Advertentie

De lont is eruit, maar het kruitvat zit voller dan ooit

De feestvreugde in Gaza was groot. ©Photo News

Na elf dagen dodelijk geweld kwam een staakt-het-vuren uit de bus tussen Israël en Hamas. Hoewel beide kampen de overwinning claimen, maakt het conflict duidelijk hoe haatdragend en explosief het land is geworden.

Het was feest donderdagnacht in Gaza. Na elf dagen van Israëlische bombardementen gingen de Gazanen massaal de straat op om het einde van het conflict te vieren. Tot diep in de nacht toeterden auto’s en werd kleurrijk vuurwerk afgeschoten boven verwoeste huizen.

Donderdagavond kwam een staakt-het-vuren uit de bus tussen de Israëlische regering en Hamas. Het bestand ging donderdagnacht in en lijkt stand te houden. De gevechten, waarbij 269 doden vielen, worden gestaakt.

Beide kampen kunnen de overwinning claimen. Langs Palestijnse kant is de winnaar Hamas, de islamitische beweging die in 2007 de macht overnam in Gaza en op de terreurlijst staat van de EU.

Ondanks de schade wordt Hamas meer dan ooit geassocieerd met ‘verzet’ en ‘daadkracht’.

Verschillende commandanten van de militaire tak van Hamas zijn gesneuveld en hun beruchte tunnelsysteem voor wapens en strijders werd zwaar beschadigd. Maar ondanks die schade wordt Hamas nu meer dan ooit geassocieerd met ‘verzet’ en ‘daadkracht’, terwijl de Palestijnse Autoriteit - aan de macht in de Westelijke Jordaanoever - onmacht tegen de bezetting wordt aangewreven.

Politiek overleven

Langs Israëlische kant is de winnaar de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. Hij sloeg bijzonder hard terug toen Hamas elf dagen geleden met zelfgemaakte raketten voor het offensief koos. Met dat optreden kan ‘Bibi’ politieke winst boeken. Niet toevallig noemde hij de operatie een ‘uitzonderlijk succes’.

Voor het uitbreken van het conflict leek Netanyahu nog op weg naar de politieke uitgang. Zeker toen hij er na de verkiezingen van 23 maart niet in slaagde om een levensvatbare coalitie op de been te brengen. Zijn grote rivaal Yair Lapid mocht zelfs het formatiestokje overnemen en proberen een anti-Netanyahu-regering, mét Arabische partijen, op de been te brengen. Die optie lijkt nu dood en begraven. En dat biedt Netanyahu nieuwe kansen.

Een eenduidige overwinning voor Netanyahu is het allerminst. Israël werd in het hart getroffen en zijn politiek spel wordt op de korrel genomen door rechts en links.

Maar een eenduidige overwinning voor Netanyahu is het allerminst. Hoewel de militaire overmacht van Israël elf dagen op elk televisiescherm te zien was, werd duidelijk hoe kwetsbaar de Israëli’s zijn zonder hun hightech luchtafweersysteem Iron Dome. Israël werd in het hart getroffen. Huizen werden vernield, er vielen doden.

Netanyahu's politiek spel wordt ook op de korrel genomen door rechts en links. ‘Dus wat is het doel van de operatie? Wapenstilstand?’, sneerde Merav Michaeli, de voorzitster van de partij Labor in Israël vrijdagochtend op Twitter. ‘Zal Netanyahu weer geld overmaken zodat Hamas in de volgende ronde nog meer raketten op ons kan lanceren? Netanyahu gebruikt dit alles om Hamas en zichzelf te versterken.’

‘Jammer dat er geen doden vielen’

De verliezers zijn uiteraard de slachtoffers. Langs Palestijnse kant vielen 243 doden, waaronder 66 kinderen. Langs Israëlische kant vielen 12 doden, waaronder 2 kinderen. Meer dan 500 huizen werden met de grond gelijkgemaakt. 75.000 Palestijnen werden dakloos.

De andere grote verliezers zijn de Palestijnen die in Israël wonen. Terwijl Hamas en Israël elkaar met raketten en bommen bestookten, braken er hevige rellen uit in gemengde Arabisch-Joodse steden. Dit is niet Gaza, Oost-Jeruzalem of de Westelijke Jordaanoever, maar Israël zelf.

Sprekend was de berichtgeving van een Israëlische journalist, Kobi Finkler, woensdag. Finkler berichtte in een live-uitzending over een raket die werd afgevuurd vanuit Libanon en explodeerde in een voetbalveld in de Arabische stad Shefa-Amr. ‘Helaas heeft het daar niet geleid tot massale doden’, zei de man op de Israëlische tv-zender Channel 20. Hoewel hij ontslagen werd, toont het aan hoe vijandig en haatdragend de Israëlische samenleving is geworden.

Egypte

De Amerikaanse president Joe Biden reageerde donderdagnacht opgelucht. De Amerikanen hadden de voorbije drie dagen de druk op Netanyahu opgevoerd om tot een de-escalatie te komen. Bidens geduld met Netanyahu, die hij al vier decennia kent, was op.

Maar ere wie ere toekomt. De Egyptenaren hebben het bestand uit de brand gesleept. Het buurland van Israël praatte met beide kampen. Dat doen de VS en de Europese Unie niet. Principieel hebben ze geen formele contacten met Hamas, die op de Europese terreurlijst staat.

Ook de timing van het bestand is geen toeval. De communicatie van Israël kwam precies op het moment dat de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties zich boog over het geweld. Na drie mislukte sessies van de Veiligheidsraad vonden vele landen dat het welletjes was geweest.

Omdat Netanyahu pal in het midden van de tussenkomsten akkoord ging met een staakt-het-vuren bleek de VN-vergadering plots zonder voorwerp.

Dat de hele wereld zich donderdag in de Algemene Vergadering van de VN uitsprak over een lopende oorlog was zonder twijfel een diplomatieke blamage voor Israël. Omdat Netanyahu pal in het midden van de tussenkomsten akkoord ging met een staakt-het-vuren, bleek de VN-vergadering plots zonder voorwerp. Het politiek beest Netanyahu zette zo de speechende landen in hun hemd.

Wat nu?

Hoe moet het nu verder? Na de eerste euforie is het een kwestie van tijd voor de grote moedeloosheid opnieuw overheerst. Kan dit conflict ooit opgelost raken?

De tweestatenoplossing - uitgedokterd in de jaren 90 - is zinloos als de bouw van Israëlische nederzettingen gewoon voortgaat. Er blijft weinig territorium over voor een Palestijnse staat als de Westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem almaar meer wordt ingepalmd door Israëlische kolonisten.

Ondertussen blijft Gaza wat het nu al 15 jaar is. Twee miljoen mensen, opeengepakt als mieren, op een lap grond van amper 365 vierkante kilometer. Onderhevig aan een Israëlische blokkade, met weinig perspectieven. Een nieuw recept is nodig. Anders is het een kwestie van tijd voordat de film van de laatste elf dagen zich opnieuw afspeelt.

Vrijdagmiddag, zo’n twaalf uur na het staakt-het-vuren, kwam het opnieuw tot botsingen op de Tempelberg in Jeruzalem. Precies op de plek waar het 11 dagen geleden allemaal begon. Volgens de Palestijnse hulpdiensten werden vijftien mensen gewond nadat de Israëlische politie onder meer rubberkogels had ingezet.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud