Biden wil met forse stimulus economisch herstel versnellen

De verkozen Amerikaanse president Joe Biden. ©AFP

De economische activiteit in de VS stijgt wellicht dit jaar al naar het niveau van net voor de coronacrisis.

1.900 miljard dollar. Dat is het monsterbedrag dat de verkozen Amerikaanse president Joe Biden de komende maanden in de Amerikaanse economie wil pompen. Hij wil gezinnen, bedrijven en regionale en lokale overheden meer zuurstof geven en de economische activiteit aanzwengelen. De economie kan extra stimulus gebruiken, want de stijging van het aantal coronabesmettingen en de herinvoering van beperkende maatregelen om de pandemie onder controle te houden doen het economisch herstel sputteren.

Er zijn in de VS bijna 10 miljoen jobs minder dan net voor de coronacrisis.

De jongste weken zijn enkele tegenvallende economische cijfers gepubliceerd. De omzet van de kleinhandel, een maatstaf van de gezinsconsumptie, daalde in december voor de derde maand op rij. De werkgelegenheid verminderde in december voor het eerst sinds april. Er zijn bijna 10 miljoen jobs minder dan net voor de coronacrisis. En de werkloosheidsgraad is met 6,7 procent bijna dubbel zo hoog als een jaar geleden.

Biden presenteerde vorige week een groot pakket voorstellen om de economie er weer bovenop te helpen. De meeste gezinnen krijgen een cheque van 1.400 dollar en de werkloosheidsuitkeringen stijgen tot en met september met 400 dollar per week. Bovendien krijgen de 50 staten en lokale overheden voor 350 miljard dollar steun en komt er meer geld voor coronatesten en vaccinaties. En de toekomstige president wil het federaal minimumloon optrekken van 7,25 naar 15 dollar per uur.

Congres moet goedkeuren

Die voorstellen moeten wel nog worden goedgekeurd door het Congres. Biden rekent daarvoor onder meer op Janet Yellen. De voormalige voorzitster van de centrale bank (Fed) is voorgedragen als minister van Financiën. De Democraten hebben een krappe meerderheid in de Senaat en het Huis van Afgevaardigden, maar ze hebben voor sommige maatregelen de steun nodig van een deel van de oppositie. De Republikeinen verzetten zich tegen hulp aan staten en lokale overheden. Sommige economen verwachten dat de verkozen president steun krijgt voor een pakket van zowat 1.000 miljard dollar.

Sommige economen verwachten dat Joe Biden steun krijgt voor een stimuluspakket van zowat 1.000 miljard dollar.

De bijkomende injectie komt boven op de stimulus van 900 miljard dollar die het Congres in december heeft goedgekeurd. Verder wordt het stimulerend begrotingsbeleid ondersteund door een zeer soepel monetair beleid. De Fed koopt elke maand voor 120 miljard dollar staatsobligaties en herverpakte hypotheken om de langetermijnrente laag te houden. Fed-voorzitter Jerome Powell zei vorige week dat het te vroeg is om de stimulus te verminderen. Zowel de werkgelegenheid als de inflatie is veel lager dan de doelstelling van de Fed.

Het ziet ernaar uit dat de economische activiteit in de VS in de tweede helft van 2021 weer het niveau van net voor de start van de coronacrisis bereikt. Daarmee herstelt de Amerikaanse economie sneller dan de Europese. In februari zal Biden bijkomende maatregelen voorstellen die de economie op langere termijn moeten helpen. Dan zal hij investeringen in infrastructuur, innovatie en groene energie aankondigen. De VS zijn van plan het klimaatakkoord van Parijs opnieuw te ondertekenen.

Groot begrotingstekort

De massale stimulus duwt de begroting diep in het rood. De VS boeken in 2021 voor het tweede jaar op rij een begrotingstekort van meer dan 10 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De overheidsschuld is opgelopen naar zowat 130 procent van het bbp en is daarmee hoger dan de Belgische schuld.

Vroeg of laat zijn belastingverhogingen of besparingen nodig om een verdere stijging van de schuldgraad te voorkomen. Biden kondigde in zijn verkiezingscampagne hogere belastingen aan voor bedrijven en rijke gezinnen. Nu signaleert hij dat de financiering van de stimulus een zorg is voor later.

Ondanks importtaksen op Chinese producten is het Amerikaanse handelstekort gestegen naar meer dan 600 miljard dollar.

Andere uitdagingen zijn het grote handelstekort en de opmars van de Chinese economie. Ondanks de daling van de dollar en de heffing van importtaksen op veel Chinese producten is het tekort op de Amerikaanse handelsbalans in 2020 gestegen naar meer dan 600 miljard dollar. Dat is het hoogste peil sinds 2008. De VS legden een zwarte lijst aan van Chinese bedrijven om te voorkomen dat die gevoelige Amerikaanse technologie in handen krijgen. Biden is diplomatischer dan zijn voorganger Donald Trump, maar hij lijkt niet van plan de economische relaties met Peking snel te normaliseren.

Hoe hard de regering-Biden de grote Amerikaanse technologiebedrijven zal aanpakken is nog niet duidelijk. Het ministerie van Justitie begon in oktober een rechtszaak tegen Google, omdat het vindt dat de onderneming de wet op de mededinging overtreedt. De Federal Trade Commission, een overheidsinstelling die de consumenten beschermt, vervolgt sinds december Facebook voor dezelfde inbreuk.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud