachine van het autoritaire regime van Azerbeidzjan. Het ging om de MR-politicus Alain Destexhe en het voormalig Open VLD-parlementslid en de ex-LDD-politicus Stef Goris.

Om zijn verkiezingen te legitimeren. maakte het regime in Azerbeidzjan zeven jaar gebruik van de conclusies van een Belgische vzw, die het duo Destexhe-Goris in 2010 oprichtte. De vzw kreeg daarvoor middelen uit Azerbeidzjan, onrechtstreeks, via een lobbyorganisatie in Duitsland. Ondanks de ronkende naam European Academy for Elections Observation had de vzw geen eigen personeel of kantoor.

Hoewel Stef Goris al sinds 2007 geen parlementslid meer was bij de Raad van Europa gebruikte hij tussen 2015 en 2017 liefst 87 keer zijn badge om het gebouw te betreden.

Destexhe stapte na onze onthulling op uit de Raad van Europa, waarvan 47 landen lid zijn. Maar de Raad had begin vorig jaar al een onderzoek geopend naar de lobbypraktijken van zijn (oud-)parlementsleden ten voordele van Azerbeidzjan. Dat onderzoek is gevoerd door drie ex-toprechters uit het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Frankrijk.

In het lijvige eindverslag, 219 pagina’s dik, worden Goris en Destexhe nu samen met zeven andere, buitenlandse politici beschuldigd van inbreuken op de gedragscode van de Raad van Europa.

Sleutelrol

Over Goris zegt het rapport dat ‘meerdere getuigen van het secretariaat van de Raad van Europa stellen dat hij een sleutelrol of centrale rol speelde in de Azerbeidzjaans lobbymachine in de Raad’. Goris was van 1999 tot 2007 parlementslid bij de Raad, maar ook daarna was hij nog vaak te zien in het gebouw en op events van de Raad van Europa wanneer Azerbeidzjan op de agenda stond. Zelfs wanneer het onderzoek naar de lobbymachine begin vorig jaar begon, ontmoette Goris in Madrid nog een andere sleutelfiguur in de affaire, de Spaanse ex-voorzitter van de Raad Pedro Agramunt. Hij wordt in het rapport zelfs ronduit van corruptie verdacht.

Als oud-parlementslid van de Raad van Europa had Goris nog een toegangsbadge voor het gebouw in Straatsburg. Het onderzoek toont aan dat Goris die in twee jaar, tussen 2015 en 2017, liefst 86 keer gebruikte om het gebouw te betreden. Een Iers parlementslid getuigde hoe Goris hem in het gebouw probeerde te bewerken door hem een volledig vergoede reis naar Azerbeidzjan aan te bieden.

Goris zou ook zeer actief zijn geweest om een rapport over politieke gevangenen in Azerbeidzjan, het Strässer-rapport, te doen kelderen. In verband met dat rapport heeft het Italiaanse gerecht al de Italiaanse politicus Luca Volontè ervan beschuldigd ruim 2 miljoen euro smeergeld te hebben gekregen via een Azerbeidzjaans parlementslid. Goris blijkt nu met datzelfde parlementslid te hebben overlegd over het Strässer-rapport. Een mail die hij verstuurde naar de Azeri kwam bij Volontè terecht.

Drie ex-toprechters uit het VK, Zweden en Frankrijk onderzochten de lobbypraktijken van het autoritaire regime van Azerbeidzjan in de Raad van Europa. ©Conseil De L'europe

Ondanks alles bleef Goris tegenover de onderzoekers ontkennen dat hij voor Azerbeidzjan lobbyde, maar dat geloven ze niet. In hun conclusies besluiten ze dat Goris zijn privileges als oud-parlementslid misbruikte voor zijn lobbypraktijken. De vzw van Goris wordt in het rapport vlakaf omschreven als een ‘organisatie die alom beschouwd wordt als een schijnvertoning om de Azerische autoriteiten te steunen’.

Belangenconflict

Ook Alain Destexhe heeft volgens het rapport inbreuken gepleegd op de gedragscode. Destexhe verdedigde zich al door afstand te nemen van de vzw die hij in 2010 samen met Goris oprichtte. Toch geloven de onderzoekers niet dat Destexhe niets afwist over de werking van die vzw, waar in 2013 al internationale kritiek op kwam. Het rapport wijst erop dat de vzw lange tijd op Destexhes thuisadres gevestigd was. In december 2015 ondertekende Destexhe nog een financieel document van de vzw.

Alain Destexhe. ©BELPRESSNEWS

Het rapport beschrijft ook hoe Destexhe kort daarna, begin 2016, zichzelf bij de Raad van Europa op verdachte wijze benoemde tot rapporteur over de mensenrechten in Azerbeidzjan. De onderzoekers struikelen erover dat Destexhe daarbij verklaarde geen belangenconflict te hebben. Het rapport besluit dat zo’n belangenconflict er wel degelijk was en dat de MR-politicus daarmee meerdere regels van de gedragscode van de Raad van Europa heeft geschonden.

Voor ander onethisch gedrag vonden de onderzoekers onvoldoende bewijzen tegen Destexhe.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud