nieuwsanalyse

Puigdemont lokt Spanje en EU uit hun tent

De Catalaanse ex-premier Carles Puigdemont hoopt op 26 mei een zitje in het Europees Parlement te veroveren. Als hij in dat opzet slaagt, wil hij terugkeren naar Catalonië. ©BELGA

De Catalaanse ex-premier Carles Puigdemont is van plan naar Catalonië terug te keren als hij het eind mei tot Europarlementslid schopt. Die plannen dreigen Spanje en Europa met hoofdbrekens op te zadelen.

Een jaar en vier maanden nadat Puigdemont in het geniep naar België afgereisd was om aan de Spaanse justitie te ontsnappen, lijkt de gewezen Catalaanse premier een nieuwe strategie uitgedokterd te hebben om de onafhankelijkheidsstrijd van zijn regio weer op de internationale agenda te zetten.

De inwoner van Waterloo is vast van plan op 26 mei als lijsttrekker van het Catalaanse Junts per Catalunya (JxCat) een gooi te doen naar een zitje in het Europees Parlement. ‘Het moment is aangebroken om een nieuwe stap te doen in de internationalisering van het Catalaanse recht op zelfbeschikking, recht vanuit het hart van Europa naar de hele wereld’, klonk het op Twitter.

Naar Catalonië

Met zijn kandidatuur lijkt Puigdemont in de eerste plaats Spanje uit zijn tent te willen lokken. De Catalaan is naar eigen zeggen vastbesloten naar Catalonië terug te keren als hij een Europese zetel bemachtigt. ‘Ik ben een vrije burger van de Europese Unie. De Spaanse staat kan met geen enkel juridisch argument verhinderen dat ik me kandidaat stel. En als ik een Europees mandaat verover, ga ik naar Catalonië’, zei hij dinsdag in een gesprek met de Catalaanse radiozender RAC1.

Als Europarlementslid zal ik onschendbaar zijn in de hele EU, dus ook in Spanje.
Carles Puigdemont
Catalaanse ex-premier

De ex-premier maakt zich sterk dat de Spaanse justitie hem bij zijn terugkeer niet kan laten oppakken, ook al loopt nog altijd een arrestatiebevel tegen hem vanwege zijn rol in het onafhankelijkheidsproces. ‘Als Europarlementslid zal ik onschendbaarheid genieten in de hele Europese Unie, dus ook in Spanje’, poneerde hij.

De Spaanse verkiezingscommissie is het daarmee evenwel niet eens. ‘Volgens de verkiezingswet moet een politicus, uiterlijk vijf dagen nadat zijn verkiezing bekrachtigd is, in het Spaanse parlement in hoogsteigen persoon getrouwheid aan de grondwet zweren voor hij zijn Europees mandaat kan opnemen’, stelt Madrid. Een volmacht volstaat volgens de verkiezingscommissie niet.

Europees Parlement

Maar Puigdemont betwist dat. ‘Het reglement van het Europees Parlement is duidelijk. Een lidstaat moet alleen het resultaat van de verkiezingen en de lijst van verkozenen overmaken. Punt’, zei hij tegenover RAC1. Het Europees Parlement lijkt die interpretatie evenwel tegen te spreken. ‘Pas als een politicus voldoet aan alle voorwaarden die gestipuleerd zijn in de verkiezingswet van zijn land, kan hij aanspraak maken op Europese onschendbaarheid.’

Sinds de Catalaanse verkiezingen van eind 2017 blijven de zitjes van de verkozen politici die in de cel of in het buitenland zitten, leeg in het Catalaanse parlement. Op die zetels staan grote gele linten. ©EPA

De kwestie kan Europa later dit jaar flink wat hoofdbrekens bezorgen. Mogelijk bestaat de strategie van Puigdemont erin de Europese leiders te dwingen een standpunt in te nemen over de kwestie. Zullen ze zich in stilzwijgen hullen als Spanje een verkozen Europarlementslid oppakt?

Het kopstuk van JxCat heeft nog een andere optie: voor een Europese primeur zorgen en zijn zitje in het Europees Parlement vacant laten. De Catalaanse nationalisten passen die tactiek al in het parlement in Barcelona toe. Daar plaatsen ze grote gele linten op de zetels die veroverd zijn door politici die in de cel of in het buitenland zitten.

Gematigde Basken

Om al die problemen te vermijden duimen Spanje en Europa wellicht dat een peiling van enkele weken geleden bewaarheid wordt. Die suggereerde dat Puigdemonts partij PDeCat, een pijler van de lijst JxCat, op eigen houtje naast een zitje in het Europees halfrond zou grijpen.

De afgelopen jaren sloeg de Catalaanse partij de handen in elkaar met de gematigde Baskische PNV. Het is nog niet duidelijk of de twee ook dit keer weer samen optrekken. Dan is er nog de vraag of de Basken Puigdemont het kopmanschap van de tandem gunnen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud