analyse

'China wil minder afhankelijk worden van westerse technologie'

De Chinese president Xi Jinping (midden). ©EPA

De op een na grootste economie ter wereld steekt vanaf vrijdag de koppen bijeen tijdens haar jaarlijkse hoogmis: het Nationaal Volkscongres. Het is uitkijken naar het nieuwe vijfjarenplan voor 2021-2025. 'China wil zo snel mogelijk de grootste worden.'

Wie komt samen en waarom?

Vrijdag blazen een kleine 3.000 Chinese volksvertegenwoordigers verzamelen voor de jaarlijkse plenaire bijeenkomst van het Chinese parlement.

Hun hoofdtaak is het werk van de regering te controleren en wetsvoorstellen te beoordelen. Omdat het congres wordt gedomineerd door de regerende Communistische Partij nemen de volksvertegenwoordigers de meeste regeringsplannen gehoorzaam aan. Critici noemen het Volkscongres daarom vaak een 'applausmachine', een 'tandeloze tijger' of een 'jaknikkend orgaan'.

Vorig jaar kon het Volkscongres niet doorgaan wegens corona. Dit jaar wordt het grotendeels een virtuele gebeurtenis. Dat wordt - met 2.953 leden - op zijn minst een uitdaging.

Het ondertussen 14de vijfjarenplan van China zal worden goedgekeurd. Omdat dat plan de (economische) richting van het land bepaalt, wordt het door de buitenwereld met argusogen gevolgd.

Wat staat op de agenda?

Technologische innovatie is de eerste grote pijler van dit congres. 'Technologie is onontbeerlijk voor de verdere economische opgang', zegt Bart Dessein, professor sinologie aan de Universiteit Gent en ook verbonden aan het Egmont Instituut.

Technologie is onontbeerlijk voor de verdere economische opgang van China.
Bart Dessein
Sinoloog Universiteit Gent en verbonden aan het Egmont Instituut.

'Robotica, chips en zonnepanelen worden misschien wel goedkoper geproduceerd in China, maar de technologische ontwikkeling vindt traditioneel vooral in het Westen plaats. Het verlangen leeft sterk om minder afhankelijk te worden van die westerse technologie.' China wil deels zelfvoorzienend worden.

Technologie is een groot twistpunt tussen China en de Verenigde Staten. Vooral onder ex-president Donald Trump liep de techoorlog hoog op. Voorlopig wijst niets erop dat die onder president Joe Biden zal ontdooien. Op een event van De Tijd in januari zei historicus Niall Ferguson dat het een 'illusie is dat Europa in deze oorlog neutraal kan blijven'.

Daaraan gelinkt is het agendapunt van de ecologie. China is verantwoordelijk voor ongeveer een derde van de wereldwijde uitstoot. Die kar moet worden gekeerd. China wil in 2060 klimaatneutraal worden. Het land, een van de grootste investeerders in hernieuwbare energie, wil nog een tandje bijsteken.

Wat met de Chinese economie?

De pandemie en de economische weerslag ervan lijken in China's voordeel uit te draaien. Economen voorspellen een groei tussen 7 tot 8 procent in 2021.

De pandemie en de bijbehorende economische weerslag lijken in China's voordeel uit te draaien.

‘China zet alles op alles om opnieuw de grootste economie ter wereld te worden', zegt Dessein. 'Vergeet niet dat China de grootste economie was tot in de 19de eeuw. Het verlies van die status is een nationaal trauma en probeert men al sinds de jaren tachtig recht te zetten.' Volgens het Britse consultancybureau CEBR onttroont China in 2028 de VS als 's werelds grootste economie. Dat is vijf jaar vroeger dan voorspeld.

Op de lange termijn - tegen 2035 - moet de economie in omvang verdubbelen. Dat betekent een groei van iets minder dan 5 procent per jaar. Dat is enorm. De Chinezen willen dat klaarspelen door de binnenlandse groei te stimuleren. De middenklasse moet breder en meer consumeren. Maar dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan.

China zal op het Volkscongres waarschijnlijk geen precies groeicijfer voor het komende jaar op tafel leggen. 'Men zal zich niet durven vast te pinnen', zegt Dessein. 'Er zijn te veel onzekerheden. Men denkt dat mensen na corona weer massaal zullen consumeren, maar dat valt moeilijk in te schatten.'

Ligt Hongkong op tafel?

Een heet hangijzer is Hongkong. Het Chinese Volkscongres lijkt van plan de democratische rechten in Hongkong verder in te perken. Het wil zich uitspreken over een 'ontwerp voor de verbetering van het verkiezingssysteem' in de speciale bestuurlijke regio. Dat moet ertoe leiden dat Hongkong alleen door 'patriotten' kan worden geregeerd, melden Chinese staatsmedia.

Na de invoering van de omstreden nationale veiligheidswet vorig jaar zou een hervorming van het kiesstelsel een verdere afbraak van het speciale statuut van Hongkong betekenen. Die wet, die er kwam na de massale protesten in Hongkong, gaf de autoriteiten meer mogelijkheden om activisten aan te pakken.

Toch vragen waarnemers zich af hoe ver China echt zal gaan. Het land moet de banden met zowel Europa als de VS opnieuw aanhalen na vier jaar van verzuurde betrekkingen onder Trump. President Xi Jinping probeert ook zijn macht te consolideren met het oog op een mogelijke derde termijn als hoofd van de Communistische Partij. Zijn tweede termijn verstrijkt eind volgend jaar.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud