Advertentie

Historisch lage werkloosheid beschermt VDAB niet tegen kritiek

©Hollandse Hoogte / Koen Verheijden

Hoewel het aantal werkzoekenden in Vlaanderen op een historisch laag peil staat, is de werkgeversorganisatie Voka kritisch over de werking van de VDAB. 'De lage werkloosheid maskeert de grotere uitdagingen op de arbeidsmarkt', zegt de arbeidseconoom Stijn Baert.

De werkgeversorganisatie Voka werpt een steen in de richting van de VDAB, de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding. Voka wil dringend een sterker activeringsbeleid en vindt dat de VDAB daarbij in gebreke blijft. De werkgeversorganisatie hekelt dat de VDAB onwillige werkzoekenden amper sancties oplegt, terwijl ze daar wel de instrumenten voor heeft.

Sinds de jongste staatshervorming is de VDAB bevoegd voor de opvolging van werklozen. De dienst maakt afspraken met de werkzoekende over de inspanningen om een job te vinden. Leeft de werkzoekende die niet na of weigert die een passende job, dan kan de VDAB de uitkering schorsen. In de eerste zes maanden van dit jaar gebeurde dat bij amper vijf personen.

'Het aantal sancties ligt bijzonder laag', zegt Hans Maertens, de gedelegeerd bestuurder van Voka. 'Als we onze werkzaamheidsgraad willen opkrikken, zijn dwingende maatregelen nodig. Wie manifest weigert inspanningen te doen om werk te vinden, moet een sanctie krijgen. De VDAB moet zijn verantwoordelijkheid nemen.'

Verwittiging

De arbeidsbemiddelaar bijt van zich af en wijst erop dat in de eerste maanden van 2021 bij 73 mensen een deel van de uitkering werd ingehouden, naast de vijf die uitgesloten werden. 'Daarnaast kregen 582 werkzoekenden een verwittiging. Passen werkzoekenden hun gedrag niet aan - wat vaak wel gebeurt - dan volgt een zwaardere sanctie', zegt woordvoerster Joke Van Bommel. 'Voor corona bereikten we een op de vijf werkzoekenden met een sanctie of een verwittiging. Dat is minstens zoveel als de RVA (Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening, red.) voor de controlebevoegdheid in Vlaamse handen kwam.'

De aanleiding voor de demarche van Voka, dat in de raad van bestuur van de VDAB zit, is het zeer hoge aantal openstaande vacatures bij bedrijven. Uit een recente bevraging bij 850 leden geeft 92 procent aan grote moeite te hebben om nieuw personeel te vinden. Maertens spreekt van 'een totale malaise op de arbeidsmarkt'.

De kritiek op de VDAB lijkt te wringen met de recente werkloosheidscijfers. Nooit waren er in Vlaanderen minder werkzoekenden dan in oktober 2021. Vorige maand waren er 185.000 werkzoekenden. Dat zijn er ruim 31.000 minder dan in oktober 2020 en het is het laagste cijfer sinds 2007. 'De economie zit opnieuw op het niveau van voor de coronacrisis en ook bij de moeilijke categorieën (zie inzet) zien we een daling', zegt Vlaams minister van Economie Hilde Crevits (CD&V). Ook de arbeidseconoom Stijn Baert (UGent) is positief. 'De Nationale Bank en het Planbureau voorspelden eerder dat dit najaar de coronaschok op de arbeidsmarkt zou volgen omdat de steunmaatregelen wegvallen. Die schok blijft voorlopig uit.'

Die 185.000 werkzoekenden is misschien het laagste aantal ooit, maar ook die moeten we allemaal aan de slag krijgen en daarvoor is een aanklampend beleid cruciaal.
Hans Maertens
Gedelegeerd bestuurder Voka

Suggereren die cijfers niet dat VDAB goed werk levert? 'Dat doet die als het aankomt op bijvoorbeeld beroepsopleiding, maar de controles op werkzoekenden zijn veel te braaf. Die 185.000 werkzoekenden zijn misschien het laagste aantal ooit, maar ook die moeten we allemaal aan de slag krijgen en daarvoor is een aanklampend beleid cruciaal', zegt Maertens.

'De lage werkloosheid maskeert de grotere uitdagingen op de arbeidsmarkt', zegt Baert. Het grote arbeidspotentieel bestaat niet uit de werkzoekenden, maar uit de groep inactieven. In Vlaanderen is 20 procent van de 25- tot 64-jarigen inactief en dat is slechter dan het Europese gemiddelde. Ook daar kan de VDAB meer doen, vindt de arbeidseconoom. 'Een Vlaamse werkzaamheidsgraad van 80 procent (nu is die 75 procent, red.) kan pas worden bereikt als de VDAB de inactieven actiever opvolgt.'

Ook minder werkzoekenden met beperking of migratieachtergrond

Het aantal langdurig werkzoekenden (-9%) en kortgeschoolden (-13%), mensen met een beperking (-9%) en mensen met een migratieachtergond (-12%) zonder job ging tussen oktober 2020 en 2021 in dalende lijn. Voor die groepen is de afstand tot de arbeidsmarkt het grootst. Vlaams Minister van Werk Hilde Crevits juicht die evolutie toe. De daling in die categorieën is wel nog altijd kleiner dan de gemiddelde daling van het aantal werkzoekenden, die 15 procent bedraagt.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud