interview

‘Niemand kan ons nog het vijfde wiel aan de wagen noemen'

Minister van Financiënt Vincent Van Peteghem ©Karoly Effenberger

‘Ik heb niet de ambitie om vier jaar over een fiscale hervorming na te denken en de uitvoering aan mijn opvolger te laten. Als er vertrouwen is, waarom zouden we dan niet sneller gaan?’ Minister van Financiën Vincent Van Peteghem (CD&V) heeft een maand gezwegen, maar niet stilgezeten.

40 jaar is de Oost-Vlaming woensdag geworden, maar tijd om te vieren, was er niet. De econoom en professor organisatiemanagement, die slechts anderhalf jaar bestuurservaring op de teller heeft als burgemeester van het vredige De Pinte, geeft toe dat de omvang van zijn opdracht indruk maakt.

‘De agenda staat van ’s morgens tot ’s avonds vol.’ Het herdenken van de effectentaks, waarvan zijn voorstel deze week op de regeringstafel landde, was maar een opwarmertje dat er snel moest komen om van die discussie af te zijn. Al is dat laatste nog niet helemaal rond.

‘Op Financiën zijn dit de drie cruciale werven: de relance, de hervorming van de personenbelasting en de strijd tegen fraude. Als vicepremier is de uitdaging duidelijk: we moeten bewijzen dat de politiek het vertrouwen van de burger nog waard is.'

Van Peteghem vervolgt: 'Slagen we daar niet in, dan geef ik u de verkiezingsuitslag van 2024 op een blaadje: dan winnen de extremen nog meer. Dat is een hele kluif, maar ik geloof in het team. Dat van de regering en dat van CD&V. Joachim Coens heeft een gedurfde keuze gemaakt door drie nieuwe gezichten - Annelies Verlinden, Sammy Mahdi en ikzelf - aan het stuur te zetten. Dat is spannend, maar het leidt tot een nieuwe drive. Binnen de partij waren er wrijvingen over de regeringsdeelname. Maar sinds we gestart zijn, merk ik een groot enthousiasme. De neuzen staan in dezelfde richting en er wordt veel overlegd, wat wel eens anders is geweest’.

De vicepremier stak vorig jaar pas voor het eerst de neus aan het venster stak als woordvoerder van de zogenoemde Twaalf Apostels. Dat jonge CD&V-gezelschap leverde een kritisch rapport af over de mislukte verkiezingen. Hun voornaamste bevindingen: geen smoel, geen organisatie, geen teamspirit.

Herinner u Laurette Onkelinx die Charles Michel verweet de sleutels van het land aan N-VA te hebben gegeven? Vandaag bezet CD&V alle sleuteldepartementen

Die smoel moet nu dus van Vincent Van Peteghem zelf komen, die met zijn 2,05 meter wel letterlijk boven alle hoofden uitsteekt, maar geen uitgesproken figuur is. Begint hij geen kansloze missie in een overwegend paars-groene coalitie?

‘Niemand kan vandaag nog zeggen dat wij het vijfde wiel aan de wagen zijn. Het regeerakkoord is centrum, met duidelijke accenten die door ons gelegd zijn: aandacht voor veiligheid, geestelijke gezondheidszorg en sociaal overleg. Je kan niet negeren dat onze ministers direct het terrein bezetten. Annelies zit mee in de cockpit van de coronastrijd en heeft haar doortastendheid al bewezen'

'Ik trek samen met Thomas Dermine (PS) de economische relance na corona. Weet u nog welk verwijt Laurette Onkelinx (PS) Charles Michel (MR) maakte in 2014? Dat hij de sleutels van het land aan de N-VA had gegeven. Wel, vandaag bezet CD&V - op defensie na - alle sleuteldepartementen waar ze het toen over had: Binnenlandse Zaken, Financiën en Asiel. Vandaag hebben wij de sleutels van het land in handen.’

Het lijkt een beetje peptalk, merken we op. De sociale departementen zitten allemaal bij de socialisten, en de tandem waarrond de regering nu draait, is die van Alexander De Croo (Open VLD) en Frank Vandenbroucke (sp.a). Van Peteghem bleef tot nu toe onzichtbaar. De Oost-Vlaming spreekt van een bewuste strategie.

Ik hoef niet over alles mijn zegje te doen. Hoe zou het de strijd tegen corona helpen als ook ik nog eens in de tv-studio’s ga zitten?

‘Ik voel niet de behoefte om elke dag in de krant te staan. Ik zou dat kunnen, want Financiën is een bron van nieuws. Maar ik wil alleen communiceren als ik iets opgelost heb of een akkoord bereikt heb. Ik kan u zeggen dat mijn kabinet niet stil heeft gezeten. We hebben een ministerieel comité en een college van topambtenaren opgericht om een actieplan tegen fraude op te stellen.'

'We zijn al klaar met ons voorstel voor de solidariteitsbijdrage (de nieuwe effectentaks, red.). We zijn al klaar met de verlenging van de investeringsaftrek voor bedrijven, de veralgemening van de lagere btw op sloop en de hogere aftrek voor kinderopvang. Dat zijn maatregelen die ook moeten bijdragen aan de relance.’

‘Ik ben voor de efficiëntie. Ik hoef niet over alles mijn zegje te doen. Niet in de media, maar ook niet in de ministerraad. Want dat vertraagt de regering alleen maar. Dat Alexander en Frank nu volop in de spotlights staan, vind ik prima. Zeg mij eens: hoe zou de strijd tegen het virus erbij gebaat zijn als Vincent Van Peteghem in de tv-studio’s ging zitten om ook nog eens te zeggen hoe erg het is? Niks. Ik laat Alexander, Frank en Annelies hun werk doen en ondersteun hen door te maken dat mijn deel van het werk gedaan is. Mijn momenten komen. Het is een marathon die we moeten lopen, geen sprint.’

Doos van Pandora

Van Peteghem verwijst naar de hervorming van de personenbelasting die hij moet uitdenken tegen 2024. Met een beetje slechte wil zou je kunnen opwerpen dat hij dat thema vooral moet begraven. De belastingen eenvoudiger en rechtvaardiger maken is wel een populaire slogan, maar in de praktijk een politieke doos van Pandora.

©Karoly Effenberger

Zelfs binnen de Hoge Raad van Financiën, die van voormalig minister Johan Van Overtveldt (N-VA) in 2017 al de opdracht kreeg om een hervorming uit te denken, leidde de kwestie tot een conflict onder experten.

‘We moeten dat nu eindelijk eens in handen nemen. Het is niet simpel, dat weet ik. Maar de uitgangspunten in het regeerakkoord spreken voor zich en zijn ook de mijne: lagere lasten op arbeid, een bredere belastbare basis, meer rechtvaardigheid, minder koterijen en een duurzame financiering van de overheid. We starten niet van een wit blad: er zijn de aanbevelingen van de OESO en er is het studiewerk van de Hoge Raad.'

'Ik heb dus niet de ambitie om er nu nog eens vier jaar over na te denken en de uitvoering aan mijn opvolger te laten. Als het vertrouwen er is en we kunnen met de zeven regeringspartijen tot een akkoord komen, waarom zouden we dan niet sneller gaan? Structurele hervormingen zijn de beste vorm van relance.’

Ik ben het centrum van het centrum

Maar wie is nu eigenlijk Van Peteghem, die in 2016 per toeval in het parlement kwam en vervolgens een onsuccesvolle worp naar het partijvoorzitterschap deed? Wat is zijn economische visie?

Van Peteghem: ‘Ik ben een product van mijn partij. Een man van nuance, die zoekt naar oplossingen en gelijkgezinden. Ja, ik kom uit de vleugel van Beweging.net. Maar in De Pinte bestuur ik met de N-VA. Ik ben het centrum van het centrum. Economische goeroes heb ik niet. Mijn gids is het CD&V- programma.’ (lacht)

BIO

Vincent Van Peteghem (40) studeerde economie aan de Universiteit Gent en was tot voor kort professor organisatiemanagement aan de EDHEC Business School in Rijsel.

Hij is sinds 2016 parlementslid en sinds 2019 burgemeester van De Pinte. Op 1 oktober legde hij de eed af als federaal vicepremier en minister van Financiën en Fraudebestrijding voor CD&V.

‘Sommigen denken dat ik een blitzcarrière maak, maar eigenlijk is dat niet zo. Ik heb alle rangen van de partij doorlopen. Als kind liep ik al mee met mijn vader, die 14 jaar burgemeester was in De Pinte. Op mijn twintigste ben ik bij Jong CD&V gegaan. Ik heb campagneborden gezet, flyers uitgedeeld, was achter de schermen actief. Intussen doctoreerde ik en gaf ik les aan de EDHEC Business School in Rijsel.'

'Maar die academische carrière is altijd ondersteunend geweest voor mijn politiek engagement. Mijn eerste nationale verkiezing was die van 2014. Het had vroeger gekund, maar ik ben iemand die zich op elk niveau wil bewijzen. Op aanraden van mijn vader ging ik bij de opvolgers op de Oost-Vlaamse Kamerlijst staan. Dat was mijn geluk. Was de eerste opvolger van Pieter De Crem (de Gentse Sarah Claerhout, red.) er in 2016 niet mee gestopt, dan had men misschien nooit van Vincent Van Peteghem gehoord. Mijn les aan de jongeren in de partij: politiek is hard werken en een dosis geluk.’

Rest de vraag of de zachtaardige reus met de Gentse tongval wel genoeg ‘carrure’ en geslepenheid heeft om overeind te blijven in de boksmatchen die er komen met coalitiepartners en oppositie.

‘Ik ben geen tafelspringer, maar ik heb wel de gewoonte intern altijd ‘mijn gedacht’ te zeggen. Vandaar waarschijnlijk dat men ook naar mij keek toen de verkiezingsanalyse gemaakt moest worden. Als er een probleem is, zal men dat intern horen. Maar ik ga ervan uit dat onze gevoeligheden in het regeerakkoord gerespecteerd worden. Iedereen in deze regering ziet in dat een tweede kibbelkabinet fataal kan zijn.’

Dat CD&V op 10 procent staat in de peilingen, is misschien nog een cadeau: veel slechter kan het niet worden. Van Peteghem wuift het weg: ‘Mijn horizon staat op 2024. Dat geeft me rust.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud