Advertentie

Geen Belgisch evacuatieplan voor Afghaanse ex-medewerkers

Een evacuatievlucht van Qatar verlaat de luchthaven in Kaboel, in Afghanistan. Qatar wil wél Belgen maar geen ex-werknemers of activisten meenemen naar ons land. ©AFP

Voor meer dan honderd Afghaanse ex-medewerkers van België en mensen die gevaar lopen, is momenteel geen Belgisch evacuatieplan. Verschillende Europese landen repatriëren hun ex-medewerkers wel via de landroute Pakistan.

Voor 45 Afghaanse ex-werknemers van België en 63 mensen die gevaar lopen, ligt geen Belgisch evacuatieplan op tafel. Zij staan nochtans op de Belgische evacuatielijst. Voor die 108 mensen resten daarom slechts twee opties: afwachten tot er meer commerciële vluchten vliegen vanuit Kaboel, of de risicovolle landroute naar Pakistan nemen om zich te melden bij de Belgische ambassade in Islamabad.

De essentie

  • Voor 108 Afghaanse ex-werknemers van België en mensenrechtenverdedigers is geen evacuatieplan.
  • België is er geen voorstander van om mensen te repatriëren via de landroute naar Pakistan, wegens te gevaarlijk.
  • Nederland, Groot-Brittannië en Spanje namen dat risico wel. De voorbije dagen hielpen ze (vanop afstand) ex-werknemers en activisten de grens over naar Pakistan. Van daaruit kregen ze een vlucht naar Europa.

Nochtans is België volop bezig met de evacuatie van Belgen en van mensen met een Belgische verblijfsvergunning. Zij worden gerepatrieerd met de hulp van Qatar. Na de operatie Red Kite vertrokken al drie Qatarese vluchten op de luchthaven in Kaboel. De derde vlucht vond vorige week plaats. Er kwamen zo al 45 mensen aan in ons land.

Waarom kunnen die 108 mensen - voor een deel ex-medewerkers van de Belgische defensie - dan niet mee op de Qatarese vluchten? Qatar heeft laten verstaan dat het dat niet wil. Het wil alleen Belgen of mensen met een verblijfsvergunning als passagier. Enerzijds om alleen mensen mee te nemen die ons land zonder discussie binnen mogen, anderzijds om de taliban niet te bruuskeren door activisten en Afghaanse ex-werknemers te evacueren. Qatar heeft goede betrekkingen met de taliban en wil dat zo houden.

Op eigen houtje

Het gevolg is dat mensen op eigen houtje naar Pakistan vertrekken in de hoop daar een vlucht naar België te kunnen nemen. Volgens minister van Buitenlandse Zaken Sophie Wilmès (MR) vertrokken al 35 mensen vanuit Afghanistan naar Pakistan, en zouden 40 dat van plan zijn.

Maar omdat de landroute gevaarlijk is, moedigt Buitenlandse Zaken die optie niet aan. De route, ruim acht uur met de wagen, gaat over Jalalabad en Peshawar. In het gebied is Islamitische Staat actief. Bovendien is de grens tussen Afghanistan en Pakistan zo goed als volledig omheind.

Qatar heeft laten verstaan dat het alleen Belgen of mensen met een verblijfsvergunning als passagier wil op de repatriëringsvluchten.

In de praktijk vraagt België 108 mensen om te wachten. 'Ik ben ervan overtuigd dat mensen zullen kunnen vertrekken uit Afghanistan als de commerciële vluchten herstarten', zei Wilmès eind september in de commissie Buitenlandse Zaken. Maar voor veel activisten is dat een schijnoplossing. Het verkrijgen van de documenten om Pakistan - de eerste tussenstop - binnen te raken is niet vanzelfsprekend, zo niet onmogelijk.

Nederland doet het wel

Ondertussen nam Nederland de vlucht vooruit. Nederland hielp vorige week 58 Afghanen de grens naar Pakistan over om van daar uit naar Nederland te vliegen. Het gaat om fixers en tolken, maar ook om bewakers, koks, chauffeurs en medewerkers van Nederlandse ontwikkelingsprojecten.

Vorige week hielpen de Nederlanders 58 Afghanen de grens over naar Pakistan.

De Nederlandse begeleiding gebeurde niet fysiek maar via mail, telefoon en met de hulp van de Pakistaanse autoriteiten (lees: het verschaffen van visa en hulp aan de grensovergang). De groep zou veilig in Islamabad zijn. Volgens de Nederlandse Tweede Kamer volgen in de nabije toekomst nog zeker 2.100 Afghanen. Of zij via Pakistan komen, is niet duidelijk.

Hoewel ook Nederland de landroute gevaarlijk vindt en de reis net als België afraadt, wil het uitzonderingen maken. 'Het kabinet wil een bijzondere inspanning leveren voor tolken en de personen die opgeroepen waren voor evacuatie maar de laatste evacuatievlucht uit Kaboel helaas niet meer tijdig konden bereiken', klonk het maandag bij Nederlands minister van Buitenlandse Zaken Ben Knapen.

De proactieve rol van de Nederlanders mag niet verbazen. In september zag de Nederlandse regering twee koppen rollen na felle kritiek op de trage evacuatiemissie in Afghanistan.

Vrouwenvoetbalploeg

Ook Groot-Brittannië gaat proactief te werk. De Afghaanse vrouwenvoetbalploeg werd deze week naar Pakistan geholpen. De tieners en hun gezinnen - samen 130 mensen - werden in kleine groepjes naar Pakistan gebracht 'met de hulp van enkele zeer moedige mensen in Afghanistan', klonk het bij de stichting die hen hielp. De speelsters zitten in de provincie Punjab, van waaruit ze naar Groot-Brittannië vliegen.

Groot-Brittannië evacueerde de Afghaanse vrouwenvoetbalploeg, ook via de landroute Pakistan.

De voorbije dagen voerde ook Spanje een evacuatiemissie uit tussen Afghanistan en Pakistan. 244 Afghaanse burgers staken succesvol de grens met Pakistan over. De Spaanse regering bevestigde dat de groep begin deze week landde in Madrid. De operatie zou lange tijd voorbereid zijn door het Spaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.

Dat die landen in tegenstelling tot België er wel voor kiezen om te repatriëren via Pakistan, heeft te maken met het gevaar dat ex-werknemers van westerse landen en mensenrechtenactivisten in Afghanistan lopen. Hoewel de taliban verzoenende taal spreken en zeggen niet rancuneus te zijn, duiken almaar meer berichten op over geweld en intimidaties.

De Belgische evacuatiemissie uit Afghanistan

  • FASE 1: Operatie Red Kite. Tussen 18 en 25 augustus vloog Defensie 1.434 mensen van Kaboel naar Pakistan. 1.144 onder hen vlogen door naar België. Het ging voornamelijk om landgenoten en hun familie. 442 mensen haalden die luchtbrug niet, maar staan wel op de Belgische evacuatielijst.
  • FASE 2: Qatarese vluchten. Na de Red Kite-operatie vertrokken drie Qatarese vluchten naar ons land. Zij namen 45 Belgen en hun gezinsleden via Doha mee naar België. Voor de 334 Belgen of houders van een Belgische verblijfsvergunning die nog in Afghanistan zijn, worden mogelijks nog extra Qatarese vluchten ingelegd.
  • FASE 3: Afwachten of zelf risico's nemen. Voor 108 mensen op de Belgische evacuatielijst bestaat nog geen plan. Het gaat om mensen die voor België gewerkt hebben of om mensen die gevaar lopen (vooral mensenrechtenverdedigers). Zij moeten kiezen: afwachten of op eigen houtje de gevaarlijke route naar Pakistan nemen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud