Regering-Michel zet werklozen onder druk

Premier Michel naast federaal minister van Werk Kris Peeters (CD&V). ©Photo News

De regering-Michel wil in 2015 een dikke 250 miljoen euro besparen op de werkloosheidsuitkeringen. Zo wil ze de druk op werkzoekenden verhogen.

De Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening (RVA) heeft vorig jaar net geen 10 miljard euro besteed aan het uitbetalen van allerhande uitkeringen. Het gaat om werkloosheidsuitkeringen, maar ook om brugpensioenen en uitkeringen voor wie tijdskrediet opneemt. Uit het regeerakkoord en de begroting van 2015 blijkt dat de regering volgend jaar 250 miljoen euro wil wegsnijden uit dat budget. De bedoeling is de druk op werkzoekenden te verhogen zodat zij sneller een andere job aanvaarden.

Minister van Werk, Kris Peeters ©BELGA

De vakbonden huiveren van dat voornemen. ‘Oudere werklozen verliezen tot 29 procent van hun werkloosheidsuitkering’, schreef de christelijke vakbond ACV gisteren in een persbericht. Hoe komt dat? Wat is de regering daarnaast nog allemaal van plan? Een overzicht.

1. Afschaffen anciënniteitstoeslag

Wie minstens 55 jaar oud is, minstens 20 jaar heeft gewerkt en al een jaar werkloos is, krijgt vandaag een anciënniteitstoeslag boven op zijn uitkering. De regering-Michel schaft vanaf 1 januari 2015 die toeslag af voor nieuwe werklozen. Wie de toeslag vandaag al krijgt, behoudt die.

De maximale uitkering van een alleenstaande oudere werkloze bedraagt vandaag 1.289 euro. Door het schrappen van de anciënniteitstoeslag dreigt een oudere, alleenstaande werknemer die zijn baan verliest vanaf volgend jaar volgens het ACV zo’n 133 euro minder te krijgen. Dat is een verlies van 10 procent. Een 58-plusser die samenwoont en werkloos wordt, verliest zelfs 322 euro. Dat is 29 procent van zijn uitkering. Met de maatregel wil de regering-Michel volgend jaar 4,7 miljoen euro besparen.

2. Inperken inschakelingsuitkering

Wie na zijn studies geen baan vindt, krijgt na een jaar in de werkloosheid een inschakelingsuitkering. Al zijn er enkele voorwaarden. Enkel wie jonger is dan 30 jaar en ingeschreven staat als werkzoekende heeft er recht op. Vorig jaar kregen zo’n 100.000 mensen zo’n uitkering. Vanaf volgend jaar zal dat aantal slinken, want de regering-Di Rupo heeft in 2012 beslist dat werkzoekenden de uitkering maximaal drie jaar kunnen krijgen.

In september hebben 464.098 werkzoekenden een werkloosheidsuitkering gekregen. Dat zijn er 11.947 of 2,5 procent minder dan een jaar eerder, blijkt uit RVA-cijfers. Ook in mei en juli deed zich al een daling voor. ‘Dat is een hoopgevend signaal dat we niet alleen in de cijfers, maar ook in de realiteit de crisis stilaan achter ons laten. Vooral de daling van de jeugdwerkloosheid geeft vertrouwen in de toekomst’, zegt minister van Werk Kris Peeters (CD&V).

De werkloosheid bij de -25-jarigen nam met 13,7 procent af. Bij de 50-plussers was er een toename van 5,2 procent, maar dat komt deels omdat meer oudere werknemers ter beschikking van de arbeidsmarkt moeten blijven.

In de eerste negen maanden van dit jaar nam het aantal werklozen wel nog met 1,6 procent toe tegenover dezelfde periode vorig jaar. ‘Daarom zullen we in nauwe samenwerking met de sociale partners een toekomstplan uitwerken dat de groei stimuleert en extra jobs creëert’, aldus Peeters.

De regering-Michel wil de voorwaarden verder verstrengen. Wie ouder is dan 25 en de uitkering voor het eerst aanvraagt, zal ze niet langer krijgen. Voor -21-jarigen wordt de uitkering bovendien gekoppeld aan een diplomavereiste. Wie geen diploma middelbaar onderwijs heeft, kan ze niet aanvragen. Met deze maatregelen hoopt de ploeg van Michel volgend jaar 38 miljoen euro te besparen.

3. Hervormen inkomensgarantie-uitkering

Wie deeltijds werkt, kan in een aantal gevallen een bijkomende uitkering krijgen. Die inkomensgarantie-uitkering (IGU) werd in het leven geroepen om te garanderen dat wie deeltijds werkt niet minder inkomsten heeft dan wie voltijds werkloos is.

In 2008 werd die uitkering iets guller, maar daar stapt de regering-Michel nu van af. Daardoor wordt volgend jaar 25 miljoen euro bespaard. Ook is beslist dat de uitkering na twee jaar wordt gehalveerd, al zal dat pas in 2017 voor het eerst gebeuren. Daardoor dreigt wie deeltijds werkt tot 20 procent van zijn inkomen te verliezen.

4. Inperken tijdelijke werkloosheid

Wie in de tijdelijke werkloosheid belandt, bijvoorbeeld wegens het slechte weer of economische tegenspoed, krijgt na Nieuwjaar slechts 65 in plaats van 70 procent van zijn loon uitbetaald. Dat percentage valt bovendien lager uit voor wie onder het maximumplafond voor de uitkering valt.

De tijdelijke werkloosheid is een veelvuldig gebruikt systeem. Vorig jaar kregen net geen 170.000 werknemers ermee af te rekenen. De gemiddelde duur van de tijdelijke werkloosheid bedroeg 79 dagen. De regering-Michel is overigens van plan om het maximale aantal dagen dat een werknemer van het stelsel gebruik kan maken te beperken. Met deze hervormingen hoopt de federale regering volgend jaar bijna 73 miljoen euro te besparen

5. Inperken tijdskrediet en brugpensioen

Vanaf volgend jaar bestaat voor het niet-gemotiveerd tijdskrediet, dat vaak wordt weggezet als het tijdskrediet om een wereldreis te maken, niet langer een uitkering. Ook het tijdskrediet dat kan worden opgenomen als een landingsbaan voor oudere werknemers wordt beperkt. De leeftijdsgrens wordt opgetrokken van 55 tot 60 jaar. 55-plussers die al in het systeem zitten, mogen dat wel blijven. Met de hervorming hoopt de regering zo’n 23 miljoen euro te besparen.

premier Charles Michel ©BELGA

De onderhandelaars van de regering-Michel spraken ook af de leeftijd waarop werknemers in het algemene stelsel met brugpensioen kunnen gaan vanaf volgend jaar te verhogen van 60 tot 62 jaar. Voor zware beroepen en mensen met een lange loopbaan voor wie de leeftijdsvoorwaarde nu op 56 jaar lag, wordt dat vanaf 2015 58 jaar. Vanaf 2017 wordt dat 60 jaar.

Ons land telde in 2013 zo’n 111.000 bruggepensioneerden. Officieel heten zij werklozen met een bedrijfstoeslag. Met de hervorming hoopt de regering volgend jaar al 36,5 miljoen euro te besparen.

6. Andere besparingen

Vanaf volgend jaar wordt de uitkering van nieuwe werklozen berekend op basis van het gemiddelde brutoloon tijdens de laatste twaalf maanden voor het ontslag. Nu gebeurt dat nog op basis van het laatst verdiende bruto maandloon. Die wijziging moet een besparing van 30 miljoen euro opleveren.

Voorts kan een werkzoekende binnenkort niet langer sociale of familiale redenen inroepen om een vrijstelling te krijgen. Ook zo iemand zal actief op zoek moeten naar werk, waardoor vanaf volgend jaar 6 miljoen euro wordt bespaard. Oudere werklozen moeten tot slot tot hun pensioen beschikbaar blijven voor de arbeidsmarkt. De huidige regels blijven wel gelden voor wie vandaag al over een vrijstelling beschikt. Zo wordt volgend jaar 6,6 miljoen euro bespaard.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud