Wat houdt het droogteplan in?

©ANP XTRA

Komende zomer wordt de eerste testcase voor het droogteplan waarmee de Vlaamse regering periodes van extreme droogte en waterschaarste het hoofd wil bieden. Wat houdt dat plan precies in?

Hoe werkt het plan?

Het droogteplan, dat officieel het ‘afwegingskader prioritair watergebruik’ heet, werkt met twee alarmniveaus. Bij het eerste is sprake van dreigende waterschaarste, bij het tweede gaat het om effectieve waterschaarste. Voor beide komt er een set van maatregelen, afhankelijk van het wateraanbod per gebied.

In periodes van droogte wordt eerst bekeken hoe bespaard kan worden op niet-essentieel waterverbruik, zoals het terugpompen van water aan de sluizen van kanalen. Vervolgens wordt essentieel waterverbruik bekeken, zoals een tijdelijk verbod op het beregenen van landbouwgrond of op het wassen van de wagen met leidingwater.

Hoe dwingend zijn de maatregelen?

De officiële term - 'afwegingskader' - wijst erop dat het niet om dwingende maatregelen gaat. 'Het gaat om een beslissingsondersteunend instrument, geen beslissingsnemend instrument', zegt KUL-professor en waterbouwkundige Patrick Willems, die het plan mee uitwerkte. 'Het moet burgemeesters, gouverneurs en andere beleidsverantwoordelijken helpen de knoop door te hakken op momenten van acute droogte.'

Dat zegt ook het kabinet van minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA). 'Dankzij dit afwegingskader kunnen gouverneurs en lokale besturen bij extreme droogte wetenschappelijk onderbouwde beslissingen nemen en hoeven ze niet langer op hun buikgevoel af te gaan. Voor elke maatregel zijn de kosten en de effectiviteit berekend, wat samen met de terreinkennis van lokale besturen weloverwogen beslissingen mogelijk maakt.'

Dat drinkwater uit de kranen stroomt, is de eerste prioriteit.
Patrick Willems
KUL-professor en waterbouwkundige

Bestaat een risico op drinkwatertekort?

Tijdens de intense droogte in mei vorig jaar kwam in de gemeente Overijse tijdelijk geen drinkwater meer uit de kraan. Worden zulke situaties dankzij het nieuwe plan vermeden? 'De drinkwatersector wordt zo lang mogelijk ontzien', zegt Willems. 'Dat drinkwater uit de kranen stroomt, is de eerste prioriteit. Dat wil niet zeggen dat we huishoudens niet moeten aanmoedigen spaarzaam met leidingwater om te gaan.'

Op dit ogenblik is er volgens Willems geen gevaar voor drinkwatertekort. 'Maar Vlaanderen is door zijn hoge bevolkingsdichtheid een kwetsbaar gebied. De hoeveelheid drinkwater per persoon is laag. Door de opwarming van de aarde zullen periodes van droogte almaar frequenter voorkomen. In het slechtste geval moeten we drinkwater aankopen uit buurregio's zoals Wallonië, Noord-Frankrijk en Nederland. Al zullen die op momenten van extreme droogte ook niet staan te springen om veel drinkwater uit te voeren.'

Welke sectoren worden het hardst getroffen?

'Vooral specifieke deelsectoren in de industrie (chemie, beton, voeding, papier) en de landbouw (vlas, grondteelten) kunnen door de maatregelen worden getroffen', zegt Willems. 'Daarnaast komt ook de scheepvaart in het vizier. Dat kan dan gaan om diepgangbeperkingen, een vaarverbod voor plezierboten of het terugpompen van water aan de sluizen van kanalen.'

Een andere reeks maatregelen is gericht op het waterverbruik van huishoudens. 'Het niet-essentiële gebruik van leidingwater moet beperkt blijven. De jongste jaren zagen we al tijdelijke captatie- en sproeiverboden, mogelijk komt dat terug. Mensen mogen dan tijdelijk hun gazon niet beregenen of hun wagen niet schoonmaken met leidingwater.'

Wordt ook de opvang van regenwater bekeken?

'Dit afwegingskader is een reactief plan, maar proactief optreden moet nog altijd de prioriteit krijgen', zegt Willems. Daarvoor verwijst hij naar de Blue Deal, waarmee Demir de droogte wil tegengaan. 'Het gaat dan om het herstellen van de sponsfunctie van de grond, de aanleg van bufferbekkens, enzovoort. Dit plan staat daar los van.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud