Volgende regering staat voor gigantische sanering

Eerste minister Charles Michel (MR). ©Photo News

De volgende regeerperiode zakt de economische groei, explodeert het begrotingstekort en slabakt de jobcreatie. Dat blijkt uit de nieuwe langetermijnvooruitzichten van het Planbureau die De Tijd kon inkijken.

Het Planbureau maakt elk jaar rond deze tijd zijn langetermijnvooruitzichten bekend. Die dienen als basis voor de meerjarenbegroting die de regering eind april moet indienen bij Europa. Het gaat om voorspellingen bij een ongewijzigd beleid. Als de volgende regering maatregelen neemt, kunnen de cijfers aanzienlijk verbeteren.

De komende vijf jaar zal de economische groei afnemen, de jobcreatie slabakken en de rentelasten niet meer zakken.

De nieuwe vooruitzichten van de federale overheidsinstelling zijn niet om vrolijk van te worden. ‘Rampzalig’, klinkt het in regeringskringen. Uit de vooruitzichten blijkt dat de economische groei de komende vijf jaar afneemt bij een ongewijzigd beleid, de jobcreatie slabakt, het begrotingstekort stijgt tot 12 miljard euro en de rentelasten niet meer zakken.

De langetermijnvooruitzichten van het Planbureau tot 2024 zullen als basis dienen voor de verkiezingsprogramma’s waaraan volop wordt geschreven. De partijen zullen rekening moeten houden met vijf magere jaren.

Terwijl de regering-Michel kon profiteren van een bevredigende groei van 1,3 tot 1,7 procent, zien de vooruitzichten er minder rooskleurig uit. In 2024, aan het eind van de volgende regeerperiode, zakt de economische groei tot 1,1 procent.

Minder jobs

Door die groeivertraging komen er minder jobs bij. Terwijl in de periode 2015-2019 266.000 jobs gecreëerd zullen zijn, zijn dat er de komende vijf jaar ruim 100.000 minder. Een lichtpunt is dat het aantal werklozen verder zakt, waardoor de werkloosheidsgraad daalt tot 5 procent.

Minder groei betekent ook minder inkomsten en een hoger begrotingstekort. Vorig jaar zakte het tekort tot 0,8 procent van het bruto binnenlands product of 3,6 miljard euro, maar dit jaar stijgt het weer tot 1,7 procent of 8 miljard.

Dat komt omdat een tijdelijke ingreep van de regering-Michel - het optrekken van de boetes voor voorafbetalingen, waardoor bedrijven sneller belastingen betalen - wegvalt. In 2024 loopt het tekort zelfs op tot 2,6 procent of zo’n 12 miljard euro. Het tekort neemt spontaan toe door de stijging van de uitgaven voor de pensioenen en gezondheidszorg, maar ook omdat de belastinginkomsten dalen.

Besparen

Ook de schuldgraad blijft boven 100 procent hangen. De regering-Michel kon het tekort met miljarden afbouwen dankzij de lage rente. Maar die rentebonus valt weg voor de regering die na de verkiezingen van 26 mei aan de macht komt, omdat de rente nauwelijks nog zal dalen.

De volgende regering zal niet anders kunnen dan besparen of de belastingen verhogen. Die besparingsoefening zal een grotere omvang hebben dan die waar de regering-Michel voor stond. Die drong het tekort terug van 3,1 naar 1,7 procent.

Als de nieuwe regering de begroting in evenwicht wil brengen, moet ze een tekort van 2,6 procent wegwerken of zo’n 12 miljard. En dat in minder gunstige economische omstandigheden. Veel ruimte om cadeautjes uit te delen - in de vorm van belastingverlagingen - zal er niet zijn.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect