analyse

Klimaat op het VN-podium, brexit in de coulissen

De Zweedse klimaatactiviste Greta Thunberg op de jongerenklimaattop in het hoofdkwartier van de Verenigde Naties in New York, afgelopen vrijdag. ©REUTERS

De staatshoofden en regeringsleiders van de 193 VN-landen zijn maandag in New York voor de jaarlijkse algemene vergadering. Het officiële hoofdthema is klimaat, maar in de wandelgangen zullen de geopolitieke spanningen het gespreksonderwerp zijn.

In New York gaat maandag de jaarlijkse hoogmis van de diplomatie van start. De staatshoofden en regeringsleiders van de 193 landen van de Verenigde Naties komen er bijeen op de 74ste algemene vergadering.

Voor het eerst gaat maandag een Top voor Klimaatactie van start, waar tientallen staats- en regeringsleiders worden verwacht.

De 74ste sessie staat voor een groot stuk in het teken van de strijd tegen de klimaatopwarming. Voor het eerst gaat maandag een Top voor Klimaatactie van start, waar tientallen staats- en regeringsleiders worden verwacht. De klimaatactiviste Greta Thunberg reisde voor de top de voorbije weken met een zeilboot naar de Verenigde Staten. De voorbije dagen werden in 150 landen klimaatmarsen gehouden.

Bolsonaro en Trump

De top legt de kloof bloot tussen de landen die voorop willen lopen in de strijd tegen de opwarming van de aarde en zij die afwachten. De Amerikaanse president Donald Trump zal er niet zijn, evenals zijn Braziliaanse ambtsgenoot Jair Bolsonaro. Die ligt onder vuur voor zijn weifelende reactie op de branden in het Amazonewoud.

Ook België neemt het woord op die klimaatconferentie, ook al is de federale regering ontslagnemend. Dat bemoeilijkt de opdracht voor ons land om tegen het einde van het jaar een klimaatplan dat coherentie vindt tussen de plannen van de Vlaamse, Brusselse, Waalse regering en ontslagnemende federale regering in te dienen bij de Europese Commissie.

Vanuit Europa zullen landen als Frankrijk en Duitsland zich profileren als de beste leerlingen van de klas. De Duitse bondskanselier Angela Merkel hakte vrijdag na een marathonzitting nog knopen door over een Duits klimaatbeleid, waarbij diesel, benzine en vliegtuigreizen duurder worden.

Iran

Toch zal het klimaat niet alle aandacht opeisen. Er heersten grote spanningen rond de nucleaire deal met Iran, waar de Verenigde Staten vorig jaar uitstapten. Die beslissing heeft de spanningen tussen Trump en Iran doen oplopen, zeker omdat Trump in het Midden-Oosten de kaart trekt van de Iraanse rivaal Saoedi-Arabië.

Er is nog veel werk te doen.
Boris Johnson
Britse premier

De VS ziet in de aanslag op de grootste olie-installatie van Saoedi-Arabië de hand van Iran. En de voorbije maanden liep aan de kust van Iran in de Straat van Hormuz, een flessenhals voor het internationale olieverkeer, de spanningen op nadat enkele tankers werden gekaapt. De diplomatieke vraag in New York wordt daarom of Trump de Iraanse president Hassan Rohani ontmoet.

Verwacht wordt dat tal van internationale spanningen de gesprekken in de coulissen zullen domineren: Noord-Korea, de protesten in Hong-Kong, de brexit, de handelsoorlog tussen de VS en China, maar ook klassieke problemen zoals de situatie in Libië, het Midden-Oosten, Afghanistan en Kashmir.

Michel en Johnson

De Britse premier Boris Johnson ziet in New York Merkel, de  Franse president Emmanuel Macron, de Ierse premier Leo Varadkar en de ontslagnemende voorzitter van de Europese Raad Donald Tusk en diens opvolger Charles Michel. 'Er is nog veel werk te doen,' zei Johnson vlak voor zijn vertrek.

De Croo wel, Reynders niet

De dubbele rol van Charles Michel maakt voor hem de algemene vergadering van de VN extra druk, vooral omdat België een drukke agenda heeft. België maakt sinds 1 januari voor twee jaar deel uit van de Veiligheidsraad.

De ontslagnemende minister van Buitenlandse Zaken zal uitzonderlijk niet aanwezig zijn. Didier Reynders (MR), die kandidaat is om naar de Europese Commissie te verhuizen, bereidt immers zijn examen in het Europees parlement voor. Ontslagnemend vicepremier Alexander De Croo (Open VLD), die bevoegd is voor Ontwikkelingssamenwerking, zal het leeuwendeel van zijn dossiers opvolgen.

Ook ontslagnemend minister Philippe De Backer (Open VLD) reist af naar New York. Hij ontmoet normaal gezien woensdag de Zweedse jonge klimaatactiviste Greta Thunberg en dat tijdens een evenement rond de bescherming van de oceanen en het klimaat. Koningin Mathilde zal deelnemen aan een internationale conferentie over duurzame ontwikkeling aan de Columbia University.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect