Demir legt boeren nog dit jaar strengere mestnormen op

Minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) wil de mestnormen in de landbouw dit jaar nog verstrengen en niet wachten tot een nieuw mestactieplan in 2023. De waterkwaliteit is te slecht om te laten betijen, oordeelt ze.

De Vlaamse regering wil niet wachten tot de uitwerking van een zevende mestactieplan in 2023 om de boeren nog strengere normen op te leggen. Uit een tussentijdse evaluatie blijkt dat de waterkwaliteit, ondanks extra maatregelen in het zesde mestactieplan (MAP 6), ondermaats blijft.

Demir sloot in de regering een principieel akkoord over verstrengingen van het Mestdecreet, die nog dit jaar in voege moeten treden. De blikvanger is de drastische inperking van de bemestingsnormen. Landbouwers mogen nu 200 procent van de geldende mestnorm uitrijden, zolang dat op andere percelen gecompenseerd wordt door minder bemesting. Voortaan zou de overbemesting nog maximaal 125 procent mogen bedragen.

De essentie

  • De Vlaamse regering wil nog dit jaar het mestbeleid verstrengen en niet meer wachten op een nieuw mestactieplan in 2023.
  • De maximale hoeveelheid uit te rijden mest wordt drastisch teruggeschroefd. Nabij natuurgebied wordt bemesten verboden, terwijl er voor het draineren van percelen strengere regels komen.
  • Die maatregelen komen er omdat de kwaliteit van het Vlaamse oppervlakte- en grondwater ondermaats blijft.
  • De landbouwers voelen zich geviseerd door de alsmaar strengere milieunormen.

Daarnaast wordt nabij natuurgebieden de bemesting nog sneller dan gepland stopgezet. Op die percelen mag in de toekomst enkel nog grasland komen.

Ook de drainage, waarbij water via buizen onder de akkers wordt afgeleid, wordt aan banden gelegd. Boeren draineren hun percelen om die al vroeg in het voorjaar te kunnen bewerken. Daardoor belanden veel nutriënten in het oppervlakte- en grondwater.

Om mestfraude te voorkomen voert Demir ook de controle op. Nu al worden mesttransporten in de gaten gehouden via een gps-app. Dat systeem wordt uitgebreid voor transporten in gebieden waar de waterkwaliteit al jaren slecht is.

Niet beter, maar slechter

Al twee decennia probeert de Vlaamse regering met mestactieplannen (MAP's) de overbemesting in de landbouw tegen te gaan. Het nitraat en het fosfaat die via bemesting in het grond- of oppervlaktewater belanden, zijn nefast voor de biodiversiteit en dreigen zelfs in het drinkwater terecht te komen.

De helft van de stikstoftoevoer en ruim een derde van de fosfortoevoer naar waterlopen zijn afkomstig van bemesting. We zijn het aan alle Vlamingen verplicht meer inspanningen te leveren.
Zuhal Demir
Minister van Omgeving

'De helft van de stikstoftoevoer en ruim een derde van de fosfortoevoer naar waterlopen zijn afkomstig van bemesting. We zijn het aan alle Vlamingen verplicht meer inspanningen te leveren', zegt Demir. Vlaanderen is volgens het recentste Mestrapport van de Vlaamse Landmaatschappij (VLM) 'halverwege het zesde mestactieplan verder verwijderd van de waterkwaliteitsdoelstellingen dan bij de start'.

Het rapport stelt dat er al drie winters op rij op meer dan 20 procent van de meetplaatsen te veel nitraat in het water zit. De Vlaamse regering mikt er al jaren op dat aandeel op 5 procent te krijgen. Op sommige plaatsen gaat de waterkwaliteit er zelfs op achteruit.

Zo stelde de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) bij metingen in gebieden waar de waterkwaliteit al ongunstig was in 2020 een verslechtering van 4 mg nitraat per liter vast, terwijl het zesde mestactieplan daar eigenlijk een verbetering van 4 mg vooropstelt.

Geviseerd

Die slechte cijfers dwingen Demir om de landbouwers de teugels aan te spannen. Maar voor de boeren is dat na de onlangs strenger geworden stikstofnormen voor grote stallen en de dreigende verstrengingen voor grondwaterputten opnieuw een domper.

Al die nieuwe normen kosten tijd en geld, terwijl de rendabiliteit door prijsschommelingen al erg onder druk staat.
Vanessa Saenen
Woordvoerster Boerenbond

'Het stopt maar niet', zegt Boerenbond-woordvoerster Vanessa Saenen. 'We begrijpen dat de waterkwaliteit beter moet worden, maar we hebben het gevoel constant geviseerd te worden.'

Saenen vindt de strengere mestnormen ook 'een teeltbeperking'. 'Al die nieuwe normen kosten tijd en geld, terwijl de rendabiliteit door prijsschommelingen al erg onder druk staat. Voor de boeren wordt het zo complex dat je bijna een hogere wiskundige moet zijn om nog te kunnen planten en bemesten.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud