Advertentie
Advertentie

'Wat ben je met een diploma internationale relaties in een talibanregime?'

In de Afghaanse universiteiten moeten gordijnen de mannelijke studenten afzonderen van de vrouwelijke. ©AFP

De taliban hebben zondag besloten dat vrouwen hogere studies mogen volgen op voorwaarde dat ze zo weinig mogelijk in aanraking komen met mannen en gesluierd de les bijwonen. 'Veel vrouwelijke studenten blijven weg.'

Van de taliban mogen Afghaanse vrouwen officieel opnieuw naar de universiteitsbanken. Dat heeft minister van Hoger Onderwijs Abdul Baqi Haqqani zondag op een persconferentie verklaard. Het is een vooruitgang tegenover de periode 1996-2001, toen het talibanregime hoger onderwijs voor vrouwen verbood.

Hun deelname wordt aan een rits voorwaarden onderworpen. De vrouwelijke studenten mogen geen les volgen samen met mannen. Volgens Haqqani druist dat in tegen 'de principes van de islam, de nationale waarden, en de tradities en de gewoontes van de Afghanen'. Gemengd onderwijs werd volgens hem opgelegd door de vorige, pro-westerse regering. Ook samen studeren is uit den boze.

Gordijnen, doeken en deuren

De essentie

  • De taliban hebben besloten dat vrouwen mogen studeren, op voorwaarde dat ze zo weinig mogelijk in aanraking komen met mannen.
  • Het talibanregime gaat door het curriculum van het hoger onderwijs. Een islamitisch studieprogramma wordt verwacht.
  • Nu de eerste universiteiten in Afghanistan opnieuw de deuren openen, blijven veel banken leeg. Zeker vrouwen blijven weg.

Het talibanregime verwacht dat Afghaanse universiteiten hun lessen organiseren in afzonderlijke campussen voor mannen en vrouwen. Als dat door plaatsgebrek niet mogelijk is, moeten ze aparte lessen organiseren of in een fysieke scheiding in de lokalen voorzien.

'We zijn volop bezig met de voorbereidingen', zegt een professor aan een universiteit in Kaboel. De man, die liever anoniem wil blijven, stuurt enkele foto's door van hoe andere universiteiten in Kaboel het aanpakken. Met doeken, gordijnen en losgemaakte deuren worden mannelijke en vrouwelijke studenten van elkaar gescheiden.

Ook de nieuwe kledingvoorschriften werden zondag aangekondigd. De taliban verplichten studerende vrouwen een sluier - hijab -te dragen. Of dat betekent dat studentes ook hun gezicht moeten bedekken, is nog niet duidelijk.

Diploma zonder nut

Ondertussen wordt het curriculum 'geïslamiseerd'. De taliban willen 'een redelijk en islamitisch studieprogramma dat in overeenstemming is met islamitische, nationale en historische waarden, en tegelijk kan concurreren met dat van de rest van de wereld', zei Haqqani.

'Geen idee wat dat in de praktijk zal geven', zegt de professor via WhatsApp. Zijn universiteit focust vooral op afstudeerrichtingen als internationale relaties en rechten. 'De taliban zeggen ons dat ze eraan bezig zijn. Maar wij, professoren, worden op geen enkele manier geconsulteerd.'

Verwacht wordt dat het talibanregime met een grondig borstel door het lessenpakket gaat. Ongetwijfeld wordt de talibans versie van de islam een belangrijk onderdeel.

De professor vreest dat veel studenten afhaken. 'Onze campus is sinds vorige week opnieuw open, maar bijna de helft van de studenten komt niet opdagen.' Een deel van de jongeren vluchtte het land uit, maar ook wie nog altijd in Afghanistan is, is weigerachtig om naar de les te komen.

Bijna de helft van de studenten komt niet opdagen. Zeker de vrouwelijke studenten blijven weg.
Professor aan een universiteit in Kaboel

'Velen zien het nut van een diploma niet meer in', zegt de professor. 'Wat ben je met een diploma internationale relaties in een talibanregime, vragen ze zich af. Welke job vind je daarmee? Vooral vrouwen blijven weg. Zij zien de toekomst van het onderwijs en het land donker in.'

Je kan de 'spijbelende' studenten moeilijk ongelijk geven. In de eerste speech van minister van Onderwijs, Maulvi Noorullah Munir, verklaarde hij dat 'masters en doctoraten onbelangrijk zijn omdat moellahs en taliban er ook geen hebben en toch de grootste zijn'.

'Kinderen baren'

Niet alleen in het onderwijs maar voor alle geledingen van de samenleving leeft de vrees dat vrouwen in de marge terechtkomen nu het talibanregime aan de macht is. Sportende vrouwen werden al als 'gepast noch noodzakelijk' bestempeld en tegen vrouwelijke demonstranten die gelijke rechten eisten, werd geweld gebruikt.

Vorige week werd ook het ministerie voor Vrouwenzaken ontbonden en vervangen door het 'ministerie van Deugdzaamheid en Preventie van Ondeugd'. Die zedenpolitie zwierf tijdens het vorige talibanregime door de straten en dwong strenge beperkingen voor vrouwen af.

In tegenstelling tot de beloften van de taliban dat ze de rechten van de vrouw zouden eerbiedigen, zijn vrouwen de afgelopen drie weken almaar meer uitgesloten van het openbare leven.
Michelle Bachelet
Mensenrechtenchef Verenigde Naties

Maandag tikte de chef voor de mensenrechten van de Verenigde Naties de taliban op de vingers. 'In tegenstelling tot de beloften van de taliban dat ze de rechten van de vrouw zouden eerbiedigen, zijn vrouwen de afgelopen drie weken steeds meer uitgesloten van het openbare leven', zei Michelle Bachelet aan de Mensenrechtenraad in Genève.

Ook sprak ze haar ontzetting uit over de samenstelling van de nieuwe regering, die alleen maar uit mannen bestaat. Hoewel de woordvoerder van de taliban, Syed Zekrullah Hashmi, dat niet uitsloot, zei hij vorige week dat het ‘niet noodzakelijk is dat vrouwen deelnemen aan de regering'. 'Vrouwen moeten kinderen baren en grootbrengen', luidde het.

België geeft 2 miljoen aan Afghanistan

Minister van Ontwikkelingssamenwerking Meryame Kitir (Vooruit) heeft maandag beloofd dat België 2 miljoen euro vrijmaakt om tegemoet te komen aan de humanitaire noden in Afghanistan. Dat gebeurde in het kader van een Internationale Donorconferentie van de Verenigde Naties, die plaatsvond in het Zwitserse Genève.

'Na de machtsovername van de taliban is het ontzettend belangrijk die organisaties te steunen die voor veel Afghanen echt het verschil kunnen maken tussen leven en dood', zegt Kitir. België wil dat het geld naar voedselzekerheid, mobiele gezondheidszorg en de bestrijding van gendergerelateerd geweld gaat.

Wat is de kans dat het geld in de handen van de taliban terechtkomt? 'Een terechte en veelgehoorde bezorgdheid', zegt de woordvoerster van Kitir. 'Het is expliciet de bedoeling dat het geld bij humanitaire actoren in Afghanistan terechtkomt. Denk aan het Wereldvoedselprogramma, Artsen zonder Grenzen en lokale ngo's.'

Kitir ziet de Belgische bijdrage als een belangrijk signaal, want het VN-hulpprogramma is zwaar ondergefinancierd. 'Op dit moment dreigt dat hulpprogramma slechts tegemoet te komen aan 37 procent van de noden in Afghanistan', zegt Kitir.

VN-secretaris-generaal António Guterres en zo'n 40 ministers uit verschillende landen namen maandag deel aan de donorconferentie, anderen volgen online. Volgens Guterres hebben de deelnemende landen meer dan 1 miljard dollar beloofd.

Ook voor de machtsovername door de taliban was Afghanistan sterk afhankelijk van internationale hulp. Conflicten, extreme droogte en de coronacrisis maakten dat in Afghanistan 18 miljoen mensen - zowat de helft van de bevolking - afhankelijk zijn van humanitaire hulp om te overleven.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud