Advertentie
Advertentie

Overheid kan weldra zelf voor strafrechter belanden

©Photo News

Binnenkort zullen ook gemeenten, overheidsdiensten, ocmw’s, provincies en andere publieke instanties op de beklaagdenbank kunnen belanden. De Raad van State geeft in een advies groen licht voor de plannen van de regeringspartijen om ook ‘publieke rechtspersonen’ strafrechtelijk aansprakelijk te stellen.

Bedrijven en verenigingen kunnen in België al meer dan 15 jaar op de beklaagdenbank belanden. Net als mensen kunnen ze misdrijven plegen, zoals fraude of milieuvervuiling, en daarvoor kunnen ze sinds 1999 gestraft worden door de rechter. Veel criminele organisaties gebruiken bedrijven namelijk als dekmantel. Maar in de strafwet staat een belangrijke uitzondering op die ‘strafrechtelijke aansprakelijkheid van rechtspersonen’ en dat zijn de gemeenten, de federale staat, de gewesten, de gemeenschappen, de OCMW’s, de provincies, de Brusselse agglomeratie en de gemeenschapscommissies.

Maar de Kamercommissie Justitie heeft nu een langverwacht advies gekregen van de Raad van State over de kwestie. Die schaart zich achter het wetsvoorstel van CD&V en MR om ook gemeenten, overheidsdiensten en andere ‘publieke rechtspersonen’ strafrechtelijk vervolgbaar te maken.

Het Grondwettelijk Hof aanvaardde lang geleden, in 2002 en 2007, dat gemeenten en andere publieke instellingen immuniteit genieten zodat politieke rekeningen niet voor de strafrechter worden uitgevochten. Maar de Raad van State vindt het redelijk om de lat nu toch gelijk te schakelen en alle rechtspersonen, ook die van de overheid, gelijk te maken voor de strafwet. Dan moeten rechters niet meer koste wat kost de natuurlijke persoon, zoals een burgemeester, een schepen of een ocmw-raadslid, veroordelen omdat de publieke instantie die ze vertegenwoordigen strafrechtelijk immuun is. Er zijn al burgemeesters vervolgd voor een dodelijk verkeersongeval wegens slechte straatverlichting of een chloorvergiftiging wegens defecte pomp in het gemeentelijk zwembad.

Schot in de zaak

De Vereniging van Steden en Gemeenten (VVSG) is tevreden dat er eindelijk schot in de zaak komt. ‘Dat probleem sleept al jaren aan. Het wetsvoorstel van CD&V en MR is er ook gekomen door onze bekommernis. Burgemeesters mogen niet langer vrezen om voor elk kapotte straatlamp voor de strafrechter te belanden’, reageert David Vanholsbeeck, specialist bij de VVSG. ‘Want het weegt zwaar als een burgemeester of schepen mee vervolgd wordt voor een dodelijk ongeluk dat daardoor is voorgevallen. Ook als de zaak na lang procederen uiteindelijk uitmondt in een vrijspraak.’

‘Ook wij willen de immuniteit van gemeenten en andere publieke rechtspersonen opheffen’, bevestigt Vincent Van Quickenborne, Open VLD-Kamerlid en burgemeester van Kortrijk. ‘Als een burgemeester vuurwerk in zijn gemeente gedoogt en er gebeurt een ongeluk, dan riskeert hij zelf een straf. Het is niet langer houdbaar dat gemeenten buiten de strafrechtelijke aansprakelijkheid vallen.’

Alternatief wetsvoorstel

Van Quickenborne had samen met N-VA-Kamerleden zoals Koenraad Degroote wel een alternatief wetsvoorstel ingediend dat naast de aansprakelijkheid van publieke instanties ook een immuniteit invoert voor alle burgemeesters, schepenen en andere mandatarissen van die publieke instanties als het gaat over ‘lichte feiten’. ‘Niet om hen boven de strafwet te stellen. Want bij een herhaaldelijke, opzettelijke of zware fout moeten ze vervolgbaar blijven. Maar ze moeten toch geen vervolging vrezen voor lichte feiten zoals een put in de weg?’, stelt Degroote. ‘Het wetsvoorstel van CD&V en MR sluit die mogelijkheid spijtig genoeg niet helemaal uit.’

Het probleem voor Open VLD en N-VA is dat de Raad van State in zijn advies niet warm loopt om zo’n extra immuniteit in te voeren. Om dat twistpunt tussen de meerderheidspartijen uit te klaren, zal de Kamercommissie Justitie de komende weken specialisten uitnodigen voor hoorzittingen. Maar CD&V-Kamerlid Raf Terwingen wil de nodige wetswijzigingen nu zo snel mogelijk doorvoeren.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud