interview

'PS en N-VA zijn onverenigbaar'

©Saskia Vanderstichele

De PS en de N-VA samen in een federale regering? 'Non', zegt PS-topvrouw Laurette Onkelinx. 'Er is geen cordon sanitaire rond de N-VA, maar wel rond de waarden waar de N-VA en Theo Francken voor staan.'

‘Je suis en forme’, lacht de charmante Laurette Onkelinx als we haar ontmoeten op de bovenste verdieping van Le Pain Quotidien in hartje Brussel. De PS-politica lag aan de basis van het akkoord dat de nieuwe Brusselse regering vorige maand sloot. Dat was wellicht haar laatste politieke daad. Want Onkelinx stopt ermee.

Ze kondigde twee jaar geleden haar politieke afscheid aan en liet het fractieleiderschap in de Kamer aan iemand anders over. De voorbije twee jaar was ze nog de voorzitster van de Brusselse PS, maar binnenkort neemt ze daar ook afscheid van. Maar naar Onkelinx wordt nog altijd geluisterd. Ze is ondervoorzitster van de PS en heeft nog altijd een grote invloed op de kopmannen Elio Di Rupo en Paul Magnette. Ze volgt alles op de voet en haar mening is nog altijd even uitgesproken als in de jaren toen ze nog vicepremier was. Toen stond ze bekend als een harde tante die menig minister in verlegenheid kon brengen.

BIO Laurette Onkelinx (59)

Ze werd in 1987 voor het eerst parlementslid. Vijf jaar later werd ze voor het eerst minister.

Tussen 1999 en 2014 was ze minister en vicepremier in de federale regering. Daarna werd ze oppositieleidster in de Kamer voor de PS.

Twee jaar geleden kondigde ze haar afscheid van de politiek aan. Vandaag is ze nog actief als voorzitster van de Brusselse PS, maar binnenkort geeft ze de scepter door. Ze is getrouwd met de advocaat Marc Uyttendaele.

Johan Vande Lanotte (sp.a) en Didier Reynders (MR) waren toen haar collega’s. Ze zijn nu informateur en doen al maanden verwoede pogingen om een federale regering te vormen met de N-VA en de PS, de grootste twee partijen in beide landsdelen. Eind vorige maand slaagden ze erin beide partijen rond de tafel te krijgen, samen met andere potentiële coalitiepartners. Maar een regering vormen met de N-VA, daar denkt de PS niet aan. ‘Er is geen cordon sanitaire rond de N-VA, maar we zijn onverenigbaar.’

Volgens de N-VA blokkeert de PS de federale onderhandelingen, omdat jullie niet bereid zijn te praten met de N-VA.
Laurette Onkelinx: ‘De N-VA doet alsof zij bereid is te onderhandelen met de PS. Maar voor de verkiezingen was het ‘non’. De N-VA is een partij die voortdurend van standpunt verandert. Voor de verkiezingen was Bart De Wever Vlaams kandidaat minister-president. Nu is het Jan Jambon. Wij zijn tenminste standvastig en blijven vasthouden aan onze prioriteiten: geen confederalisme en een links sociaal-economisch programma.’

De N-VA wil wel praten over confederalisme.
Onkelinx: ‘Voor ons is dat een absolute njet.’

Zelfs MR-kopman Didier Reynders verklaarde in het verleden meermaals dat de gewesten beter zouden afspreken wat ze nog samen willen doen. Dat komt neer op confederalisme.
Onkelinx: ‘Confederalisme doet ons land barsten, doet onze sociale zekerheid barsten. Dat is waar de N-VA op uit is, want het is een separatistische partij.’

Een paars-groene regering aangevuld met CD&V, dat kan marcheren.

In Vlaanderen heeft bijna de helft van de kiezers voor de N-VA en het Vlaams Belang gestemd, twee separatistische partijen.
Onkelinx: ‘Dat zoveel Vlamingen voor het Vlaams Belang hebben gestemd, heeft me geshockeerd. Het is een racistische, separatistische en gewelddadige partij. Sociaal-economisch helt ze wel naar links. Ook De Wever heeft trouwens ingezien dat dat werkt. Vandaar dat hij nu plots voor de verlaging van de btw op elektriciteit is. Het doet me plezier dat koopkracht ook voor de Vlaamse partijen almaar belangrijker is.’

Veel mensen hebben voor de N-VA en het Vlaams Belang gestemd wegens hun strenge houding tegenover migranten.
Onkelinx: ‘Migratie is een thema dat ook in Franstalig België leeft, dat overal leeft. Maar de vraag is hoe je daarmee omgaat. Het slechtste wat je kunt doen, is daar op een populistische manier mee omgaan, zoals Theo Francken dat doet. Zijn discours is net hetzelfde als dat van Matteo Salvini (de radicaal-rechtse Italiaanse vicepremier, red.). Zij doen alsof het niet erg is dat racisme bestaat, dat er menselijk leed is. Het is aan ons om te blijven benadrukken dat zo’n discours onaanvaardbaar is. We kunnen geen compromissen sluiten met dergelijke ideeën. Er is geen cordon sanitaire rond de N-VA, wel rond de waarden waar de N-VA en Theo Francken voor staan.’

Wat vindt u van de Vlaamse startnota van Bart De Wever?
Onkelinx: ‘Ik begrijp niet dat zo gefocust wordt op de Vlaamse identiteit. Dat is toch niet meer van deze tijd in de moderne, open samenleving waarin we leven? Ik vind het triestig dat men de indruk geeft dat één bevolkingsgroep belangrijker is dan de andere. Stel dat we in Brussel zouden zeggen dat we voortaan voorrang zouden geven aan de Brusselaars. Wat dan met al die andere culturen?’

Als de PS geen regering wil vormen met de N-VA. Welke regering moet er dan wel komen?
Onkelinx: ‘Er zijn ook regeringen mogelijk zonder de N-VA.’

Het discours van Theo Francken is net hetzelfde als dat van Matteo Salvini.

Paars-groen?
Onkelinx: ‘Dat zou een goede coalitie zijn, eventueel aangevuld met CD&V. Dat zou marcheren. De regering-Verhofstadt I was ook een paars-groene regering. En dat was een goede, enthousiaste ploeg. Die regering heeft aangetoond dat socialisten en liberalen compromissen kunnen sluiten.’

Open VLD is niet bereid in een federale regering zonder de N-VA te stappen.
Onkelinx: ‘Het is duidelijk dat de druk bij Open VLD ligt en niet bij ons.’

Hoe zou u de federale impasse deblokkeren?
Onkelinx: ‘Ik wil het werk van de informateurs niet doorkruisen, maar als je het mij vraagt, moet iets op papier worden gezet. Het is dan aan de partijen om te beslissen of ze op basis van die tekst bereid zijn te onderhandelen of niet.’

Zijn nieuwe verkiezingen een uitweg?
Onkelinx: ‘Ik hoop dat we dat kunnen vermijden. Maar het is niet uitgesloten.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect

Gesponsorde berichten

n