nieuwsanalyse

Groen heeft sleutel Duitse politiek in handen

©REUTERS

In Bremen beslisten de groenen om een coalitie te vormen met de SPD en Die Linke, de eerste rood-groen-rode coalitie in het westen van Duitsland. Dat is een teken van de nieuwe groene macht.

De Duitse groenen redden het vel van de sociaaldemocraten (SPD) in Bremen. Op 26 mei verloor de SPD haar positie als grootste politieke partij in de kleinste stadstaat van Duitsland. De groenen, die samen met de SPD bestuurden, konden kiezen: een jamaicacoalitie met de CDU en de liberale FDP vormen of een coalitie aangaan met de SPD en de radicaal-linkse partij Die Linke.

Op 26 mei verloor de SPD haar positie als grootste politieke partij in de kleinste stadstaat van Duitsland.

De groene lijsttrekker Maike Schaefer koos voor de tweede optie. Het belangrijkste argument is dat de partijprogramma’s dichter bij elkaar liggen. Groen geeft daarmee een duidelijk signaal aan Berlijn: de christendemocratische CDU zit niet in een bevoorrechte positie om met de groenen coalities aan te gaan op federaal niveau.

Die zelfbewuste houding is ingegeven door steeds betere verkiezingsresultaten. Bij de Europese verkiezingen in Duitsland werden de ecologisten de tweede partij en bij de deelstaatverkiezingen in Bremen wonnen Die Grünen stemmen, ondanks het verlies van de SPD.

In de peilingen staan de groenen al maanden steevast op de tweede plaats, in een rondvraag van het peilingbureau Forsa werden ze zelfs het nummer een. Donderdag kwam de partij in een peiling van de tv-zender ZDF op 26 procent uit. Dat is de sterkste score sinds 1991. De CDU scoorde amper een procentpunt meer.

Klappen

De groenen vullen de politieke ruimte die de grote coalitie (‘GroKo’) van CDU/CSU en SPD heeft gelaten. Beide partijen kregen klappen bij de Europese verkiezingen. De bar slechte resultaten van de SPD verhulden enigszins dat de CDU ook steeds meer terrein verliest. Als de krachtsverhoudingen van de peilingen kloppen, is Groen niet langer de juniorpartner van de CDU maar een bijna evenwaardige partner.

26 %
Volgens een peiling van de tv-zender ZDF halen Die Grünen 26 procent van de stemmen in Duitsland.

Door in Bremen te kiezen voor een linkse coalitie sturen Schaefer en co. een duidelijk signaal. ‘De coalitiegesprekken in Bremen zijn interessant voor het federale niveau, zeker als de GroKo dit jaar nog valt’, stelt Mujtaba Rahman van de consultant Eurasia Group tegenover Reuters. ‘Velen gaan ervan uit dat de volgende coalitie CDU-groenen wordt, vermoedelijk na de volgende verkiezingen. Bremen laat zien dat ook rood-groen-rood een federale mogelijkheid is.’

In Berlijn staat de federale coalitie onder hoogspanning sinds SPD-voorzitster Andrea Nahles vorig weekend opstapte. Toch gaf zowel de CDU als de SPD aan dat de coalitie voortgezet wordt, ondanks de slechte peilingen.

Personeelsprobleem

Voor de CDU is er ook een personeelsprobleem. De aangewezen opvolgster van kanselier Angela Merkel, Annegret Kramp-Karrenbauer, doet het erg slecht in populariteitspolls en verliest verkiezing na verkiezing. De huidige regering moet nog tot september 2021 voortgaan. Of ze die eindmeet haalt, is onduidelijk.

In het najaar volgen nog drie deelstaatverkiezingen. Verliest de SPD andermaal zwaar, dan kan de partij wel eens de stekker uit de coalitie trekken.

Een doorstart met de groenen komt er zeker niet. De groenen hebben al laten weten dat ze dan vervroegde verkiezingen willen. Die verkiezingen zullen ze vrijwel zeker winnen.

Daarmee profileren Die Grünen zich in Duitsland als het nieuwe linkse alternatief, een plaats die vroeger de SPD toekwam. De ecologisten houden het klimaat op de politieke agenda en ijveren ervoor zo veel mogelijk steden autoluw te maken. Ook in Bremen is dat de bedoeling.

De groenen durven ook taboes aan te pakken. De beruchte ‘zwarte nul’ in het begrotingsbeleid wordt door CDU en SPD gedragen. De groenen stellen daar vragen bij en willen dat meer geld gaat naar investeringen in de belabberde infrastructuur en naar het onderwijs.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud