Vooral Gentse liberalen dromen van paars-groen

©BELGAONTHESPOT

Bij de Vlaamse liberalen is de discussie over een paars-groene regering, zonder de N-VA, publiekelijk losgebarsten. Al lijkt het idee nog altijd een snelle dood te sterven zodra het buiten de Gentse stadsmuren komt.

Bereidt Open VLD een bocht naar links voor en stapt ze straks in een regering zonder de N-VA, maar met de socialisten en de groenen? De Gentse burgemeester Mathias De Clercq brak daar gisteren als eerste Vlaamse liberaal een lans voor.

Volgens Mathias De Clercq zou een regering met de N-VA een coalitie van de machteloosheid, het wantrouwen en het gekibbel worden.

Een regering met de N-VA zou een coalitie van de machteloosheid, het wantrouwen en het gekibbel worden, schreef hij in een opiniestuk in De Standaard. Ze zou met haar migratiebeleid de conventie van Genève uit haar voegen doen barsten en de rode loper uitrollen voor extreem-rechts. Met die stelling kreeg De Clercq de poppen aan het dansen.

Gents standpunt

In Open VLD staat Gent bekend als de links-progressieve voorhoede van de partij. Buiten zijn stad lijkt De Clercq met dit voorstel vrij geïsoleerd te staan. De federale parlementsleden van Open VLD bespraken gisteren het opiniestuk en beschouwden het vooral als een Gents standpunt, waar een paars-groen bestuur, aangevuld met CD&V, aan de macht is.

De Clercq wees er ook op dat paars-groen 20 jaar geleden de lasten verlaagde. Maar dat is niet zomaar over te planten naar de federale regering anno 2019, werd opgemerkt. Die zal geen cadeaus kunnen uitdelen, maar 11 miljard euro moeten besparen. ‘Ik snap dat zijn hart in Gent naar paars-groen uitgaat’, zegt de liberale Kamerfractieleider Egbert Lachaert over het opiniestuk, ‘maar voor zover ik weet, is in de federale onderhandelingen het partijstandpunt niet veranderd.’

Dat partijstandpunt klinkt in de woorden van voorzitster Gwendolyn Rutten al maandenlang hetzelfde: paars-geel is moeilijk, maar paars-groen is nog moeilijker.

Geen meerderheid

De belangrijkste reden daarvoor is dat Open VLD bijzonder kwetsbaar is in een paars-groene regering. De bestuurspartijen zouden aan Vlaamse kant geen meerderheid hebben. Dat is grondwettelijk geen probleem, maar versterkt de politieke aanvallen vanuit de oppositie. De liberalen zouden bovendien met de groenen en de socialisten over 11 miljard aan belastingen en besparingen moeten onderhandelen, en dat terwijl zowel de N-VA als het Vlaams Belang vanuit de oppositie en de rechterflank op hen kan inhakken.

Bij de liberalen wordt met enige nostalgie teruggekeken op de paarse jaren, toen ze de premier en de Vlaamse minister-president leverden.

Toch wordt bij de liberalen met enige nostalgie teruggekeken op de paarse jaren, toen ze de premier en de Vlaamse minister-president leverden. Het is die nostalgie die De Clercq probeert op te roepen, door te verwijzen naar het verzet van toen tegen de Irakoorlog en ethische realisaties zoals het homohuwelijk en euthanasie.

©Mediafin

Een argument tegen een heruitgave van paars-groen is dat de socialisten en de liberalen destijds elkaar vonden omdat er geld genoeg was. Het overschot op de begroting - zonder rentelasten mee te rekenen - verschrompelde in die jaren omdat alles werd uitgegeven, waardoor niets gebeurde om zich voor te bereiden op de vergrijzingsfacturen. Net die facturen creëren nu het pijnlijk grote gat in de begroting dat samenwerken nog meer bemoeilijkt.

Een ander argument ligt in de electorale rekenkunde. In 1999, toen Guy Verhofstadt zijn regeerakkoord met de socialisten en de groenen sloot, telden de Vlaamse liberalen 23 zetels in de Kamer. In 2003, toen Verhofstadt doorging met paars zonder groen, werden dat er zelfs 25.

Anno 2019 hebben de Vlaamse liberalen daarvan nog minder dan de helft over: 12. Dat maakt dat de ruimte om nog eens een deal met links te sluiten, deze keer mét belastingverhogingen, heel klein is. Verkiezingen verliezen als je 25 zetels te verdedigen hebt, is een afstraffing. Ze verliezen als je er nog maar 12 hebt, wordt een existentiële crisis.

Al is er ook hier weer een tegenvoorbeeld. De deelname aan de regering-Di Rupo, waar Open VLD onder vuur lag voor de hogere belastingen op bedrijfswagens en de liquidatiebonus - een belasting op het bedrijfsvermogen van zelfstandigen -brak de partij in de verkiezingen niet zuur op. De liberalen wonnen toen een zetel en stegen naar 14.

De deelname aan de centrumrechtse Zweedse regering, met de N-VA, kostte hen daarentegen twee zetels en duwde hen naar de huidige 12.

Voorzittersverkiezingen

De discussie over paars-groen of een regering met de N-VA kan tot slot niet los worden gezien worden van de voorzittersverkiezingen bij de liberalen. In maart moet het resultaat daarvan bekend zijn. Mogelijk is dan het gevecht om de federale regering al beslecht, mogelijk niet. De Vlaamse liberalen staan daarom voor een dubbele keuze over de richting die ze willen inslaan. De eerste vraag is wie volgend jaar de voorzitter van de partij wordt. En als ze zelf mogen kiezen, opteren ze dan voor een regering met de N-VA, of een met de socialisten en de groenen?

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect