Persbericht over PFOS-vervuiling lag klaar op kabinet-Schauvliege

Al in 2017 was beslist te communiceren over de PFOS-vervuiling rond de 3M-site in Zwijndrecht. Maar geen enkele Vlaamse overheidsdienst voelde zich geroepen om die taak op zich te nemen. ©BELGA

Het kabinet van toenmalig minister van Leefmilieu Joke Schauvliege (CD&V) had in 2017 een voorstel van de afvalstoffenmaatschappij OVAM om te communiceren over de PFOS-vervuiling in Zwijndrecht. Het blijft een raadsel waarom dat persbericht niet werd uitgestuurd.

Waarom werden de inwoners van Zwijndrecht nooit geïnformeerd over de gezondheidsrisico's door de PFOS-vervuiling op de site van 3M, dat ooit die schadelijke stof produceerde? Het is een vraag die blijft plakken na een saga die al weken duurt. Nochtans waren er al jaren signalen dat PFOS ook in de bodem en het grondwater van woonwijken zat.

Op het politieke niveau werd wel degelijk gevraagd om de inwoners te informeren, maar dat mondde niet uit in concrete communicatie. Zo besliste het politieke stuurcomité van de Oosterweelwerken op 18 september 2017 om de inwoners van Zwijndrecht op de hoogte te brengen van de PFOS-vervuiling, blijkt uit mailverkeer dat De Tijd kon inkijken. In dat comité zaten de betrokken ministers van de Vlaamse regering, zoals minister-president Geert Bourgeois (N-VA), minister van Mobiliteit Ben Weyts (N-VA) en minister van Omgeving Joke Schauvliege (CD&V), naast de Antwerpse burgemeester Bart De Wever (N-VA).

De essentie

  • Het kabinet-Schauvliege en de afvalstoffenmaatschappij OVAM bereidden in 2017 een communicatie voor over de PFOS-vervuiling in Zwijndrecht.
  • Die werd uiteindelijk niet verstuurd en het is gissen waarom dat niet gebeurd is.
  • Nochtans had zowel Oosterweelbouwheer Lantis als het politieke stuurcomité, waarin onder meer Bart De Wever, Geert Bourgeois en Joke Schauvliege zaten, daar wel voor gekozen.

Het stuurcomité was die dag over de verontreiniging gealarmeerd door David Van Herreweghe, de voorzitter van Lantis, de bouwheer van Oosterweel. Hij toonde zich ongerust over de vervuiling op de Oosterweelwerf en vreesde ervoor dat die ook over woongebied verspreid zou zijn.

In een mail later die dag, waarover De Tijd donderdag berichtte, schrijft Van Herreweghe dat op het stuurcomité 'is beslist om het dossier van 3M met spoed aan te pakken en een communicatie voor te bereiden'. Dat stuurcomité ijverde voor een pro-actieve communicatie. Onder meer De Wever was daar een pleitbezorger voor.

Proactief

Maar niet iedereen was ervan overtuigd dat proactief moest worden gecommuniceerd. Dat dreigde te leiden tot ongerustheid bij de bevolking, terwijl nog geen metingen waren uitgevoerd die het gevaar konden staven. Bovendien overschreed de vervuiling op dat moment niet eens de vervuilingsnormen op de Oosterweelwerf.

Niet iedereen was ervan overtuigd dat proactief moest worden gecommuniceerd. Dat dreigde te leiden tot ongerustheid bij de bevolking, terwijl er nog geen metingen waren om het gevaar te staven.

Bepalen wie de communicatie voor zijn rekening zou nemen bleek evenmin evident. Van Herreweghe speelde de vraag om de Zwijndrechtenaars in te lichten door naar OVAM-topvrouw Henny De Baets, waarmee hij enkele dagen later overleg pleegde. Maar het was niet duidelijk of het wel aan OVAM was om dat te doen. De voorbije dagen liet De Baets in regeringskringen vallen dat dat volgens haar de rol van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) was.

Uiteindelijk besliste het kabinet-Schauvliege op 3 oktober dat OVAM, net zoals de VMM een van haar agentschappen, een bericht moest opstellen voor de Zwijndrechtenaars over de gevaren van PFOS, zo blijkt uit een gelekte mail. 'Graag tegen morgen een positief ontwerp van persbericht over de problematiek van PFOS in kader van Oosterweel en hoe die aan te pakken', schrijft een kabinetsmedewerker aan de woordvoerder van OVAM.

Persbericht klaar

Een dag later stuurde diezelfde woordvoerder per kerende mail een voorstel tot mededeling naar het kabinet-Schauvliege. Maar dat document werd uiteindelijk niet gepubliceerd en stierf een stille dood. Het is onduidelijk waarom beslist werd dat persbericht niet te versturen. OVAM is alleszins gemachtigd om zelf communicatie uit te sturen, tenzij de minister dat expliciet verbiedt, valt vandaag in de regering te horen.

Een door OVAM beloofde infoavond voor de inwoners van Zwijndrecht ging uiteindelijk niet door.

Bovendien is in het voorlopige ontwerp van de communicatie weinig sprake van de mogelijke vervuiling in Zwijndrecht. Dat heeft het er enkel over dat 'de buurtbewoners de grootst mogelijke duiding' krijgen. Voor de rest wordt met geen woord gerept over Zwijndrecht en de potentiële gezondheidsrisico's voor bewoners. In de het voorstel van persbericht wordt ook met geen woord gesproken over de infoavond die OVAM twee weken later zou organiseren voor de inwoners van Zwijndrecht. Nochtans had OVAM volgens Van Herreweghe eerder beloofd om daarover te communiceren. Het infomoment ging uiteindelijk niet door.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud