Advertentie

‘Kiev geeft militaire optie voorrang'

Oekraïense soldaten nemen tijdens hun opmars naar Donetsk een pauze tussen de zonnebloemen. ©DOMINIQUE FAGET/AFP

Het Oekraïense leger heeft forse terreinwinst geboekt in het oosten van het land. ‘De militaire optie geniet nu de voorrang, ook al omdat Rusland zich gedeisd houdt’, zegt hoogleraar Lien Verpoest.

Het Oekraïense leger is de afgelopen dagen een serieuze opmars begonnen in het oosten van het land. De soldaten veroverden strategische plaatsen, zoals de stad Slavjansk, op de pro-Russische rebellen en staan nu aan de poorten van Donetsk. Die militaire successen staan in schril contrast met het wekenlange geklungel op het terrein bij het begin van de ‘antiterreuroperatie’.

‘De verovering van Slavjansk afgelopen weekend is een opsteker voor president Petro Porosjenko. Want het leger heeft lang moeite moeten doen om op te rukken. Zonder succesvol te zijn’, zegt Lien Verpoest, hoogleraar Slavistiek en Oost-Europakunde aan de KU Leuven.

Hoe verklaart u het plotselinge succes?
Lien Verpoest: ‘Herinner u dat het regeringsleger eind juni tien dagen lang een eenzijdig staakt-het-vuren in acht genomen heeft. De militairen hebben die periode gebruikt om zich te hergroeperen. Oekraïne heeft ook nieuw militair materieel aangekocht. Wellicht kreeg het regime in Kiev ook niet-militaire steun uit het buitenland.’

De volgende doelwitten lijken de dichtbevolkte steden Donetsk en Loegansk te zijn. Kunnen die ingenomen worden zonder veel burgerdoden te maken?
Verpoest: ‘Dat is van hieruit moeilijk in te schatten. Maar de regering gaat zeker alles in het werk stellen om dat te vermijden. In het rebellenblok zijn trouwens de eerste barsten te zien. De leiders maken onderling ruzie. Bovendien lijken ze te broeden op een plan B. Aleksander Boroday, de premier van de door de rebellen uitgeroepen Volksrepubliek Donetsk, bereidt plannen voor een evacuatie van het gebied voor en riep Rusland al op zich klaar te maken voor een grote vluchtelingenstroom uit zijn regio.’

Denkt u dat Porosjenko na de militaire successen nog te overtuigen valt voorrang te geven aan de diplomatieke optie?
Verpoest: ‘In het begin liet Porosjenko weten te willen onderhandelen. Hij verklaarde zich zelfs bereid verregaande autonomie te verlenen aan de oostelijke regio. Maar wel op voorwaarde dat de rebellen zouden ontwapenen. Dat zullen die nooit doen.’

‘Porosjenko gaat nu dan ook voorrang geven aan de militaire optie. Hij wil zijn volk een duidelijk signaal sturen. Namelijk dat het tijd is om orde op zaken te stellen. Er dient zich in zijn ogen ook een mooie gelegenheid aan. Want de Russen houden zich de jongste tijd opvallend gedeisd. Ik denk dat er in achterkamertjes duchtig overlegd wordt en dat veel bilaterale contacten plaatsvinden. Een Russische militaire interventie in Oekraïne lijkt in elk geval veraf.’

Is het überhaupt realistisch de hoop te vestigen op overleg met de rebellen? Met wie moet jedan praten?
Verpoest: ‘Dat is inderdaad een groot probleem. De afgelopen maanden hebben verschillende mensen zich opgeworpen als leider van de separatisten. In het begin vormden de verschillende fracties een front. Maar vandaag liggen ze met elkaar in conflict. Dat is een zwak punt waarop de Oekraïense regering zeker wil inspelen. Porosjenko heeft er geen belang bij de rebellen aan de onderhandelingstafel te brengen want dan kunnen die de neuzen weer in dezelfde richting krijgen. Hij heeft er daarentegen baat bij verdeeldheid te blijven zaaien in het separatistische kamp.’

Wat wordt de grootste uitdaging voor Porosjenko na het militaire offensief?
Verpoest: ‘Het is van het allergrootste belang dat de regering na afloop van de antiterreuroperatie zo snel mogelijk werk maakt van de wederopbouw in de heroverde steden. Daar is een enorme ravage aangericht. De inwoners hebben door het plotse geweld zo’n groot trauma opgelopen dat het hen niet meer uitmaakt wie de plak zwaait: het leger of de rebellen. Ze hunkeren enkel naar een normalisering. Als Porosjenko zijn legitimiteit wil verankeren in die gebieden, zet hij het best snel in op de verbetering van de levensomstandigheden.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud