Ook Congolese kerk strijdt voor vertrek Kabila

Sinds het begin van het jaar komen in Congo tal van inwoners op straat om te betogen tegen het onwettige presidentschap van Joseph Kabila. ©REUTERS

Met de steun van de invloedrijke katholieke kerk hoopt de Congolese bevolking een einde te maken aan het ongrondwettelijke presidentschap van Joseph Kabila.

‘De Congolezen zijn gedegouteerd en woest op de president. Ze zullen niet stoppen met betogen tot Kabila opstapt.’ De Vlaming Ivan Godfroid, regionaal directeur in Congo voor Rikoto (Vredeseilanden), woont sinds 2010 in het land en volgt de ontwikkelingen al geruime tijd op.

Sinds het begin van het jaar komen in Congo opnieuw tal van inwoners op straat om te betogen tegen het onwettige presidentschap van Joseph Kabila. Vorig weekend vielen daarbij zes doden en tientallen gewonden. Ook tijdens het weekend van oudejaar kwam het tot hevige confrontaties tussen de betogers en de ordetroepen in de hoofdstad Kinshasa.

Er kunnen alleen geloofwaardige verkiezingen plaatsvinden zonder Kabila, maar spontaan zal hij nooit vertrekken.
Ivan Godfroid
Directeur Congo voor Rikoto

De overheid legde het internet- en het sms-verkeer meermaals aan banden om te voorkomen dat manifestaties werden beraamd en dat beelden van het gewelddadige optreden van de politie de buitenwereld bereikten.

De Congolezen zijn misnoegd omdat Kabila eind 2016 had moeten aftreden, toen zijn tweede en finale ambtstermijn afliep. De zogenaamde Sylvesterakkoorden verlengden zijn presidentschap tot eind vorig jaar. Hij moest tegen dan nieuwe verkiezingen organiseren zonder zich zelf kandidaat te stellen. Maar Kabila legde die akkoorden, die nochtans goedgekeurd werden door de meerderheid en de oppositie, naast zich neer en weigerde te vertrekken.

Het was vrijdag exact 17 jaar geleden dat Kabila aan de macht kwam. Hij volgde zijn vermoorde vader Laurent Désiré op. Sinds 2006, het jaar van de laatste democratische presidentsverkiezingen, gaat het volgens Godfroid alleen maar achteruit met Congo. ‘Kabila houdt zich enkel bezig met het voortdurend verwerven van meer macht. Hij toont geen enkele empathie en trekt zich geen moer aan van de omstandigheden waarin zijn bevolking leeft.’

China

©Mediafin

Dat de oppositie in Kinshasa al jaren geen uniform blok vormt, leidt er mee toe dat Kabila nog steeds op de presidentsstoel zit. Zijn tegenstanders zijn niet in staat een tegengewicht te bieden en Kabila is een meester in het hen uiteenspelen door ze stuk voor stuk om te kopen.

Ook China houdt de president in het zadel. Bijna de helft van de export van de Congolese economie gaat naar het land. (zie kaart) Vooral geraffineerd koper en kobalt worden uitgevoerd. China houdt zich op de vlakte over de wanpraktijken van Kabila.

Het is niet de eerste keer dat het tot schermutselingen komt tussen betogers en ordetroepen in Congo. In december 2016 vielen tientallen doden toen Kabila’s termijn officieel eindigde. Sindsdien blijft hij zich aan de macht vastklampen.

Bij de recente manifestaties valt op dat ook de kerk betrokken is. De kerkelijke leiders bemiddelden nog voor de Sylvester-akkoorden in de hoop tot een oplossing te komen. Omdat Kabila de akkoorden nu openlijk heeft genegeerd, keren ook zij zich tegen hem.

Het hoofd van de Congolese katholieke kerk zei eerder deze week dat Congo een gevangenis is geworden onder het presidentschap van Kabila. ‘De kerkleiders voelen zich bij de neus genomen en misbruikt. Ze dachten dat dialoog en overtuigingskracht de juiste instrumenten waren om tot een politieke oplossing te komen, maar nu beseffen ze dat dat niet het geval is’, zegt Godfroid.

Zondagsmis

Verschillende bisschoppen riepen vorig weekend op na de zondagsmis op straat te komen en op een vredige manier het ontslag van de president te eisen. Priesters protesteerden in hun gewaden zij aan zij met de inwoners. De betogingen in 2016 werden vooral georganiseerd door jongeren- en sociale bewegingen. Dat nu ook de kerkelijke leiders samen met de bevolking oproepen tot het vertrek van de president en zich mengen in de problematiek, is een belangrijk evolutie. De invloed en de macht van de kerk in de Congolese maatschappij vallen niet te onderschatten.

Dat de oppositie in Kinshasa al jaren geen uniform blok vormt, leidt er mee toe dat Kabila nog steeds op de presidentsstoel zit.

De oppositie springt mee op de kar. Toch kan ze geen alternatieven aanreiken. ‘Dat is een van de redenen waarom de kerk net nu zo stevig uit de hoek komt. Als zelfs de politieke partijen niet in staat zijn een oplossing te vinden, moeten wij het maar doen, redeneert ze’, zegt Godfroid. Volgend weekend komen de priesters opnieuw massaal op straat.

De zogenaamde onafhankelijke electorale commissie van Congo belooft nieuwe presidentsverkiezingen op 23 december 2018. De kans dat Kabila die datum respecteert, is klein. ‘Het vastpinnen van die datum is geen resultaat van een politiek akkoord zoals het Sylvesterakkoord’, zegt Godfroid. ‘Als je ziet dat Kabila zelfs een politiek akkoord naast zich neerlegt, is de kans klein dat na 23 december een nieuwe president aan de macht komt. Er kunnen alleen geloofwaardige verkiezingen plaatsvinden zonder Kabila, maar spontaan zal hij nooit vertrekken. Enkel een militair initiatief kan hem doen opstappen.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud