Tsjechië kiest president

©AFP

Een pro-Russische stokebrand versus een gematigde prof. De presidentsverkiezingen in Tsjechië vandaag en morgen zijn een keuze tussen uitersten.

‘Het is onze missie de democratie en de vrijheid te verdedigen die in dit land duidelijk onder vuur liggen.’ In de strijd om het hoogste ambt presenteert universiteitsprofessor Jiri Drahos zich als het beschaafd alternatief voor de ontslagnemende president Milos Zeman, die de voorbije jaren wild om zich heen schopte. De Europese Unie, vluchtelingen en moslims moesten het ontgelden. Drahos en Zeman nemen het vandaag en morgen tegen elkaar op in de tweede en laatste ronde van de presidentsverkiezingen.

Afgaande op de opiniepeilingen belooft het een nek-aan-nekrace te worden. Zeman won twee weken geleden weliswaar de eerste stemronde met 38 procent, terwijl Drahos genoegen moest nemen met 26 procent van de stemmen. Maar de 68-jarige Drahos krijgt bij zijn herkansing de steun van de meeste tegenkandidaten uit de eerste ronde. Volgens een laatste peiling zou hem dat de overwinning opleveren, al blijft het een dubbeltje op zijn kant.

Keuze bepalend voor oost versus west in EU

Bij een zege voor Drahos zal in de Europese hoofdkwartieren in Brussel alvast een zucht van verlichting worden geslaakt. Daar zijn ze Zeman liever kwijt dan rijk. De 73-jarige Zeman ontpopte zich de voorbije vijf jaar tot een ongeleid projectiel. Hij maakte geen geheim van zijn bewondering voor autoritaire leiders als de Russische president Vladimir Poetin en diens Chinese evenknie Xi Jinping. Terwijl andere Europese leiders, wegens de Oekraïne-crisis, Rusland meden als de pest, draafde Zeman af en aan in Moskou.

Zeman behoort tot het clubje leiders in Centraal- en Oost-Europa dat steeds kritischer staat tegenover de Europese Unie en de Commissie, met de Hongaarse premier Viktor Orbán en de Poolse sterke man Jaroslaw Kaczynski als vaandeldragers. Het symbooldossier in hun stugge weerstand was het vluchtelingendossier. De Visegradlanden - Tsjechië, Hongarije, Polen en Slovakije - tekenden verzet aan tegen de verplichte spreiding van vluchtelingen over alle EU-lidstaten.

De Tsjechische president wond er geen doekjes om en spiegelde zich aan zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump. Hij excelleerde in virulente aanvallen tegen moslims, die hij bestempelde als ‘criminelen die de sharia willen invoeren in plaats van te integreren’. Vluchtelingen maakten volgens hem deel uit van een ‘georganiseerde invasie’. Zeman riep de bevolking daarom op zich te wapenen tegen een ‘super-Holocaust’.

Uitdager Drahos is tegenpool Zeman

Zijn tirades leverden Zeman een ruime schare aanhangers op. Maar veel Tsjechen vrezen dat hij in zijn onstuimigheid het land de vernieling inrijdt. Zij kijken daarom reikhalzend naar zijn uitdager Drahos, een hoogleraar chemie en tot voor kort de baas van ’s lands Academie voor Wetenschappen.

Ik wil onze bondgenoten tonen dat we een betrouwbare partner kunnen zijn.
jiri drahos
presidentskandidaat

Als onafhankelijke kandidaat predikt Drahos gematigdheid in Europa. ‘Ik wil onze bondgenoten tonen dat ze ons kunnen vertrouwen, dat we een betrouwbare partner zijn die gelooft in de euro-Atlantische beschaving.’

Zeman zet zijn rivaal graag weg als een slap figuur - zijn woordvoerder vergeleek hem met een kamerplant - die geen kaas gegeten heeft van politiek en ongetwijfeld zal buigen voor de dictaten van de Europese Commissie. Lees: Drahos zal de grenzen openzetten voor hordes vluchtelingen. ‘Stop de migranten en Drahos. Dit land is van ons. Stem Zeman’, staat te lezen op enorme affiches die in heel het land hangen.

Maar ondanks zijn liefdesbetuigingen aan de Europese solidariteit is ook Drahos gekant tegen de verplichte quota die de Commissie oplegt voor de opvang van vluchtelingen. Als hij Zeman van de troon stoot, zal alvast op dat vlak niet veel veranderen. Met zijn zachte aanpak kan hij wel de rechts-populistische koorts in Centraal-en Oost-Europa doen dalen. Het kan een eerste stap zijn om de kloof tussen de west- en de oostflank in de EU te dichten.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud