Onderzoek naar omkoping chirurgen

‘Gaan jullie die etterbuil eindelijk uitknijpen? Ik heb u niet gesproken, hè. Ik word afgeslacht door mijn collega’s als u mijn naam publiceert’, zei een topchirurg. ©BELGAIMAGE

Laten sommige chirurgen zich omkopen door verkopers en fabrikanten van implantaten? Dat onderzoekt het geneesmiddelenagentschap FAGG na getuigenissen daarover in onze Implant Files-reeks.

Het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen en Gezondheidsproducten (FAGG) onderzoekt of chirurgen in ons land premies of andere voordelen ontvangen van fabrikanten of verkopers van medische implantaten. Krijgen artsen geld of andere voordelen in natura om bijvoorbeeld een welbepaald merk van kunstheupen of stents te plaatsen bij hun patiënten? Het onderzoek van het geneesmiddelenagentschap komt er na de in november gepubliceerde Implant Files. Dat was een internationaal onderzoek van meer dan 250 journalisten in 36 landen samen met het Internationaal Consortium van Onderzoeksjournalisten (ICIJ).

Gisteren heeft het FAGG twee journalisten van respectievelijk De Tijd en Knack verhoord als getuige over de mogelijke omkooppraktijken. Twee inspecteurs en een controleur van het FAGG waren vooral geïnteresseerd in de anonieme getuigenissen die daarover op 28 november zijn verschenen. De journalisten konden natuurlijk geen namen prijsgeven, maar hebben wel wat toelichting gegeven over de aangekaarte praktijken.

Orthopedie

Meerdere getuigenissen van chirurgen gingen over de orthopedie. Dat is dan ook een grote slokop in het RIZIV-budget, met 222,1 miljoen euro aan terugbetalingen voor prothesen in 2017. Een chirurg noemde enkele namen van orthopedische bedrijven die hij ervan verdacht collega-chirurgen om te kopen. ‘Er gebeuren echt vreemde zaken, die iedereen zou kunnen opmerken. Minder dan 10 procent van de knie- en heupprothesen wordt geplaatst door chirurgen die amper 20 tot 30 van dat soort operaties per jaar doen. Als uitgerekend zij dan kiezen voor implantaten die in internationale registers slecht presteren, roept dat toch vragen op.’

Maar we verzamelden ook getuigenissen in andere disciplines. Zo getuigde een chirurg dat hij zich al langer afvroeg waarom een collega een welbepaalde stent bleef plaatsen. Tot boven water kwam dat hij in de opbrengsten deelde.

Ook in de implantatensector kwamen de tongen los. ‘Iedereen in de sector kent die praktijken’, vertelde een fabrikant van implantaten. ‘Zo vroeg een belangrijke klant van ons hem te sponsoren zodat hij de medewerkers van zijn dienst kon belonen. Wij hebben dat geweigerd. Het resultaat? Een andere firma heeft die klant van ons afgenomen.’

Niemand wilde echter openlijk getuigen over de praktijken. ‘Gaan jullie die etterbuil eindelijk uitknijpen? Ik heb u niet gesproken, hè. Ik word afgeslacht door mijn collega’s als u mijn naam publiceert’, zei een topchirurg.

Omerta

Ook bij de fabrikanten geldt een omerta. ‘Wie in de sector durft opstaan en zeggen dat hij het beu is? Die kan de volgende dag zelfs geen schroef meer verkopen. We hebben een business te runnen. Dus zwijgt iedereen.’

Minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open VLD) riep alle artsen al op naar het meldpunt van het FAGG te stappen.

In andere landen zijn al rechtszaken gevoerd tegen grote en kleinere fabrikanten omdat ze chirurgen hadden omgekocht via consultancyvergoedingen. Artikel 10 van de wet op de geneesmiddelen verbiedt artsen rechtstreeks of onrechtstreeks premies of voordelen in natura te aanvaarden van de industrie. Maar er is een belangrijk achterpoortje: vergoedingen voor ‘legitieme prestaties met een wetenschappelijk karakter’ zijn wel toegestaan, voor zover die vergoedingen ‘binnen de redelijke perken blijven’.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect