Iran geeft details over neerschieten Oekraïens vliegtuig

Het neergestorte vliegtuig. ©via REUTERS

Het Iraanse leger geeft toe dat de Boeing van Ukraine International Airlines 'per ongeluk' werd geraakt.

Volgens het leger is er sprake van een menselijke fout. De 'verantwoordelijke' voor het drama zal 'onmiddellijk' voor het militaire gerecht worden gebracht. Daarnaast wordt gewerkt aan een fundamentele hervorming van de operationele processen bij de gewapende strijdkrachten opdat dergelijke fouten niet meer kunnen voorvallen, aldus de legerstaf. Dat laatste komt er op uitdrukkelijke vraag van Ali Khamenei, de hoogste geestelijke leider van Iran. Hij beval het leger al na te denken over elke vorm van 'nalatigheid' en het nodige te doen om 'herhaling van dergelijk ongeval te vermijden'.

De soldaat hield de Boeing voor een kruisraket en had 'tien seconden' om te beslissen of hij al dan niet een luchtafweerraket ging afvuren.
Amirali Hajizadeh
Generaal Revolutionaire Wacht

De autoriteiten zeiden nog de 'rampzalige vergissing, die aan zovele onschuldige mensen het leven heeft gekost, diep te betreuren' en spreken van een 'zware tragedie' en een 'onvergeeflijke fout'. De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Javad Zarif heeft zich in een tweet bij de nabestaanden verontschuldigd en bood hen zijn 'condoleances' aan.

Amirali Hajizadeh, de bevelhebber van de lucht- en ruimteafdeling van de Iraanse Revolutionaire Wacht, heeft intussen  de 'volledige verantwoordelijkheid' op zich genomen voor de crash. De generaal deed dat in een verklaring op televisie.

Volgens Hajizadeh deed de soldaat die het passagiersvliegtuig met een raket neerhaalde, dat zonder dat hij de bevestiging had kunnen krijgen van een bevel om te schieten. De oorzaak was een 'telecomstoring'. De soldaat hield de Boeing voor een kruisraket en had 'tien seconden' om te beslissen of hij al dan niet een luchtafweerraket ging afvuren, aldus de generaal.

'Spijtig genoeg vuurde de officier, wat dan tot het ongeval leidde', zei Hajizadeh. 'Toen ik het vernam, wenste ik liever zelf dood te zijn in de plaats van getuige van dat ongeval.' Volgens de generaal waren alle Iraanse strijdkrachten woensdag in opperste staat van paraatheid vanwege de dreigementen van de Verenigde Staten om 52 doelwitten in Iran aan te vallen.

Hij zei nog dat de 'communicatiestoring' zeker geen rechtvaardiging is voor de crash en 'onvergeeflijk' is.

De Oekraïense president Volodymyr Zelenski en zijn Iraanse ambtgenoot Hassan Rohani zullen later zaterdag nog met elkaar telefoneren over de crash van de Boeing, zo heeft Kiev laten weten. Zelenski zal daarna het Oekraïense volk toespreken.

De Oekraïense Boeing met 176 inzittenden stortte woensdag kort na het opstijgen in Iran neer. De meeste passagiers zijn Iraanse of Canadese burgers, maar er kwamen ook mensen uit Oekraïne, Zweden en het Verenigd Koninkrijk om het leven. Diverse landen hadden al gezegd dat het toestel waarschijnlijk werd getroffen door een Iraanse raket, maar Iran sloot die piste tot hiertoe uit.

Schadevergoeding

President Volodimir Zelenski van Oekraïne zei in een eerste reactie te verwachten dat degenen die verantwoordelijk zijn voor het neerhalen van de Oekraïense Boeing bij Teheran, zullen worden gestraft. Ook gaat hij ervan uit dat er schadevergoedingen zullen worden uitgekeerd en dat de lichamen van de slachtoffers worden gerepatrieerd, zo schrijft hij op Facebook.

In het toestel zaten hoofdzakelijk buitenlanders - vooral tientallen Canadezen en Iraniërs met banden in Canada. Elf slachtoffers hadden de Oekraïense nationaliteit. Het toestel was van de nationale luchtvaartmaatschappij van Oekraïne.

'We hopen dat het onderzoek zonder opzettelijke vertragingen en hindernissen wordt uitgevoerd. Onze 45 onderzoekers moeten overal ongehinderd bij kunnen', schrijft Zelenski.

Volgens luchtvaartexperten kon Iran niet anders dan toe te geven dat het vliegtuig was neergehaald. Bij een onderzoek zou het snel duidelijk worden wat was gebeurd. Voor Iran is het beter om nu het nieuws in alle eerlijkheid bekend te maken. Zo vermijdt het nog grotere internationale spanningen. Ook voor binnenlands gebruik is de mededeling belangrijk, aldus analisten. Er zaten nogal wat Iraniërs met dubbele nationaliteit aan boord waardoor de woede om de crash ook in Iran toeneemt. Door nu toe te geven dat het om een fatale menselijke vergissing gaat, hoopt het regime de lont uit het kruitvat te halen. 

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect