VS opperen boycot Winterspelen Peking in 2022

Als alles volgens planning verloopt, is Peking in februari 2022 de gaststad voor de Olympische Winterspelen. ©REUTERS

Het mensenrechtenparcours van China zadelt de internationale gemeenschap met hoofdbrekens op in de aanloop naar de Olympische Winterspelen van 2022. De VS polsen hun bondgenoten over een boycot. Is dat realistisch en brengt die zoden aan de dijk?

Vier februari 2022. Die datum staat al bijna vijf jaar met rood omcirkeld in de agenda van Xi Jinping. Dan opent de Chinese leider de 24ste editie van de Olympische Winterspelen. Ruim twee weken zetten 's werelds beste skiërs, langlaufers, schansspringers, biatleten, (kunst)schaatsers, ijshockeyers, shorttrackers, rodelaars, bobsleeërs en beoefenaars van curling en skeleton zich in om in Peking de hoogste mondiale sportonderscheiding te veroveren.

Tenzij politieke manoeuvres alsnog roet in het eten gooien. De toekenning van het evenement aan de Chinese hoofdstad is niet onomstreden. Al maanden sporen meer dan 160 mensenrechtengroeperingen het Internationaal Olympisch Comité (IOC) aan de Winterspelen van 2022 te verplaatsen naar een ander land. 'Vanwege zijn mensenrechtenparcours verdient China zo'n event niet', luidt het.

De essentie

  • De Verenigde Staten hebben bij hun bondgenoten een ballon opgelaten over een boycot van de Olympische Winterspelen van Peking in februari 2022.
  • De optie moet volgens Washington op tafel gelegd worden wegens het slechte mensenrechtenrapport van China.
  • Diplomaten en analisten schatten de kans op een harde boycot, zoals tijdens de Olympische Zomerspelen van 1980 in Moskou, klein in.
  • Ze vermoeden dat de VS en hun bondgenoten van die optie afzien uit schrik voor politieke en economische strafmaatregelen door de Chinezen.
  • Een diplomatieke boycot, waarbij landen een minder vooraanstaande politieke delegatie naar Peking afvaardigen, achten ze wel mogelijk.

Minderheden

De activisten verwijten Peking de politieke vrijheden in de Britse oud-kolonie Hongkong alsmaar meer in te perken. Ze wijzen ook op China's groeiende verzet tegen zelfbestuur in Taiwan. En ze wrijven Xi Jinping en co. een systemische discriminatie van etnische minderheden in de autonome regio's Tibet en Xinjiang aan.

Vooral de situatie in dat laatste gebied haalde de voorbije maanden de internationale media. Mensenrechtenexperts klaagden de behandeling van de Oeigoeren aan. Volgens hen zitten meer dan 1 miljoen leden van die moslimminderheid in Xinjiang opgesloten in kampen, waar ze het slachtoffer zouden zijn van dwangarbeid en gedwongen sterilisatie.

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken bestempelde de 'Chinese repressie' tegen de Oeigoeren vorige week zelfs als 'genocide'. Samen met Canada, het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie kondigde Washington ook sancties af tegen Chinese functionarissen die het beleid rond de Oeigoeren uitstippelden.

Maar veel indruk maken de demarches niet in Peking. De op een na grootste economie ter wereld wijst de westerse beschuldigingen steevast van de hand. En sancties beantwoordt China onverstoorbaar met een salvo vergeldingsmaatregelen tegen westerse functionarissen.

Frontvorming tegen China

Tot frustratie van het Westen. Sinds het aantreden van president Joe Biden zoeken de traditionele bondgenoten elkaar steeds nadrukkelijker op om een front te vormen tegen de Aziatische reus. Tijdens die gesprekken zijn manoeuvres rond de Olympische Winterspelen van 2022 blijkbaar ter sprake gekomen.

Een boycot van de Spelen is een optie die op tafel ligt. We willen die piste zeker bespreken.
Ned Price
Woordvoerder Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken

'Een boycot van de Spelen is een optie die op tafel ligt. We willen die piste zeker bespreken... Een gecoördineerde benadering is niet alleen in ons belang, maar ook in het belang van onze bondgenoten en partners', antwoordde Ned Price, de woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken, dinsdag op de vraag of de VS een boycot met andere westerse landen bespraken.

Nadat Amerikaanse media de uitspraak opgepikt hadden, verspreidde Buitenlandse Zaken in Washington een mededeling waarin het stelde 'een gezamenlijke boycot niet te bespreken of besproken te hebben' met zijn partners. Maar twee bondgenoten van de VS bevestigden aan de Britse zakenkrant Financial Times dat die piste wel degelijk aan bod gekomen is in het overleg over China. In diplomatieke kringen in Brussel is te horen dat over een boycot op Europees niveau nog niet gepraat is.

Afghanistan

Het zou niet de eerste keer zijn dat de VS om politieke redenen wegblijven van een groot sportevenement. In 1980 boycotten ze, met 64 andere landen, de Olympische Zomerspelen in Moskou uit protest tegen de Sovjet-invasie van Afghanistan.

China zal landen die de Spelen in Peking boycotten, politiek of economisch straffen.
Experts Eurasia Group

Zo'n nieuwe 'harde boycot' achten diplomaten en analisten weinig waarschijnlijk. 'Boycots van sportevenementen leidden nog maar zelden tot politieke veranderingen', stippen ze aan. Bovendien kan zo'n demarche als een boemerang terugkeren. 'China zal landen die de Spelen in Peking boycotten, politiek of economisch straffen', zegt het Amerikaanse adviesbureau Eurasia Group. Dat vooruitzicht kan angst inboezemen.

Experts verwijzen naar het lot dat veel westerse bedrijven beschoren is. Opgejut door de staatsmedia riepen Chinese consumenten de afgelopen weken online op giganten als H&M, Nike, Adidas en Uniqlo te boycotten omdat die bedenkingen uitten bij de mensenrechtensituatie in Xinjiang en weigeren nog langer katoen te gebruiken uit die provincie.

Diplomatieke boycot

Een diplomatieke boycot van de Winterspelen van 2022 valt volgens experts van de Eurasia Group niet uit te sluiten. 'De VS, Canada, het VK, Australië en Europese lidstaten kunnen verkiezen geen officiële delegatie naar Peking te sturen of minder vooraanstaande vertegenwoordigers de openings- en slotceremonie te laten bijwonen.'

Dat laatste scenario pasten de VS in 2014 al toe. Uit protest tegen de Russische antihomowetten vaardigde toenmalig president Barack Obama een onopvallende delegatie af naar de Winterspelen in Sotsji.

Jesse Owens op de Olympische Spelen van 1936 in Duitsland. ©BELGAIMAGE

Of het in 2022 weer zover komt, is onzeker. De Amerikaanse politiek zit niet op een lijn over de kwestie. Terwijl meerdere Republikeinen een boycot genegen zijn, zien sommige diplomaten net meer heil in een sportieve triomf van de VS voor de ogen van Xi Jinping.

'Je kan beter naar Peking trekken en de Spelen domineren', tekende de Amerikaanse zender CNBC op bij een bron op het ministerie van Buitenlandse Zaken. 'Ik verkies het scenario-Jesse Owens', zei de diplomaat. Hij alludeerde op de vier gouden medailles die de Afro-Amerikaanse sprinter op de Olympische Zomerspelen van 1936 in nazi-Duitsland behaalde voor de ogen van Adolf Hitler.

En de machthebbers in China? Die lijken er voorlopig gerust op dat Peking begin 2022 gaststad is voor 'volwaardige' Spelen. 'Elke inspanning om het event te boycotten is tot mislukken gedoemd. We hebben er het volste vertrouwen in dat het succesvolle en buitengewone Spelen worden.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud