Advertentie
analyse

Welke hoop rest er voor de sans-papiers na de hongerstaking?

©Photo News

De hongerstaking van 400 mensen zonder verblijfsrecht op drie plaatsen in Brussel is voorbij. Er wordt nu bekeken wie van hen in aanmerking komt voor documenten. Maar wonderoplossingen voor de naar schatting 150.000 sans-papiers in ons land zijn er niet.

Na het beëindigen van de hongerstaking zijn woensdagavond vanuit de Brusselse Begijnhofkerk een 50-tal mensen naar het ziekenhuis gebracht. De stopzetting kwam plots en onverwacht.

Wat is er nu beslist?

Door de plotse exit uit de impasse wordt vanuit de oppositie gespind dat aan de hongerstakers allerlei beloften zijn gedaan. Dat zou neerkomen op een collectieve regularisatie van hun verblijfsstatus. Ook de ngo Dokters van de Wereld - die de hongerstakers bijstaat - gaf aan dat hen een humane en soepele behandeling van hun dossier was voorgehouden.

Staatssecretaris voor Asiel en Migratie Sammy Mahdi (CD&V) ontkent dat. 'Ik heb alleen beloofd dat we snel een antwoord zullen geven. Nu moeten mensen die een aanvraag indienen soms meer dan twee jaar wachten. De afdeling van de vreemdelingendienst DVZ, die een verblijf in ons land regelt en controleert, wordt daarom versterkt.'

Nog volgens Mahdi verandert verder niets aan het beleid. Dat betekent dat mensen een aanvraag kunnen indienen om verblijfsrecht te krijgen om humanitaire redenen, maar wel op basis van de bestaande voorwaarden. Er komt geen uitzonderingsregime. 'Hooguit zullen enkele mensen in aanmerking komen voor regularisatie om medische redenen, omdat ze door de hongerstaking permanente fysieke schade hebben opgelopen. Maar ook dat is een bestaande procedure waar de beoordeling door DVZ-artsen gebeurt en ik verder geen uitstaans mee heb', aldus Mahdi.

Hoe werkt medische regularisatie?

De regel in ons land is dat wie hier langer dan drie maand wil zijn - om gelijk welke reden - daarvoor vanuit het buitenland een visum moet aanvragen. Maar er zijn uitzonderingen op dat artikel 9 in de vreemdelingenwet. Artikel 9 ter stelt dat een buitenlander verblijfsrecht kan vragen om hier behandeld te worden voor een ziekte. Er is wel een medisch attest nodig en bovendien moet worden vastgesteld dat de behandeling niet kan gebeuren in het thuisland. Bij de Vreemdelingendienst oordeelt een aparte afdeling daarover. Vorig jaar kregen 295 mensen binnen de 9 ter-procedure groen licht om hier tijdelijk of permanent te blijven.

295
personen
Vorig jaar kregen 295 mensen binnen de 9 ter-procedure groen licht om hier tijdelijk of permanent te blijven.

Hoe werkt humanitaire regularisatie?

Artikel 9 bis is een tweede uitzondering. Dat komt erop neer dat mensen die in principe geen verblijfsrecht hebben op humanitaire gronden toch papieren kunnen krijgen.

Dat is een discretionaire bevoegdheid van de staatssecretaris. Dat betekent dat hij geval per geval laat bekijken door zijn ambtenaren en groen licht geeft zonder dat een wet, Koninklijk Besluit of omzendbrief duidelijk oplegt op welke gronden hij dat moet doen.

Daar is bewust voor gekozen omdat er altijd heel uitzonderlijke gevallen zijn die een regularisatie rechtvaardigen. Door harde regels in steen te houwen zou regularisatie niet meer kunnen als mensen niet precies aan die voorwaarden voldoen. Er is uiteraard geen volledige willekeur. De ambtenaren krijgen van de politiek instructies welke criteria doorwegen bij de beoordeling van dossiers.

Wat zijn die criteria?

Eén criterium slaat op gezinnen met kinderen die langer dan drie jaar in de asielprocedure zitten. Voor alleenstaanden is dat vier jaar. Dat gaat al bijna 20 jaar mee van toen Patrick Dewael (Open VLD) op Asiel en Migratie zat. Mahdi's voorganger Theo Francken (N-VA) maakte regularisatie mogelijk voor gezinnen met schoolgaande kinderen die hier langer dan tien jaar zijn. Zodra mensen iets mispeuteren, is regularisatie uitgesloten. De beoordeling werkt als een weegschaal waarop alle positieve en negatieve elementen in een dossier worden gelegd.

Daar stopt het niet. Een heel oud iemand zal België niet buiten zetten. Idem met een meerderjarig kind dat eigenlijk niet in aanmerking komt om zich bij zijn familie te voegen, of dat van familieleden met nauwe band, waarbij één zou mogen blijven en een ander vertrekken. Vorig jaar kregen 3.508 mensen een verblijfsrecht op een humanitaire grond. Dat is ongeveer de helft van de mensen die een regularisatieaanvraag indienen.

Een heel oud iemand zal België niet buiten zetten. Idem met een meerderjarig kind dat eigenlijk niet in aanmerking komt om zich bij zijn familie te voegen.

Mogen mensen na een regularisatie voor altijd blijven?

Het gaat om tijdelijke statuten die telkens met één jaar verlengd kunnen worden. Na vijf jaar kunnen mensen een aanvraag indienen om permanent verblijfsrecht te krijgen.

Komen de hongerstakers daarvoor in aanmerking?

Dat is moeilijk te zeggen. Het profiel van de hongerstakers is onvoldoende bekend. De eerste inschatting is dat er veel Noord-Afrikaanse mensen tussen zitten, die wellicht nooit een asielaanvraag hebben ingediend. Een deel zou ook pas een paar jaar in ons land zijn. Dat betekent dat het voor hen moeilijk wordt een beroep te doen op de voorgeschreven criteria.

Is het probleem nu opgelost?

De hongerstaking wel, de kwestie van mensen zonder verblijfsrecht niet. Zolang mensen zonder toestemming om naar Europa te komen dat toch blijven doen, zich niet in regel stellen of gewoon ondergronds gaan, zal het probleem blijven. En zullen er nieuwe hongerstakingen komen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud