Ahmed Zaki Yamani: de man die de Belgen deed snelwegfietsen

©AFP

De voormalige Saoedische minister van Olie en het gezicht van het OPEC-oliekartel in de woelige jaren 70 is op 90-jarige leeftijd gestorven in Londen.

De man wiens naam voor altijd verbonden is aan de opkomst van de Arabische petroleummacht en die met een olie-embargo in 1973 het Westen op de knieën dwong, is niet meer. Saoedische media melden dinsdag dat de Saoedische sjeik Ahmed Zaki Yamani op 90-jarige leeftijd gestorven is in Londen. Hij wordt begraven in de heilige stad Mekka.

Yamani studeerde in Caïro, New York en aan Harvard Law School en klom als jongeling pijlsnel op in de Saoedische politiek. Van 1962 tot 1986 was hij minister van Olie in het land dat een van de grootste oliereserves ter wereld bezit. Daarnaast speelde hij bijna een kwarteeuw een sleutelrol in de organisatie van olie-exporterende landen (OPEC), waar hij pleitte voor een gematigd olieprijsbeleid.

Aangevuurd door het Arabisch nationalisme dat zijn eerste jaren als politicus kenmerkte, wist Yamani de Saoedische olie-industrie los te weken uit de greep van Amerikaanse bedrijven die er sinds de jaren 30 de olieproductie in handen hadden. Dat leidde in 1976 tot de nationalisatie van het oliebedrijf Aramco, dat uitgroeide tot de grootste oliemaatschappij ter wereld.

Olie-embargo

Maar het waren vooral de oliecrisissen in de jaren 70 die Yamani wereldberoemd maakten. In een reactie op de Amerikaanse steun aan Israël in diens Jom Kipoeroorlog met Egypte en Syrië stond hij in 1973 aan de wieg van een olie-embargo dat de wereldwijde economie platlegde. De productiebeperkingen en prijsverhogingen leidden in ons land tot autoloze zondagen - waarop de Belgen konden fietsen op de autostrade - en het afschaffen van les op zaterdagvoormiddag zodat op verwarming bespaard werd.

©Photo News

Met zijn rustige stijl en karakteristieke ringbaard reisde Yamani destijds de wereld rond om de Arabische belangen te promoten. Hij bleef daarbij niet van geweld gespaard. In 1975 was hij getuige van de moord op de Saoedische koning Faisal. Enkele maanden later werd hij tijdens de OPEC-conferentie in Wenen samen met de andere OPEC-ministers gekidnapt door Carlos The Jackal, een Venezolaanse terrorist. Hoewel het doel van de operatie was om Yamani te vermoorden, werd hij na twee dagen toch vrijgelaten.

Abrupt ontslag

Zijn pleidooi voor gematigde prijzen kostte hem uiteindelijk zijn job. Onder Yamani beperkte Saoedi-Arabië zijn olieproductie met miljoenen vaten omdat andere OPEC-landen veel meer produceerden dan de afgesproken quota. Dat was niet naar de zin van de toenmalige koning, die Yamani aan de kant schoof en de oliekraan wijd opendraaide. Daarop kelderde de olieprijs.

Na zijn ontslag werd Yamani consultant, ondernemer en investeerder. Hij ging in Zwitserland wonen en stond mee aan de wieg van Investcorp. In 1990 richtte hij het Center for Global Energy Research op, dat onderzoek doet naar de wereldwijde energie-economie.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud