nieuwsanalyse

De vergane glorie van een Duitse grootbank

©REUTERS

De bankencrisis lijkt wel een never ending story. We zitten inmiddels aan het derde seizoen van deze dramareeks. De hoofdrol in de jongste aflevering is weggelegd voor Deutsche Bank, een Europese bankreus.

‘Laten we wat geld bijeenbrengen om Deutsche Bank te kopen, en die dan om te dopen tot Turkish Bank’, suggereerde Yigit Bulut, een topadviseur van de Turkse president Recep Tayyip Erdogan, deze week. Turkije zit zelf in lastige economische en financiële papieren. Maar een gooi doen naar de grootste bank van Duitsland is geen onmogelijke opdracht. Door de koersval van het Deutsche- aandeel bedraagt de beurskapitalisatie nog amper 15 miljard euro. Natuurlijk was het voorstel van Bulut niet ernstig te nemen, hij wilde enkel Duitsland wat jennen.

Deutsche Bank gaat door een erg moeilijke periode. De bank kampt met een povere rendabiliteit. Het bericht dat ze in de VS een boete riskeert van 14 miljard dollar voor de verkoop van hypotheekobligaties in 2006 en 2007, heeft de beleggers de stuipen op het lijf gejaagd. Het aandeel zakte gisteren zelfs even onder 10 euro, wat als een absolute alarmdrempel wordt beschouwd. Als Deutsche het geld voor de boete effectief op tafel moet leggen, zou zijn al fragiele kapitaalbasis nog verder worden ondermijnd. ‘Het Amerikaanse ministerie van Justitie dreigt zelf een systemische crisis in de internationale financiële sector te veroorzaken’, hekelde de krant The Wall Street Journal.

Wat nu met Deutsche Bank gebeurt, geeft een groot déjà-vugevoel. Hetzelfde speelde zich in 2008 rond Fortis af.

Iedereen gaat ervan uit dat Deutsche Bank wel zal kunnen schikken voor een aanzienlijk lager bedrag, en dat de solvabiliteit niet meteen in gevaar is. Maar meer slecht nieuws zal de bank niet aankunnen. Deutsche Bank heeft te lijden van het zwakke economische klimaat, de hevige concurrentie op de thuismarkt en internationaal, en de extreem lage rente.

ECB-voorzitter Mario Draghi kwam afgelopen week zijn beleid verdedigen in de Bondsdag, het Duitse parlement. Daar werd hij door sommigen mee verantwoordelijk gesteld voor de problemen van de Duitse bank. Draghi verweerde zich. ‘Als een bank een groot risico vormt voor de financiële stabiliteit, komt dat niet door de lage rente. Dan moeten er andere oorzaken zijn’, zei hij. Draghi heeft gelijk. Deutsche betaalt vandaag de prijs voor zijn kaduke businessmodel. De bank, een paar decennia geleden nog de robuuste financier én aandeelhouder van de grote Duitse bedrijven, heeft dat model ingeruild voor een op Angelsaksische leest geschoeide zakenbank die zich met de grote jongens van Wall Street wilde meten. Dat is de bank slecht bekomen.

Bestorming

Maar ook al heeft Draghi gelijk, als het slecht afloopt met Deutsche Bank zal dat hem zwaar worden aangerekend. Het is niet uitgesloten dat woedende Duitse spaarders dan de ECB-toren in Frankfurt bestormen.

De ECB-voorzitter heeft er dus alle belang bij dat Deutsche Bank overeind blijft. En hij niet alleen. Deutsche heeft een portefeuille van afgeleide producten van 42.000 miljard euro, met tal van andere financiële spelers als tegenpartijen. Als Deutsche Bank omvalt, zal dat een domino-effect veroorzaken in de internationale financiële wereld. De schokgolf zal groter zijn dan die na het faillissement van de Amerikaanse zakenbank Lehman Brothers in 2009. Het IMF catalogeerde de Duitse bank eerder dit jaar als de risicovolste systemische bank ter wereld.

Beleggers overdrijven altijd. De daling van de aandelenkoers zegt niet noodzakelijk iets over de financiële robuustheid van Deutsche Bank. De kapitaalratio’s liggen niet zoveel lager dan die van andere grote Europese banken. Het management van de bank zegt dat er geen probleem is. ‘Deutsche Bank is de speelbal van geruchten’, titelde de krant Handelsblatt.

Geruchten kunnen echter een desastreuze spiraal op gang brengen omdat ze het vertrouwen in de bank aan het wankelen brengen. Beleggers dumpen het aandeel en de daling van de aandelenkoers maakt andere partijen dan weer zenuwachtig. Een paar internationale zakenkranten meldden gisteren dat hefboomfondsen een deel van hun business hebben weggehaald bij Deutsche Bank. Dat bericht bezorgde het aandeel een nieuwe uppercut. Waardoor wellicht nog andere klanten hun geld weghalen bij de bank. Wat nu met Deutsche Bank gebeurt, geeft een groot déjà-vugevoel. In het najaar van 2008 speelde hetzelfde scenario zich af rond Fortis.

‘Er zijn krachten aan het werk die ons willen verzwakken’, zei John Cryan, de CEO van Deutsche Bank. Complottheorieën formuleren zet echter geen zoden aan de dijk. Als Deutsche Bank de neerwaartse spiraal wil doorbreken, zal ze op korte termijn haar kapitaalbuffer op een significante manier moeten versterken.

Prullenmand

Geen eenvoudige opdracht. Deutsche Bank kan enkele participaties verkopen. Ze is daar al mee bezig. Maar als dat onder grote druk moet gebeuren, kan ze daar geen goede prijs voor krijgen. Vers kapitaal ophalen? Als de aandelenkoers op een dieptepunt staat, geeft dat een enorme verwatering voor de bestaande aandeelhouders. En wie wil er nú geld investeren in Deutsche Bank? ‘De volatiliteit van de bankaandelen schrikt de investeerders af’, zei Tidjane Thiam, de topman van Credit Suisse, afgelopen week.

Een andere optie is dat de Duitse overheid Deutsche Bank een reddingsboei toewerpt. Maar bondskanselier Angela Merkel sloot die mogelijkheid deze week uit. De Europese regels verbieden dat - eerst moeten de aandeel- en obligatiehouders mee in het bad getrokken worden. En Berlijn hamerde daar stevig op toen de Italiaanse regering de voorbije maanden enkele noodlijdende banken wilde helpen.

Gezien het belang van Deutsche Bank voor de Duitse economie kan de bondsregering het zich echter niet veroorloven de bank te laten kapseizen - ook niet omdat dat desastreuze gevolgen zou hebben voor de financiële sector wereldwijd. En de Duitse overheidsfinanciën kunnen een flinke portie overheidssteun voor Deutsche Bank wel verteren.

Het zou wel een inbreuk zijn op de Europese afspraken voor de aanpak van probleembanken. Die afspraken mogen dan in de prullenmand. Het zij zo. De regels zijn in de praktijk toch niet werkbaar, erkennen zelfs sommige Europese bankentoezichthouders.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud